Fethullah Gülen'i Eleştirmek Yasak...

Amerika'nin New Jersey Eyaletinde Yasayan Fethullah Gulen


Fethullah Gülen'i Eleştirmek Yasak...

HİKMET ÇETİNKAYA

Cumhuriyet Gazetesi

Fethullah Gülen 'in sağ kolu, 40 yıllık yol arkadaşı , Işık Evleri'nin, okulların, Asya Finans'ın, Samanyolu TV'nin kurucusu Nurettin Veren 'in anlattıklarını yazmak suç mudur?

Evet suç!..

''Fethullah Gülen'in 40 yıllık arkadaşı Nurettin Veren anlatıyor'' yazı dizim yargı kararlarıyla durduruldu...

Gülen'in avukatları Üsküdar Beşinci Asliye Hukuk Mahkemesi 'nde dizi yazımın durdurulması için dava açtılar.

Mahkeme, avukatların başvurusu üzerine 2005/54 Sayılı 2 Mart 2005 tarihli kararıyla Fethullah Gülen'le ilgili yazı dizisinin 'ihtiyati tedbiren' yayımlanmamasına karar verdi...

Gazetemizin hukuk bürosu, bu kararın henüz savunma alınmadan verildiğini , yayını durdurma kararına bugün itiraz edeceklerini söylediler...

Yargının kararına saygılıyım...

İtirazımızın sonucunu alana dek bekleyeceğim...

Yazı dizim durduruldu...

Peki susacak mıyım?..

Asla!..

Hani bu ülkede basın, düşünce ve ifade özgürlüğü vardı? Hani yayın özgürlüğünü engelleyen maddeler yasalardan çıkarılmıştı? Hani Türkiye demokratik bir toplum olmuştu?

Sevsinler böyle basın ve ifade özgürlüğünü!..

Laik, demokratik Türkiye Cumhuriyeti'nde Fethullah Gülen 'i övmek, Işık Evleri 'nin propagandasını yapmak serbest , eleştirmek ise yasak...

****

Fethullahçı yapılanma Türkiye'yi nereye götürüyor, altı yıldır ABD'de yaşayan Gülen niçin Türkiye'ye dönmüyor?

Yıllardır Fethullah Gülen'i yazıyorum bu köşede...

1995 yılında Ankara'da Zaman gazetesinin temsilcilik binasında basın toplantısı düzenleyen Fethullah Gülen ne diyordu:

''Değişik yerlerden aldığımız sinyallerle bir kısım askerlerin muhtıra verme temayülleri olduğu söyleniyor. Bazıları alakadar olmayabilir. Bazı büyük zenginler de alakadar olmayabilir. Ama şu anda birilerinin kıpırdanışı bahis konusu. Hatta bu konuda hükümet tarafından kayrılan birinin açık tavrı olduğu söylenebilir...''

1995 yılında böyle konuşuyor Fethullah Gülen!..

Kimlerden güç alıyor, kimler koruyordu o tarihte Gülen'i?..

O tarihte sormuştuk:

'' Fethullah Gülen askerlerin muhtıra hazırlığı içinde olduğunu nereden haber almıştır?''

Yanıt alamamıştık...

Fethullah Gülen yıllar sonra ABD'den seslenmişti:

''Türkiye'de önümüzdeki aylarda bazı faili meçhul cinayetler işlenebilir...''

Açık açık Türkiye'de kan gövdeyi götüreceğini öne süren Fethullah Gülen hakkında bir soruşturma açılmadı?

Nurettin Veren kendi web sitesinde yazdı, Bağımsız İstanbul Milletvekili Emin Şirin yine Veren'in iddialarını TBMM'ye taşıdı...

Nurettin Veren , sitesinde, Gülen'in kendisini ABD'de hain ilan ettiğini, elli kişinin önünde öldürülmesi için buyruk verdiğini açıklayıp şöyle demiyor muydu:

''Bu konuyu Adalet Bakanı Cemil Çiçek , İçişleri Bakanı Abdülkadir Aksu , Sanayi Bakanı Ali Coşkun 'a bildirip, ayrıca Gülen için suç duyurusunda bulundum...''

****

Fethullah Gülen ABD'de yaşıyor ama.. kendi deyimiyle Türkiye'deki 'üst düzey yetkililerden' bilgi alıp "Önümüzdeki aylarda Türkiye'de kan gövdeyi götürecek'' diyor...

Peki Türkiye Cumhuriyeti Devleti ne yapıyor?

Fethullah Gülen'e şu soruyu sormuyor:

''Sen kimsin be adam?''

Nazlı Ilıcak , Gülen'i savunuyor:

''Gülen'in bu sözleri kendisiyle ilgili bir ihbar aldığının işaretidir.''

Ve Emin Şirin soruyor ilgili bakana:

''Gülen'in ağzından ortaya atılan iddialarla ilgili olarak Gülen'den ABD'de ikamet etmekte olduğu adrese derhal bir emniyet ve istihbarat timi yollanarak ifade alınacak mıdır?''

Evet... Fethullah Gülen yazı dizisi yargı kararlarıyla durduruldu...

Yargıya saygılıyım!..

Bu ülkede Fethullah Gülen'i övmek, onu göklere çıkarmak serbest, eleştirmek ise yasak.

hikmet.cetinkaya@cumhuriyet.com.tr

Faks numaramız: 0212/ 513 90 98

*******************************************************************

Cumhuriyet 04.03.2005
Gazetemiz yazarı Hikmet Çetinkaya'nın kaleme aldığı 'Fethullah Gülen' yazı dizisine ihtiyati tedbir konuldu:
Övmek serbest, eleştirmek yasak
Fethullah Gülen, 1 Mart'tan bu yana gazetemizde yayımlanan 'Fethullah Gülen'in 40 Yıllık Arkadaşı Nurettin Veren Anlatıyor' yazı dizisinin 'kişilik haklarını ihlal ettiğini' gerekçe göstererek yazı dizisine ihtiyati tedbir kararı aldırdı. Tedbir kararını 'sansür' olarak değerlendiren gazetemiz yazarı Çetinkaya, "Bu ülkede Fethullah Gülen yazı dizisi hazırlayıp propagandasını yapmak serbest, sorgulamak ise yasak" dedi.

Haber Merkezi - Fethullah Gülen , gazetemiz yazarı Hikmet Çetinkaya 'nın kaleme aldığı ve 1 Mart'tan bu yana gazetemizde yayımlanan ''Fethullah Gülen'in 40 Yıllık Arkadaşı Nurettin Veren Anlatıyor'' yazı dizisinin ''kişilik haklarını ihlal ettiğini'' gerekçe göstererek yazı dizisine ihtiyati tedbir kararı aldırdı. Gazetemize uygulanan bu tedbiri ''sansür'' olarak değerlendiren Hikmet Çetinkaya, ''Bu ülkede Fethullah yazı dizisi hazırlayıp kendisini övmek ve propagandasını yapmak serbest, eleştirmek ve sorgulamak ise yasak'' dedi.

Gülen adına avukatı Orhan Erdemli tarafından Üsküdar 5. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde Hikmet Çetinkaya ve Nurettin Veren hakkında tespit davası açıldı. Erdemli, mahkemeye sunduğu dilekçesinde, ''Çetinkaya'nın Nurettin Veren ile yaptığı dizi röportajda müvekkilinin kişilik haklarının ihlal edildiğini, halen mevcut hukuka aykırı haksız saldırı ve saldırı tehlikesi karşısında müvekkilinin kişilik haklarına saldırıda bulunulmaması için ihtiyati tedbir kararı verilmesini'' talep etti.

5. Asliye Hukuk Hâkimi Mustafa Cahit Mergen , Erdemli'nin bu talebi üzerine, ''açılan davada yargılama yapılıp karar verilinceye kadar davaya konu gazetemizin Fethullah Gülen ile ilgili yazı dizisinin, ihtiyati tedbiren yayımlanmamasına'' ve ''duruşmasının 19 Nisan 2005 tarihine bırakılmasına'' karar verildi.

Adalet Bakanı Cemil Çiçek , bakan olarak açılan davalardan haberdar olmasının söz konusu olmadığını belirterek ''Benim sıkıntım, Adalet Bakanı olarak mahkemeden verilen bir kararla ilgili düşünce ifade etmemin imkânsız oluşu. Bunu, değerlendirme yapmak istemiyorum anlamında söylemiyorum. Bakan olarak mahkeme kararıyla ilgili olarak düşünde ifade etmem doğru olmaz'' değerlendirmesini yaptı.

Hikmet Çetinkaya, röportajının yayımlanan bölümlerinde Nurettin Veren'in çarpıcı açıklamalarına yer vermişti. Veren, son dönemlerde ''başörtüsü füruattır'' açıklaması yapan Gülen'in daha önce cemaatine fotoğraf çektirmeyi, margarin kullanmayı, hatta kola içmeyi bile yasakladığını, kola içenleri ABD'ye yardım etmekle itham ettiğini belirterek Gülen'in şimdilerde ABD'nin misafiri olmasını çelişkili bulmuştu.

Veren, Gülen'in çalışma yöntemleri hakkında ise ''Fethullah Hoca'nın üslubu hep sinsi, kapalı. İllegaliteyi seçmesi bu yüzden'' yorumunu yapmıştı. Peçeyi Türkiye'ye 40 yıllık yol arkadaşı Gülen'in getirdiğini savunan Veren, şunları anlatmıştı:

''İzmir'de doğmuş büyümüş benim annemin başı açıktı, 70 yaşında hacca gidinceye kadar... Ama benim evlendiğim kadın 17 yaşındaki hanımım, Fethullah Gülen 'burnunun ucu bile görünmeyecek' dediği için, aynen Afganistan'daki burka gibi yüzünü örttü. Yüze peçe takmak Türkiye'de yoktur. Mahmutefendi Cemaati'nde de yoktur... Çarşaf giyer onlar ama yüzlerini örtmez, onlar da bizden sonra yüzlerini örttü. Durdu dedi ki 'Bu örtü meselesini bir laubalilik olarak görüyorum, tesettür odur ki, burnunun ucu, ayağının topuğunun ucu bile görünmeyecek.' Şimdi bu açmazlar, bu söylemler ile o günküler otuz yıllık bir süreç. Ya o gün Kuran doğruydu ya da bugün Kuran'ı tersinden okuyoruz.''

Veren, Gülen'in Amerika'daki evinde 30 gün yaşadığını belirterek son gün Gülen'in cinnet ve hezeyan getirerek kendisini öldürmek istemek noktasına gelince kaçmak zorunda kaldığını dile getirmişti. Dizi yazısında Gülen okulları, şirketleri ve vakıflarının denetlenmediğine de işaret eden Veren, ''Ben olayın üzerine gidince öldürülme tehdidi aldım. İçişleri Bakanı Abdülkadir Aksu 'yu telefonla aradım. Bana koruma verildi. Ancak hâlâ takip ediliyorum. Can güvenliğim tehlikede. Gülen beni öldürtmek istiyor'' iddialarında bulunmuştu.


Cumhuriyet 04.03.2005
CHP'DEN TEPKİ
'Gerçekler saklanmaya çalışılıyor'

ANKARA (Cumhuriyet Bürosu) - Gazetemiz yazarı Hikmet Çetinkaya 'nın, geçmişte Fethullah Gülen 'in en yakınında yer alan isimlerden olan Nurettin Veren 'le yaptığı röportajın yayınının durdurulmasına CHP'den de tepki geldi.

SELVİ: KARAR DÜZELTİLMELİ

CHP Genel Başkan Yardımcısı Cevdet Selvi , Fethullah Gülen'le ilgili daha önce kimi gazetelerde ''övücü'' yönde yayınların yapıldığına, ancak hiçbir müdahale ya da tepki görmediğine dikkat çekti. Gerçeklerin örtbas edilmesi girişiminin ülkeye hiçbir yarar sağlamayacağını kaydeden Selvi, şu görüşleri dile getirdi: ''Bu röportaj, geçmişte ve günümüzde yaşanan olayların, gelişmelerin netleşmesi bakımından son derece yararlı bir işlev üstlenmiştir. Olayın içinde yaşayan insanların görüş ve düşüncelerini yansıtan bir özellik taşımaktaydı. Ancak, bunların bilinmesinden rahatsız olanlar, önlemlerini her yönüyle alma gayreti içinde olabilirler. Bu karar da böyle bir anlayışın parçası olabilir. Bu kararın ilgili yayın kuruluşunun savunması alınmadan alelacele verilmesi son derece yanlış. Bir an önce bu kararın düzeleceğini umuyorum.''

CHP Konya Milletvekili Atilla Kart da, mahkemelerin, savunma almadan ''ihtiyati tedbir'' olarak yayın durdurma kararı verebilmelerinin yasal olarak mümkün olduğunu, ancak bunun keyfi olarak kullanılamayacağını söyledi. Kart, ''Ama hukuk kurallarını, basın özgürlüğü, düşünce özgürlüğü bağlamında değerlendirdiğimizde, Cumhuriyet tarafından yapılan yayının, güncel konu ve olay hakkında, kamuoyunu bilgilendirme yönünde olduğu gayet açıktır'' dedi. Kart, şunları söyledi: ''Yayının yapılması sırasında kişilik haklarının ihlali kapsamında herhangi bir hukuka aykırılık varsa, yasal yolları her zaman açıktır. Bunlar göz ardı edilerek, yayının bütününe yönelik karar verilmesini hukuka uygun bir yaklaşım olarak görmüyorum.''

ANADOL: ÇOK ÜZÜCÜ BİR TABLO

CHP Grup Başkanvekili Kemal Anadol , Çetinkaya'nın yazı dizisinin durdurulmasına sert tepki gösterdi. Anadol, ''Çetinkaya, Türk basınının çok deneyimli, birikimli ve özellikle tarikatlar konusunda uzmanlaşmış bir yazarıdır. Fethullahçılar denilen topluluğun içyüzünü aydınlatan yazı ve röportajlar yapmıştır. Bu zincirin son halkasında yazı dizisinin yasaklanması basın özgürlüğü açısından son derece sakıncalıdır'' dedi. Aylardır medyada Gülen ve topluluğunun propagandasının yapıldığına dikkat çeken Anadol, ''Şu gerçek ortaya çıkmıştır: Gülen'i övmek Türkiye'nin çağdaşlaşması ve özgürlük oluyor. Ancak, eleştirilince yasaklanıyor, suç kabul ediliyor. Bu, çok üzücü bir tablo'' açıklamasını yaptı.

ŞİRİN: KUŞATMA İÇİNDEYİZ

İstanbul Bağımsız Milletvekili Emin Şirin , ''Sözlerin ifade edemeyeceği bir sıkıntı ve kuşatma içindeyiz. Ne desem hafif, ne söylesem hafif. Nurettin Veren'e sansür uygulandığında internetteki sitemi kendisine açmıştım. Şimdi de, Çetinkaya'nın röportajının sansür uygulanan, yayımlanmayan kısımlarını internetteki sütunumda yayımlamaya hazırım'' açıklamasını yaptı.


Cumhuriyet 04.03.2005
İzmir Barosu Başkanı Erdemir, gelişmelerin ardında Türkiye'ye biçilen 'ılımlı İslam' modelinin yattığını söyledi


'Basın özgürlüğü tehlikede'
İzmir Barosu Başkanı Erdemir "Türk yargısı açısından çok sıkıntı yaratacak gelişmeler yaşanıyor" dedi. Manisa Barosu Başkanı Demirkol ise "gelişmelerin arka planına bakılması" gerektiğini söyledi.
Hikmet Çetinkaya'nın Nurettin Veren'le yaptığı söyleşinin yer aldığı dizinin Gülen'in avukatlarınca durdurulması barolardan siyasilere, sivil toplum örgütlerinden basın kuruluşlarına birçok çevre tarafından tepkiyle karşılandı. Durdurma kararını değerlendiren çevreler, Türkiye'nin "çok süratle teokratik bir yapıya taşınmasının altyapısının" oluşturulduğuna dikkat çektiler.

İZMİR (Cumhuriyet Ege Bürosu) - Gazetemiz yazarlarından Hikmet Çetinkaya 'nın yayına hazırladığı ''Fethullah Gülen'in 40 Yıllık Arkadaşı Nurettin Veren Anlatıyor'' adlı yazı dizisinin Fethullah Gülen 'in başvurusuyla mahkeme kararıyla kaldırılması, hukukçuların tepkisine yol açtı. Basın özgürlüğünün engellenmesiyle ilgili olarak İzmir Barosu Başkanı Nevzat Erdemir , vahim bulduğu gelişmenin arkasında, ABD'nin Türkiye'ye öngördüğü ılımlı İslam modelinin yattığını söyledi.

Erdemir, Fethullah Gülen'in ABD'de yaşadığına dikkat çekerek ''ABD Türkiye'deki rejimi ılımlı İslama dönüştürmeye çalışıyor. Gülen de ABD'de. Buna çok dikkat edilmeli'' dedi.

Erdemir şu görüşlere yer verdi: ''Bu olay Osman Şirin 'in açıklamasıyla bağlantılı olduğu izlenimini veriyor. Türk yargısı açısından çok sıkıntı yaratacak gelişmeler yaşanıyor. Umarım Türkiye'de bir rejim değişikliği noktasına ulaşmaz. Yargıçlar, topluma adalet inancı verirler. Toplumun adalet inancını sarsacak tutum ve davranışlardan kaçınması gerekenlerin başında yargıçlar gelir. Yargıçlar kararlarıyla konuşurlar, siyaset yapmazlar. Cumhuriyet gazetesindeki Fethullah Gülen ile ilgili yazı dizisinin durdurulmasına da bu perspektiften bakmak gerekiyor.''

'GELİŞMELER DÜŞÜNDÜRÜCÜ'

Manisa Barosu Başkanı Remzi Demirkol , gelişmenin arka planına bakmanın doğru olacağını söyledi. Demirkol, geçen hafta içinde Hürriyet gazetesi yazarı Bekir Coşkun 'un sütununda ''şeriat fetvası'' niteliğinde bir tekzip metninin mahkeme kararıyla yayımlandığına dikkat çekerek gazetemizdeki yazı dizisinin durdurulmasıyla ilgili olarak şunları söyledi:

''Türkiye'de artık, mahkemeler farklı bir anlayış içinde ve siyasallaşıyorlar söylemleri, sıkça vurgulanır oldu. Buna dikkat etmek gerekiyor. Cumhuriyet'teki yazı dizisinde hiçbir kışkırtma yok, silahlı eyleme çağrı yok. Buna karşın yasaklama gerekçesi ne olabilir?''

Aydın Barosu Başkanı Sümer Germen , gelişmeyi basın özgürlüğüne vurulan bir darbe olarak nitelendirdi.

Denizli Barosu Başkanı Adil Demir , kararın basın özgürlüğüne aykırı olduğunu söyledi. Demir, ''Öncelikli olarak Gülen'in ülkeye gelerek yargılanmasını tamamlaması gerekiyor. ABD'de misafir olmaktan vazgeçsin. Kendi hakkında yazı yazılması doğaldır. Çünkü kendisi kamuoyunda çok tartışılan bir isimdir. Yargıda önemli değişiklikler var ve bu karara bu doğrultuda bakmak gerekir'' diye konuştu.

Muğla Barosu Başkanı Ayla Kara da ''Yargı gerçekleri yazan bir gazetenin yayınına hayır demiştir'' diye konuştu.


Cumhuriyet 04.03.2005
İstanbul Barosu, yazının kişisel haklara saldırı niteliği taşımadığını vurguladı
Erinç: Anayasaya aykırı

İstanbul Haber Servisi - TGC Başkanı Orhan Erinç , gazetemiz yazarı Hikmet Çetinkaya 'nın yazı dizisine mahkeme kararıyla ihtiyati tedbir konulmasının anayasanın 28. maddesine aykırı olduğunu belirtti. Basın Konseyi Başkanı Oktay Ekşi ise ''konu yargıya intikal ettiği için bu aşamada değerlendirme yapmak istemediğini'' belirtti. İstanbul Barosu Başkanı Kazım Kolcuoğlu , yazı dizisinin kamuoyunu ilgilendiren açıklamalar olduğunu söyledi.

Türkiye Gazeteciler Cemiyeti Başkanı Orhan Erinç, yaptığı yazılı açıklamada, Hikmet Çetinkaya'nın hazırladığı yazı dizisinin, düşünce ve ifade özgürlüğü kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini belirterek, şu görüşlere yer verdi: ''Tedbir yoluyla yayının durdurulması, Anayasa Mahkemesi'nin 28'inci maddesinde belirlenmiş olan kuralın dışında ve anayasaya aykırı bir durumdur. Daha önce de verilmiş olan yayın durdurma kararları itirazlar üzerine kaldırılmıştır. Başkalarının söz ve eylemlerinden dolayı gazetecilerin kamuoyunu bilgilendirmesine engel olunmamalıdır.''

Kürtçe Milli Eðitim

Milli Egitim Bakani Huseyin Celik ve Washington Elcisi Faruk Logoglu

Kürtçe Milli Eðitim

Savaþ Süzal

http://www.habergazete.com
08.Mart.2005

Bu hafta Milli Eðitim Bakaný Hüseyin Çelik, Washington'da.
Çelik düzenlediði basýn toplantýsýnda kendi açýklamasýna göre
bakanlýðý ile ilgili temaslarda bulundu ve bir kaç gün daha
bulunacak. Ancak bu temaslarda bana garip gelen bazý noktalar var.
Nedense, ne zaman AKP iktidarýndan yetkililer Washington'u ziyaret
etse, hep kendi eþitleri veya ilgi alanlarý dýþýndaki kel alaka
kiþilerle görüþür. Bizim Bakan da öyle. Mesela Dýþiþleri Bakanlýðý
Kafkaslar, Orta Asya ve Güneydoðu Avrupa iþlerinden sorumlu Bakan
yardýmcýsý Laura Kennedy ile Bakan Çelik neden görüþtü, ne görüþtü?

Görevi eðitim olan bir bakanýn dýþ politika konusunda
temaslar yapmasý kusura bakmayýn ama bana biraz garip geliyor. Hadi
öðrencilerin vize iþleri falan güzel ama, bu konu da dýþiþleri
bakanlarý arasýnda yapýlan iliþkilerde ve temaslarda ele alýnýr benim
bildiðim. Burada Milli Eðitim Bakaný Hüseyin Çelik, Dýþiþleri Bakaný
Abdullah Gül'ün yerine Türk Halkýnýn Amerikalýlara düþman olmadýðýný,
halkýn ve hükümetin Amerikalýlarý sevdiðini uzun uzun anlatmýþ. Bu
konuyu abartanlar gazetecilermiþ ne hikmetse. Amerikalý yetkililerden
böyle intiba edinmedim dedi. Ne güzel. Ama Ankara'yý ziyaret eden
Douglas Feith, ABD yönetiminin tepesinde bir yetkili. Wall Street
Journal gazetesi analizinde de yönetimin görüþlerini yansýttýðýný
yazmýþtý, týpký Michael Rubin'in Türkiye analizi ardýndan söylediði
gibi.

Pekii, Milli Eðitim Bakaný Florida'ya giderek orada Baþkan
Bush'un kardeþi Jeb Bush ile ne görüþür? Türk öðrenciler daha çok
ABD'nin doðu ve kuzey bölgesindeki üniversitelerde yoðunlaþmýþken ve
öteki Türk Öðrencilerin yoðun olduðu yerler dururken neden Florida'ya
gider temaslarda bulunur? Tabii, kabul etmek gerekir ki, Florida'nýn
da kendisine has bazý özellikleri var. Bizi ilgilendiren bu eyalette
eðitim iki dilde yapýlýyor. Florida Eyaletinde Latin asýllý
göçmenlerin çokluðu nedeniyle eyalette nerede ise resmi dil
ispanyolca olmuþ. Bazý otellerde ve dükkanlarda "burada Ýngilizce
konuþulur" diye tabelalar bile var.

Tabii doðal olarak bu eyaletin eðitimi de Ýngilizce ve
Ýspanyolca. Þimdi buraya bir nokta koyarsak, AB'nin bastýrdýðý
herkesin kendi dilinde eðitim martavalý burada hayata geçiyor gibi
görünüyor. Yani Güneydoðu Anadolu'da Kürtçe eðitimin temelleri mi
atýlýyor, veya bu konuda araþtýrmalar mý yapýlýyor acaba? Ýþte böyle
insanýn aklýna bu tip þeyler geliyor. Nasýl insanýn caný sýkýlmýyor
mu? Benim sýkýldý da. Ben basýn toplantýsýnda bu soruyu sorunca Bakan
Çelik pek hoþlanmadý.
Bu arada bugünkü Haber Gazetede bir haber vardý. Talabani ile
Barzani'nin Kürdistan otonom bölgesi ve Türkmenlerle ilgili planlarý
ayrýntýlý yazýlmýþ. Iraklý Kürt Aþiretleri, kendi Kürt bölgelerini
korumasý içine Türkmenleri kullanarak, Kuzey Irak'ta bir tampon bölge
oluþturmaya hazýrlanýyorlarmýþ. Bunun içinde, Kerkük ve Kuzey'den
çýkarýlan petrol gelirlerinin yüzde 25'ini Türkmenlere vermek te var.
Gelirin geri kalan yüzde 75'lik gibi küçücük bir kýsmý ise Kürtlere
gidecek. Araplara petrolü koklatmak yok tabii.

Bu tehlikeli planýn bir kýsmýnda ise Kürtlerin 100 bin kiþilik bir
düzenli orduya sahip olmalarý da bulunuyor. Buna karþýlýk 50 ila 60
bin kiþilik Türkmenlerin tampon kuvvetleri olacakmýþ. Bu kuvvetleri
de Amerikan askerleri eðitecekmiþ. Bu plan anlaþýlan Irak'taki ABD'li
komutanlar tarafýndan hazýrlanmýþ. Talabani ile Barzani ayrýca
Türkmenlerin tampon 60 bin kiþilik kuvveti varken Türkiye'nin Kuzey
Irak'ta bir kaç bin kiþilik kuvvet tutmaya ihtiyacý olamayacaðýný
vurguluyor. Kürtler hiç çekinmeden 160 bin kiþilik kuzeydeki
kuvvetlerin Irak Federal Hükümetinin emrinde olmayacaðýný da
söyliyebiliyor.

Þimdi anladýnýz mý, Türkiye'ye yönelik Kuzey Irak'ta oluþan büyük
felaketin boyutlarýný. Bu planýn yayýnlandýðý DEPKA file adlý sitede
bir de harita vardý. Ýsrail istihbaratýna yakýnlýðýyla bilinen
sitede yayýnlanan haritanýn üzerindeki yazý ise daha da
korkutucu, "Baðýmsýz Kürdistan þekillenmeye baþlýyor" yazýyor du
orada. Yani baðýmsýz Kürdistan oluþurken, yabancýlarýn Türkiye'nin
baþka yerlerine gitmeyerek sýk sýk Güneydoðu Anadoluyu ziyaret
etmesinin sýrrý da burada gizli gibi. Sanki Irak'ýn iþgali öncesi
Kuzey Irak'ta Kürtlerle oynanan oyunun aynýsý Türkiye'nin
parçalanmasýnda da oynanýyor gibi görünüyor.

Önümüzdeki günlerin her dakikasý her saniyesi bu bakýmdan çok
önemli.

Turkiye'nin Avrupa'daki Imaji

YUNANLI GAZETECİ - Lambros Papantoniou

YUNANLI GAZETECİ

http://www.habergazete.com

Yunanlı bir gazetecinin Dışişleri Bakanlığı sözcü vekili Adam Ereli’ye sorduğu soru mesele oldu. Türk Gazeteler adını vermedikleri Yunanlı Gazetecinin Suriye’nin Lübnan’la ilişkisiyle Türkiye’yle Kıbrıs arasında bağlantı kurduğu şeklindeki soruyu ciddiye almadığını yazdı.

Gazetelerdeki ‘’ Küstah Yunanlı ya da Yunanlının oyunu boşa çıktı’’ gibi başlıkları görünce insan bayağı heyecanlanıyor.

Kim bu soruyu soran Yunanlı gazeteci diye merak ettik, Lambros Papantoniou olduğunu öğrendik.

Lambros’u Washington’u ziyaret eden hemen hemen tüm Türk yetkililer tanır. Bir yandan Türklere şirin görünmeye çalışır, diğer taraftan Hasancık kemiğine dayanan Kıbrıs’ı bir türlü içinden çıkarıp atamaz. Dünyanın neresinde bir sorun çıksa hemen Kıbrıs’a bağlar.

Yunanistan’dan önce Türkiye’deki gelişmeleri izler. Türkiye aleyhindeki siyasi, askeri ve ekonomik gelişmelerin tümünden haberdardır.

İki gözde siyasetçisi vardır. Yunanistan’da Papandreau, Türkiye’de Tayyip Erdoğan favori siyasetçileridir.

AKP’yi çok sever. İhmal etmez hatırlarını sorar.

İbrahim Özal’la e-mail yoluyla haberleşir.

Lambros sadece Kıbrıs soruları sormaz.

Zaman zaman AKP’li dostları için de sorular sorar.

İnanmıyor musunuz?

AKP içeride biraz zor duruma düşsün , görürsünüz.

This is about Israel, not anti-semitism

This is about Israel, not anti-semitism

Not to speak out against this injustice would not only be wrong. It would ignore the threat it poses to us all

Ken Livingstone
Friday March 4, 2005

Guardian

Racism is a uniquely reactionary ideology, used to justify the greatest crimes in history - the slave trade, the extermination of all original inhabitants of the Caribbean, the elimination of every native inhabitant of Tasmania, apartheid. The Holocaust was the ultimate, "industrialised" expression of racist barbarity.
Racism serves as the cutting edge of the most reactionary movements. An ideology that starts by declaring one human being inferior to another is the slope whose end is at Auschwitz. That is why I detest racism.

No serious commentator has argued that my comments to an Evening Standard reporter outside City Hall last month were anti-semitic. So I am glad that Henry Grunwald, president of the Board of Deputies of British Jews, accepted on these pages that "Ken is sincere when he states that he regards the Holocaust as the worst crime of the last century".

The contribution of Jewish people to human civilisation and culture is unexcelled and extraordinary. You only have to think of giants such as Einstein, Freud and Marx to realise that human civilisation would be unrecognisably diminished without the achievements of the Jewish people. The same goes for the Jewish contribution to London today.

As mayor, I have pressed for police action over anti-semitic attacks at the highest level, and my administration has backed a series of initiatives of importance to the Jewish community, including hosting the Anne Frank exhibition at City Hall and measures to ensure the go-ahead for the north London eruv.

Throughout the 1970s, I worked happily with the Board of Deputies in campaigns against the National Front. Problems began when, as leader of the Greater London Council, I rejected the board's request that I should fund only Jewish organisations that it approved of. The Board of Deputies was unhappy that I funded Jewish organisations campaigning for gay rights and others that disagreed with policies of the Israeli governmen.

Relations with the board took a dramatic turn for the worse when I opposed Israel's illegal invasion of Lebanon, culminating in the massacres at the Palestinian camps of Sabra and Shatila. The board also opposed my involvement in the successful campaign in 1982 to convince the Labour party to recognise the PLO as the legitimate voice of the Palestinian people.

The fundamental issue on which we differ, as Henry Grunwald knows, is not anti-semitism - which my administration has fought tooth and nail - but the policies of successive Israeli governments.

To avoid manufactured misunderstandings, the policies of Israeli governments are not analogous to Nazism. They do not aim at the systematic extermination of the Palestinian people, in the way Nazism sought the annihilation of the Jews.

Israel's expansion has included ethnic cleansing. Palestinians who had lived in that land for centuries were driven out by systematic violence and terror aimed at ethnically cleansing what became a large part of the Israeli state. The methods of groups like the Irgun and the Stern gang were the same as those of the Bosnian Serb leader Karadzic: to drive out people by terror.

Today the Israeli government continues seizures of Palestinian land for settlements, military incursions into surrounding countries and denial of the right of Palestinians expelled by terror to return. Ariel Sharon, Israel's prime minister, is a war criminal who should be in prison, not in office. Israel's own Kahan commission found that Sharon shared responsibility for the Sabra and Shatila massacres.

Sharon continues to organise terror. More than three times as many Palestinians as Israelis have been killed in the present conflict. There are more than 7,000 Palestinians in Israel's jails.

To obscure these truths, those around Israel's present government have resorted to demonisation. Initial targets were Palestinians, and have now become Muslims. Take the Middle East Media Research Institute, run by a former colonel in Israeli military intelligence, which poses as a source of objective information but in reality selectively translates material from Arabic and presents Muslims and Arabs in the worst possible light.

Today the Israeli government is helping to promote a wholly distorted picture of racism and religious discrimination in Europe, implying that the most serious upsurge of hatred and discrimination is against Jews.

All racist and anti-semitic attacks must be stamped out. However, the reality is that the great bulk of racist attacks in Europe today are on black people, Asians and Muslims - and they are the primary targets of the extreme right. For 20 years Israeli governments have attempted to portray anyone who forcefully criticises the policies of Israel as anti-semitic. The truth is the opposite: the same universal human values that recognise the Holocaust as the greatest racist crime of the 20th century require condemnation of the policies of successive Israeli governments - not on the absurd grounds that they are Nazi or equivalent to the Holocaust, but because ethnic cleansing, discrimination and terror are immoral.

They are also fuelling anger and violence across the world. For a mayor of London not to speak out against such injustice would not only be wrong - but would also ignore the threat it poses to the security of all Londoners.

· Ken Livingstone is the London mayor

Uyghur American Association Press Release on U.S. State Department's Country Reports

Traditional Uyghur Dance

Date:Tue, 1 Mar 2005
From:Send an Instant Message "Nury A. Turkel"
Subject:Uyghur American Association Press Release on U.S. State Department's Country Reports
To:"Washington Haber"


For Immediate Release

Contact: Meagan Landry

Tel: 202.349.1494

Washington, D.C. (Feb. 28, 2005)– The Uyghur American
Association/ Uyghur Human Rights Project hails the
U.S. State Department’s Country Reports on Human
Rights Practices for 2004 for its expanded coverage of
Uyghur human rights issues and for criticizing the
Chinese government’s continued violation of human
rights in East Turkistan. According to Nury Turkel,
President of the Uyghur American Association, "We are
gratified that the U.S. State Department is taking the
Chinese government to task about its unacceptable
human rights abuses against Uyghurs in East Turkistan.
However, we sincerely hope that this report will be
accompanied by continued pressure being exerted upon
China to meet international human rights standards."

The State Department report cites such human rights
violations as the execution of Uyghur political
prisoners, forced abortions, book burning, and the
systematic eradication of the Uyghur culture. The
report goes on to state that government repression has
worsened since September 11, 2001, as Chinese
authorities manipulate the global war on terror to
justify their crackdown on politically and socially
active individuals, whom are labeled "terrorists" by
the government so that they can be prosecuted.
According to the report, "...many who openly expressed
dissenting political views were harassed, detained, or
imprisoned, particularly in a campaign late in the
year against writers, religious activists, dissidents,
and petitioners to the Central Government.”

A prominent example of this government tactic is the
case of Rebiya Kadeer, an imprisoned Uyghur
businesswoman and philanthropist who was recently
nominated for the Nobel Peace Prize. Although she was
once lauded a model citizen by the Chinese government,
her growing prestige within the Uyghur community led
to her arrest in 1999, while attempting to meet with a
U.S. Congressional delegation. Other cases of the
targeting of socially and academically active Uyghurs
include that of Tohti Tunyaz, a doctoral student who
was arrested for writing a Uyghur history book
previously approved by the Chinese authorities,
Abdulghani Memetemin, a poet, and Dilkex Tilivaldi,
who met with an American journalist to talk about
human rights in East Turkistan.

The Uyghur American Association/Uyghur Human Rights
Project is encouraged by the U.S. State Department’s
candid analysis of the deplorable state of human
rights in China. We urge the U.S. government to
continue to pressure the Chinese government for
improvement on these issues. Given the grave condition
of human rights in East Turkistan, we strongly hope
that future reports will include both an expansive
section on Uyghur issues, and examples of progress
made on issues raised in this year's report.

The US State Department Annual Country Report is at:
http://www.state.gov/g/drl/rls/hrrpt/2004/index.htm

----------
The Uyghur American Association (UAA) works to promote
the preservation and flourishing of a rich, humanistic
and diverse Uyghur culture, and to support the right
of the Uyghur people to use peaceful, democratic means
to determine their own political future. The UAA has
undertaken the Uyghur Human Rights Project for the
purpose of promoting improved human rights conditions
for Uyghurs and other indigenous groups in East
Turkistan (also known as China's Xinjiang Uyghur
Autonomous Region), on the premise that the assurance
of basic human rights will facilitate the realization
of the community's democratic aspirations.


Uyghur Musicians

TC=TUSIAD Cumhuriyeti

Turkiye'nin Yoneticileri Venezuella basbakani Hugo Chavez kadar onurlu olamadilar ve olamazlarda. Kuresel emperyalizmin her turlu istegine boynu bukuk evet diyen Turkiye yoneticileri yurtdisindaki Turkleri Ermeni soykirimi masali ile, Turkiye icindeki vatandaslari ise PKK masali ile yillarca uyuttu. Turkiye adina calismasi gereken Washington'daki T.C. (TUSIAD Cumhuriyeti) lobileri ve calisanlari yillarca Turkiye'deki yoksul halkin odedigi vergiler ile aldiklari paralari kendi kisisel resepsiyonlari ve cikarlari icin kullandilar ve kullanmaya devam ediyorlar, daha sonra ise 'Ermeni Soykirimi' ve Yunan Lobisine karsi calismalar yapiyoruz tezini one surduler. Boyunlarindan sahiplerine bagli olan "lobiler" ne Yunan lobisine karsi mucadele, ne de Ermeni Soykirimi'na karsi bir calisma yaptilar zaten yapamazlarda, cunku patronlari musaade etmez. Hayali dusmanlar ureterek kendi kisisel cikar mekanizmalarini devam ettirmenin zevki icinde, umursamaz bir eda ile Turkiye'deki baglantilarinida kullanarak Turk halkinin kanini emmeye devam ettiler. Turkiye'deki 'valilik makamlari' ise 52'cinci eyaletin valisi Barzani'den bile daha vurdumduymaz ve onursuz bir sekilde kuresel emperyalizmin kolesi oldular. Wall Martlasmanin en doruk noktasinda bayilige talip oldular. Kendilerini hic bir zaman kendi dogduklari topragin sahibi gibi hissetmedikleri icin, halkida Wall Mart'in musterisi olarak gorduler, ey sevgili valiler, pardon Turkiye yoeticileri eger kaldiysa bagimsizliginiz hayirli olsun.

Yuce Ataturk'u saygi ve Rahmet ile aniyoruz.

Washington Haber Forum


Venezuela two years after the coup
"Deepen the revolution, advance towards socialism"

By Jorge Martín

http://www.marxist.com/Latinam/venez_2_years_after.html

Two years after the brief April 2002 coup, Venezuela is still living through an unfinished revolutionary process. The masses of the people and the workers have defeated the counterrevolutionary conspiracies of the local oligarchy and imperialism twice, but the revolution has not been completed and thus the danger of a new reactionary coup is still ever present.

In the last year the Chavez government has implemented a number of social plans which have widened the mass social base of support for the revolution. Three million acres of land have been distributed mainly to peasant co-operatives. The other important reforms have been mainly in the fields of education and health care. Mission Robinson, Mission Rivas and Mission Sucre, aimed at eradicating illiteracy, giving people primary and secondary education and access to university, have been a great success so far. More than 3 million people (out of a population of 27 million) have gone through one or another of these plans. More than 1 million people have been lifted out of illiteracy and the target by June is 1.5 million. The Plan Barrios Adentro (Into the Neighbourhood) has given access to primary health care to millions of people (more than 1 million in the Caracas council area alone), with the help of some 3,500 Cuban doctors who have gone into the poorest neighbourhoods in the capital and around the country, where no doctors had ever been before.

These plans and "missions", paid by the national oil company PDVSA, are not without problems (bureaucracy, mismanagement, corruption in both opposition and Bolivarian controlled councils, open sabotage, lack of democracy in some instances of its implementation), but they have undoubtedly reached a wide layer of the masses who can see in them some very concrete benefits of the revolutionary process. Also, the fact that these programmes have been implemented in the popular neighbourhoods by the community organisations themselves has, to a certain extent, allowed the government and the revolutionary organisations to by-pass the structures of the state, full of saboteurs and counter-revolutionaries trying to prevent the implementation of any reforms.

The feeling that the old capitalist state inherited by the revolution cannot be used to serve the needs of the workers and the people, and should be replaced by something else, is widespread. This is even reflected, though in a confused way, in an article in the Caracas Libertador Council weekly Caracas Courier bulletin, distributed in all poor and working class areas of the capital. The article, under the title "The people is the vanguard" explains how: "The Party of the Revolution is at the same time … opposition to the traditional administration of the State. Everywhere we see deaf conflicts between the organisation of the people and the bureaucracy of the local bosses and subcontractors who behave like [supporters of the old regime] with red berets … everywhere we see the old that refuses to die" (Correo de Caracas, April 5-11).
The structure of the old capitalist state machinery is largely intact and is acting to stop and frustrate the revolutionary initiative of the masses. One issue which is particularly enraging the masses who defeated the coup is the fact that those who organised and implemented it two years ago are either free or in a comfortable exile in Miami, Costa Rica or Colombia, directing from afar the threads of new reactionary conspiracies. More recently Baruta local police officers caught using firearms in the opposition riots in February ("La Guarimba" as it was known), were released without charges. Carlos Melo, a prominent opposition leader caught during the Guarimba with illegal rifles in the boot of his car, was also released, and so was Baruta mayor Carlos Radonsky, responsible for the assault on the Cuban embassy on April 12, 2002. This is further proof, if any was needed, that the justice system is still a bourgeois system, at the service of the interests of the oligarchy. The same Supreme Court of Justice which declared that there had never been a coup in April 2002, but rather a "vacuum of power", is now conspiring to declare valid the fraudulent signatures which the opposition claims it collected to force a presidential recall referendum.

Having been defeated twice, in April 2002 and in December 2002/January 2003, the opposition is weaker, divided and its social base demoralised. But it is far from having been defeated decisively. As one of the speakers said at the rally in Puente Llaguno, to commemorate those who died defending the revolution on April 11, 2002, "the only way to kill a snake is to cut its head off, we left the snake alive and now it is preparing to bite us again". Nineteenth century peasant uprising leader Ezequiel Zamora expressed the same idea in these words: "the only way to deal with a wasps' nest is with fire, if you disturb it but do not destroy it they will come back to sting you".

Through a combination of diplomatic, terrorist and economic means, they are trying to create a situation in which an international intervention could be justified, and one of the main planks of this strategy is to increase tensions along the border with Colombia.

The oil industry

In the economic field there has been a certain recovery, after a steep fall in 2003, caused mainly by the oil sabotage in January and the economic sabotage of the ruling class. However, unemployment remains high, and price and exchange controls are reaching their limits in the struggle against price rises and a flight of capital. The main engine of the economy has been the recovery of production in the oil industry, PDVSA, but even here the workers feel they are losing ground. It was ordinary rank and file oil workers who saved PDVSA faced with the sabotage of the industry on the part of its directors, managers and many engineers in December 2002. In many oil refineries, fields and plants, the workers recovered and maintained production on their own through workers' control, with the help of revolutionary engineers, the local communities and sections of the National Guard. In some cases, the experience of workers' control lasted for a period of time even after the oil sabotage and bosses lock-out had been defeated. Workers' control was particularly strong in the states of Anzoategui and Monagas.
After the defeat of the oil sabotage, the government appointed new directors, but the managerial structure of the company remained largely the same. Oil workers, after having learnt in practice that they could run the industry themselves were not at all happy with this situation. During 2003 a number of regional meetings of oil workers, the local communities in the oil rich areas and sections of the army took place to discuss the best way to restructure PDVSA, which was now said to "belong to the people". One of the main conclusions of these meetings was that the change of directors was not enough. Even if new directors and administrators were appointed who were loyal to the revolution, they would still be part of a bureaucratic structure which could not serve the interests of the workers and the people. The only way to guarantee that PDVSA belong to the people was through the democratic participation of the workers in its management.

In the meantime, as the workers movement retreated after the immediate danger of reaction receded, the old bureaucratic and reactionary managers started to slowly creep back into key positions in PDVSA. For months now the oil workers have been denouncing this situation and in some cases, like the Paraguana Refining Centre in Punto Fijo, they have forced the resignation of reactionary directors and managers. In order to deal with this situation, and also to avoid getting the workers caught up in the power struggle between different fractions trying to get control of the company, a few months back the oil workers in different parts of the country started to organise "Guiding Committees". These are meant to generate political discussion amongst the oil workers, raise their political level and come up with proposals for the process of restructuring PDVSA. These committees have no real power within the industry but are playing quite an important role in generalising the experience and the political discussion amongst oil workers.
They took the initiative of calling for a demonstration outside the US embassy in Caracas after President Chavez made his anti-imperialist speech at the massive February 29th demonstration. There, Chavez warned, in his harshest speech to date against American imperialism, that if the US dared to intervene in or even blockade Venezuela, they would cut off the oil supply. This is quite a serious threat since Venezuela is the third largest supplier of oil to the US. A week later, some 2,000 oil workers from all over the country marched to the US Embassy in Caracas to protest against Washington's interference against the Venezuelan revolution and to warn that they would implement Chavez's threat.

Political consciousness of the workers' movement

Reflecting this rapid development of the political consciousness of the workers, a national meeting took place in Caracas on March 27 to discuss the "political unity of the workers in the struggle against imperialism". The meeting, called by the oil workers' Guiding Committees and some class struggle unions within the UNT, was relatively small, but was attended by some of the most advanced activists in the Venezuelan working class movement. The discussion paper had a good analysis of imperialism and proposed the unity of the working class around an anti-imperialist programme, but also had certain weaknesses. It laid the main stress of the struggle against US interference, but said nothing of the struggle against the local agents of imperialism, the capitalist Venezuelan oligarchy. An intervention by Paraguana Refining Centre oil workers leader Francisco García, a member of the Revolutionary Marxist Current, explained how in order to struggle against imperialism one should also struggle against the new bureaucratic managers of the oil company and for workers' management, since the only guarantee to cut the oil supply to imperialism would be that the valves and installations be under the control of the workers. Other speakers also explained how all sections of the Venezuelan capitalists were on the side of the counter revolution and that therefore, in order to defeat imperialism, one also had to defeat capitalism. The need to deepen the revolution and implement workers' control were incorporated as part of the meeting's conclusions.

Finally the meeting agreed to convene a series or regional meetings of working class activists, to lay stress on anti-imperialist slogans at the May Day march, and to convene a National Workers' Assembly. The first of these regional meetings has already taken place on April 24th in the industrial city of Valencia, which has a long tradition of class struggle unionism. The draft document discussed at this event was already much more advanced than the one presented at the national preparatory meeting. It talks, amongst other things, of the need to repudiate the foreign debt; to expel from the country such pro-imperialist bodies as the Organisation of American States and the Carter Centre; to reject the Free Trade of the Americas Agreement; to confiscate national and multinational companies which have participated in economic sabotage or helped finance the coup; to nationalise the banks and financial sector; to renationalise all privatised companies under workers' management; for the formation of Workers' and Peoples' Militias and for a genuine workers' and peoples' government. This is a very advanced programme, which is in line with what was already agreed at the founding congress of the new trade union confederation, the UNT, on August 1st 2003.

Another indication of the militant mood of the workers' movement was the massive meeting which took place in the Teresa Carreño Theatre on Saturday, April 17th, to commemorate the first anniversary of the proclamation of the UNT. The meeting had been scheduled to start at 10 am, but 45 minutes earlier the theatre was already full to capacity (more than 3,000 people) and at least 2,000 workers could not get in. Delegations had come from the main factories and oil refineries from all over the country with banners and slogans. The mood was electric as the different trade union speakers addressed the audience. There was an announcement that the smaller, Communist Party dominated, CUTV confederation had decided to fuse with the UNT. The rally also announced the launching of a recruitment drive aimed at increasing trade union membership from around 15-20% to 80% of the workforce. But the main attraction of the meeting was Chavez's speech. Once again he made a strongly worded anti-imperialist speech, and repeated that capitalism, neo-liberalism and globalisation had shown they did not work. He declared that the revolution was entering a new stage in which the key would be socio-economic transformation. Finally he congratulated the trade unionists on their recruitment drive and encouraged them to form "revolutionary, Bolivarian, class struggle unions".

Radicalisation of Chavez's speeches

This was in line with a marked radicalisation of Chavez's political position in the last few months. After the mass demonstration against imperialism on February 29th, which smashed the attempts of the opposition to create chaos on the streets through the so-called Guarimba, Chavez has been much clearer in denouncing the role of US imperialism in the April 2002 coup and the role of Washington in further coup preparations against him. He has also expressed clearly his view that capitalism does not work. Thus, at the mass rally to celebrate the victory of the people over the coup on April 13, he said that his government was committed to "break with the capitalist schema which has been sown in our country, through which a wealthy minority had concentrated the resources, capital, and means of production, for a long time. We are democratising the economy in order to transform the socio-economic model and thus raise the living standards of the whole of the people".

He has also spoken openly of the need for "every fisherman, student, worker and person of the people to learn how to use a rifle, since this is the concept of an armed people", as the only guarantee to defend the revolution against imperialism. Also, he has warned against those who say that the revolution is already irreversible and said that moderation would be fatal. In a number of recent speeches, he has added that moderate tendencies must be purged from the revolution and that he would rather risk another military coup than drive the revolution over a cliff because of moderation.

There is a clear struggle between the moderates and the revolutionaries at the head of the revolutionary process. The revolutionaries want the revolution to advance further since they see this as the only guarantee to defend what has been achieved so far, though they have not got a clear programme of how or where to go. In the same Caracas Council newsletter quoted earlier, we can read about the need of a Party of the Revolution (as opposed to the electoral parties which support the government): "the building of this revolutionary organisation, where the rank and file is key since it is not contaminated with the mediocrity of the past, and the general arming of the people, through the reserve forces and the Army, will guarantee that we will fulfil our historical mission and that the revolution will not be betrayed". (Correo de Caracas, April 5-11, emphasis in the original)

In this context it is not just a coincidence that the president addressed this important workers' meeting. Some of the moderate "advisors" to Chavez have also noticed, and resented, this turn. Thus, Heinz Dieterich, one of these Latin American intellectuals who argues that the way forward for Latin America is the creation of Latin American multinationals, banks and armies, complained in an interview to the daily Ultimas Noticias, of the "shift to considering the workers as the subject of the transformation, which in my opinion is a mistaken return to language which excludes people", since he thinks that the middle class is the "key to any modern revolution"!
At the same time the leaders of all the government parties (rallied in the so-called Ayacucho Command) are extremely discredited amongst the revolutionary masses, who see most of them as careerists and bureaucrats, and have shown once and again their complete incapacity to lead anything (as recently when they completely bungled the attempt to force recall referendums against opposition MPs who were originally elected as part of pro-Chavez slates). The masses of the people have a strong feeling that the revolution is being betrayed by all sorts of saboteurs, fifth columnists, turncoats, bureaucrats and careerists.

The shift to the left in Chavez's speeches is also, to a certain extent, a reflection of these
pressures from below and the tireless conspiracy of the oligarchy and imperialism against his government. However, this is far from being a clear-cut or unidirectional process. For instance, the day after Chavez made the February 29th speech, he signed an agreement with the oil multinationals to exploit the "Plataforma Deltana" gas deposits. More recently the government has hired a very expensive firm of consultants in the US to lobby Washington and improve the image of Venezuela amongst American politicians and businessmen, as if a revolution could ever get a good reception from imperialism. Open criticism of capitalism as a failed system in itself is quite significant, but a clear alternative programme (ie the democratic planning of the economy by the workers themselves) is still missing.

What is clear is that the process of radicalisation of the masses and of raising their consciousness is proceeding ahead. All over the country the people are occupying empty buildings if they have nowhere to live, occupying empty cinemas in order to hold weekly political discussions, setting up literacy centres, etc. This is the independent revolutionary activity of the masses which forms the backbone of the Bolivarian revolution. The working class, particularly its key section in Venezuela, the oil workers, has achieved a very advanced level of consciousness and awareness of their own strength and role in the whole process. A leaflet distributed at the April 17th UNT meeting by the Bolivarian Workers Force from the Miranda Heights, and signed by trade unions from 14 different factories and workplaces, dealt with the need for political education "to guarantee the victory of the working class", and ended by saying that "workers historically have done all the labour, but now it is a question of taking power. We are going to educate ourselves so that we can run the country".

What is needed now is, on the one hand, the national unification and coordination of all revolutionary organisations, assemblies, trade unions and Bolivarian circles, through a body of democratically elected and recallable representatives which could be the basis of an alternative power of the workers and the people. On the other hand, the most advanced activists must gather around a clear Marxist perspective which includes workers' management of the oil industry and other nationalised companies, the expropriation of the banks, the big monopolies and all imperialist and multinational interests under workers' control, and the general arming of the people with the formation of democratic workers' militias to fight against reaction and imperialist intervention.

The growing interest in the ideas of Marxism which was clearly shown at the recent II International Solidarity Gathering and the keen reception for the ideas put forward by Alan Woods, Manzoor Ahmed and Miriam Municio, all leading members of the international Marxist tendency, show that the ground is fertile. The comrades of the Venezuelan Revolutionary Marxist Current with the slogan "deepen the revolution, advance towards socialism" are actively participating in the revolutionary process putting forward a clear Marxist case.April 27, 2004

See also:

Chavez praises Marxist.com and backs Hands off Venezuela campaign (April 19, 2004)
Excellent Meeting of Alan Woods with Trabuco (April 19, 2004)
El Topo Obrero Interview with Alan Woods (April 2004)
Hands Off Venezuela! International Solidarity Appeal
The revolution in Venezuela is in danger! By Fred Weston. (March 2, 2004).
The Venezuelan Revolution must advance towards socialism in order to defeat reaction In Defence of Marxism editorial board (February, 2004)
Venezuelan opposition steps up campaign against Chavez government By Jorge Martín and Camilo López (February 19, 2004)
Venezuela - Unification of the revolutionary currents El Topo Obrero and El Militante (January 6, 2004)
Mass mobilisation - the only way to defeat the counterrevolution: Counterrevolutionary offensive in Venezuela By Miguel Campos (November 15, 2003)
A year after the coup - The red tide floods Bolivar Avenue once again By Jorge Martín. (April 21, 2003).
Opposition "strike" or bosses lock out?- An eyewitness account by Jorge Martín (January, 2003)
Venezuela between revolution and counterrevolution By Alan Woods (December 10, 2002)

Huge crowd cheers Chavez's radical speech

Hugo Chavez

World Social Forum 2005:
Huge crowd cheers Chavez's radical speech

THE ANTI-GLOBALISATION World Social Forum (WSF) met last week in Porto Alegre, Brazil. One of the highlights of the WSF was a rally addressed by Venezuela's radical populist president Hugo Chavez.

He is seen by many in Latin America as the figurehead of the struggle by the continent's workers and peasants against the capitalists 'neo-liberal' policies.
KEVIN SIMPSON of the Committee for a Workers' International (the socialist international organisation to which the Socialist Party is affiliated) reports from this electrifying meeting.
FROM FOUR hours before the rally, young people in their thousands streamed towards the Gigantinho ("little giant") stadium in the sweltering summer heat on 30 January.

The queue snaked as far as the eye could see, its progress designed to take advantage of any shade that existed along the way. And as the time progressed, the audience's expectation rose perceptibly.

For these thousands had come to hear Hugo Chavez, Venezuela's radical, populist president, speak of the rebellion against 'neo-liberalism' and US imperialism.

Unlike the Lula (Brazil's president) meeting earlier in the week, where his supporters were bussed in, all expenses paid, all those here came of their own volition and were overwhelmingly youth.

And talking to those who came to listen, you know that what the majority wanted to hear about was revolution - a radical alternative (but with no real clarity about how this is to be achieved) for the struggle against the brutality of capitalism in Latin America.


New generation

MANY OF these young people were Brazil's (and Latin America's) new generation of fighters for social change in the making.

They have broken with any illusions in Lula and capitalism; they are anti-capitalist and anti-war - as are many of their generation in other continents - but there is an important difference: they have come through the experience of what has been a continental-wide rebellion in the last few years against neo-liberalism.

In some Latin American countries this has stopped privatisation in its tracks and also entailed mass insurrectionary movements of the working class and poor peasantry.

And so they come into struggle not just brimming with confidence, energy and vitality but amongst an important section of them, a thirst for revolutionary and socialist ideas.

Bitter hostility
The Hugo Chavez meeting was perhaps the most significant at the WSF. It was sponsored by the CUT leadership (the heads of Brazil's corrupt and right-wing trade union federation) and the Movimento dos Trabalhadores Sem Terra (MST - the biggest of the landless organisations in Brazil. It still generally supports the Lula government while criticising some of its economic policies).

Clearly, the CUT leadership wanted to use the appearance of Chavez in an attempt to reverse the bitter hostility most trade union activists and radical young people view them with. This was why the leader of the CUT was scheduled to speak alongside Chavez, hoping that some of the Venezuelan president's authority would rub off. The governor of the State of Parana, Roberto Requiao (a Lula supporter), was also an invited speaker.

Members of the MST compered the event but it was clear that they took account of the character of the audience and were aware that some of the other speakers might get a hostile response. And so, from the time people began filing into their seats, the MST comperes led the way with revolutionary and socialist slogans.

The Gigantinho meeting represented, in microcosm, Brazilian politics today: a polarisation between those who still have some illusions in Lula (enthusiastically encouraged by the trade union leadership, the PT bureaucracy and the NGOs) and the bigger layers who feel absolutely betrayed by Lula and have been radicalised by recent developments in the continent.

By the time the auditorium was full, huge red flags were being waved in the air - a large PSOL contingent (see article opposite) took up the left bank of the stadium and led the way chanting anti-Lula and anti-imperialist slogans. And when the compere led the chant: "Brazil, Venezuela, Central America, a socialist fight is international" followed by: "Down with imperialism - Long live socialism", the audience erupted in a roar of approval and a series of Mexican waves swept through the crowd.

This response shows how in other parts of the world, the shadow left behind by the collapse of Stalinism within the mass of the population and the effect this had on political consciousness will begin to be swept aside as a result of the mass struggles that will develop against neo-liberalism.

The radical nature of most of the crowd became clear for everyone to see when a small group of Socialist Youth (the youth section of the Partido Comunista do Brazil - PCdoB - who are part of the PT government and are seen as Lula's political thought police) started chanting pro-Lula slogans and waving their party flags.

In literally seconds a seething anger and a bitter hostility filled the air as thousands of people shouted for them to be kicked out. The chant went up "pelego, pelego, pelego".

"Pelego" is a cushioned blanket put on horses' backs underneath the saddle to allow the animal to be controlled. It is used, allegorically, in the Brazilian workers' movement to describe the 'yellow' trade unions' role of being used by the bosses to control the working class.

Charismatic speaker
A wall of sound greeted Chavez's arrival on the stage. But anger amongst the audience once again exploded as the president of the CUT, Luis Marinho, started to speak. The CUT is seen as being complicit with Lula of implementing major attacks on education and workers' rights through the trade union 'reform' legislation and the education 'reform'.

Marinho received no respite despite reminding those who were listening that the CUT was one of the only trade union federations who protested against the attempted coup against Chavez in 2002.

The only other time that the audience was almost completely united in chanting was after the PSOL delegation began to shout slogans against Lula's education and trade union 'reform' packages.

It seemed that Marinho finished his speech early and went back to the relative safety of his seat next to Chavez. Olivio Dutra, former governor of the state of Rio Grande Do Sul and now a minister in the Lula government, received only a little better treatment, largely because of his constant praise of Chavez. The governor of the State of Parana did not even attempt to address the audience.

The mood changed again completely when Chavez began to speak. Chavez is a charismatic figure and speaks with the authority of having mass support amongst most sections of workers, the urban poor, and the poor peasantry of Venezuela.

Therefore when he said during his speech: "I am not here as the president of Venezuela. I do not feel like the president. I am only president because of particular circumstances. I am Hugo Chavez and I am an activist as well as a revolutionary. Because to break the hegemony of capitalism and that of the oligarchs, the only way is revolution," the crowd roared their approval.

He also speaks in the language of the working class, with no fear about attacking US imperialism in front of an audience such as this.

However, Chavez typifies all populist politicians, bending to the mood before him and picking and mixing from many different forms of political ideology to present himself as 'all things to all people'.

During the first part of his speech he listed most of the leaders of anti-colonial/ anti-imperialist uprisings in the Latin American continent from those amongst the indigenous peoples in the 16th century to the Cuban revolutionary, Fidel Castro. He even repeated previous comments about Jesus Christ being the greatest revolutionary that ever lived.

He emphasised the fight of the southern continents against the 'rich north'. However, he did not raise this in the context of the struggle between the social classes internationally and quoted, favourably, the work of the 'non-aligned group of nations'* in the 1960s and 1970s as an example of what could be organised amongst the Latin American nations today.

During this part of his comments he quoted Chinese Stalinist, Mao Tse Tung, saying: "It is important in the struggle to know who your friends and who your enemies are."

Members of Socialismo Revolucionario (Brazilian section of the CWI) explained after the meeting that this was an implicit criticism of the audience for their response to the CUT leader. What is significant is that even Chavez was not prepared to explicitly make this criticism.

Radicalism

The latter part of Chavez's speech was perhaps his most radical yet to an audience of this kind. But any activist looking back at his comments will realise that while Chavez made many valid points the radical parts of his speech appeared to sandwich the more dubious comments that he made.

His comments on the effect of the collapse of Stalinism (ie, the Soviet Union, the east European bloc of countries, and the satellite Soviet states in Africa and Asia) reflected what the CWI has said since the collapse of the Berlin wall in 1989.

Significantly, he then moved on to quote Leon Trotsky commenting that the coup against Chavez in 2002 illustrated the point made by this leader of the Russian Revolution that "every revolution needs the whip of counter-revolution". However, this is not the end of the question. Chavez has faced at least three serious attempts to overthrown him. These have been defeated by the masses. However, unless the revolution is taken forward and capitalism overthrown, through the adoption of revolutionary socialist policies, then the counter-revolution will strike again until it succeeds.

But he also spoke warmly of his close relationship with the rotten Chinese regime and the Libyan dictator Colonel Gadaffi, while he described autocratic Russian president Vladimir Putin as 'doing a good job in standing up to US imperialism'!

In one of the most significant parts of his speech he explained: "There are only two alternatives, capitalism and socialism. Capitalism can only be transformed via genuine socialism - a just and equal society. But this can only be achieved through democracy. But we have to clarify what we mean by democracy and it is not the type of democracy practised by Bush."

Chavez's final comments showed an attempt to use radical rhetoric to prepare the ground for making positive comments about Lula when he said: "There are people within my country. Good people. But people who say I don't go fast enough or that I am not sufficiently radical. But these comrades have to realise that this is a process, a process with phases and rhythms. Remember, we are taking on a world system which is a big task. I know that I am at risk of being booed but Lula is a good man and a friend of ours."

And Chavez was booed but this was partially drowned out by the applause he received as he ended his speech.

The most politically conscious activists who left the meeting would have noticed that there were more radical comments in Chavez's speech than usual. However, they would have also been aware that what was lacking was a genuine socialist and revolutionary explanation of how capitalism and imperialism can be defeated in Venezuela or throughout the continent.

Lula - the bosses' friend

WITHIN MONTHS of winning the Brazilian presidential election in 2002 the former workers leader Luiz "Lula" da Silva, who headed the Workers' Party (PT), abandoned the country's workers, poor and landless and began a programme of cuts in social spending, privatisation and attacks on trade unions.

These measures commonly known as 'neo-liberalism' are designed to satisfy the capitalists both in Brazil and internationally. Dissent with the PT was silenced by the expulsion of a number of deputies.

In June 2004 left-wing political activists, including expelled deputies of the PT and CWI members in Brazil, came together to found a new socialist formation, PSOL.

Thirsting for ideas

CWI MEMBERS arrived at the venue four hours before the start of the meeting to set up stalls, distribute leaflets and sell papers and pamphlets. Our aim was to discuss with as many people as possible the tasks of how the Venezuelan revolution can be carried through to its completion.

While other Left parties had their material available, the campaigning work by the CWI before the meeting was the most visible by far. Teams of CWI members walked up and down the long queues talking to people and selling material. We went into pubs and cafes around the venue.

Inside the venue we sold and distributed more material. All the available pamphlets (200 in total) of the Spanish version of Socialists and the Venezuelan Revolution by Tony Saunois, were sold. In some cases, young people attending the meeting bought one and came back with their friends for more. Over 6,000 leaflets were distributed before, during and after the meeting. And 1,500 copies of the CWI paper Socialismo Revolucianario were also sold.


PSOL national meeting
"Struggle, happiness and solidarity"

IN HIS speech to the World Social Forum (WSF) Lula, President of Brazil, referred to the counter-demonstration organised by the newly founded Partido Socialismo e Liberade (Party of Socialism and Liberty - PSOL) and others. He attempted to dismiss and patronise the demostrators, calling them "the children of the PT" and said that they would "be educated with love".

Hannah Sell
The significance of this belies Lula's point. He was forced to refer directly to the demonstration because it could not be brushed aside. The "children" of Lula's government - the young people growing up in Brazil, facing the government's neo-liberal attacks on education - are increasingly looking for an alternative.

Tens of thousands such young people have attended the WSF and, after the energetic, combative intervention of PSOL, now see this new party as a possible vehicle to struggle for change.

The PSOL held their second national meeting during the WSF. More than 1,800 people sat for ten hours in the baking heat in a meeting, as the chair put it, "for struggle, happiness and solidarity". The meeting was marked by its enthusiasm and its democractic spirit. At the beginning hundreds of young people marched into the room carrying banners and flags - singing and playing drums.

PSOL activists had every reason to be pleased with their progess to date. To register as an official party in Brazil it is necessary to collect 400,000 signatures. PSOL have already got 430,000 and have a target of 500,000. Throughout the meeting, speeches and greetings were given by trade union activists and leaders who have broken with the PT and are considering joining PSOL.

Internationalism
The meeting was also notable for its internationalism. Trotskyist and Left parties from around the world were invited to give greetings. Myself and Joe Higgins MP spoke on behalf of the Socialist Parties of England/Wales and Ireland.

The meeting agreed a number of resolutions. A short political resolution outlined campaigning priorities - including taking part in, and leading struggle against the attacks on education, against privatisation, for land reform, and for withdrawal of Brazilian troops from Haiti.

The resolution also proposed a discussion on standing Helo’sa Helena, the leader of the party, and a very popular mass figure, for President in 2006. She is already receiving 3%-5% of the vote in opinion polls. This was agreed after debate - during which four members of the CWI section in Brazil - Socialismo Revolucionario (SR) - contributed.

The resolution was an addition to the political programme which was agreed at the first national meeting last June - and included an explicit call for socialism and revolution. PSOL's programme, and democractic approach, put it on a higher level than any new formation in Europe. As a party formed primarily by revolutionary and Trotskyist currents it is not a 'broad' party in the normal sense, but it potentially has a major appeal to the radicalised masses of Brazil.

However, it is a new party and its character is not yet fully determined. It was extremely positive that the meeting also agreed to a founding national congress, with democratically elected delegates, to take place in November or December of this year.

In the period running up to the conference there will be a period of debate in which a number of issues will be raised.

One issue being discussed is the degree of emphasis the party puts on electoral success. While there will clearly be opportunities for PSOL to use elections to raise its profile, a primarily electoral strategy would not allow PSOL to reach its potential amongst the radicalised and poor masses of Brazil.

In the coming debate Socialismo Revolucionario, who have a member of the PSOL executive - Andre Ferrari - will be arguing for PSOL to continue to develop as a radical, socialist class-struggle based party. At the same time SR will continue to drive to build PSOL in the universities, workplaces and communities.

Wall Street Journal yazısını doğru okumak...

Edibe Sozen

ABD’deki eleştiri bombardımanı üzerine, Pentagon’a yakın kadrolar eleştirileri geri püskürtmek maksadıyla, sorumluluklarını başka bir yöne kaydırma çabasıyla bilinen tutumlarını sürdürmeye devam ediyorlar.

Aşırı sağcı bu kadro son iki haftadır genelde Türkiye özelde de AK Parti’ye karşı bir saldırı içine girmiş görünmektedir. Kadroya harici destek veren elitler de çeşitli dergilerdeki yazılarıyla Türkiye ve AK Parti’yi odağa almaktadırlar. Feith ve etrafındaki kişiler Amerika’nın çıkarlarından çok, kendi ideolojik hasletlerini dile getirirlerken, birçok Amerikalı entelektüel kadroya ilişkin eleştirilerini şiddetle dile getirmeye çalışmaktadırlar. Doğru okumak gerekir ki tek bir Amerika yoktur: Orada da dünyaya meydan okuyanlar, meydan okuyanlara da meydan okuyanlar vardır. Hal böyle iken Türkiye’de medya sadece dünyaya meydan okuyan Amerika’yı bir şekilde söz dağarcığına almış, diğerini ise görmezden gelen daha doğru bir deyişle göremez durumundadır. Sorunlu bir biçimde Türkiye’de medya Amerika’daki bu ideolojik kadronun kaynaklarını kullanmada her nedense ısrarını sürdürmektedir. Oysaki ABD’nin dış politikası konusunda ülke içinde çok ciddi görüş ayrılıklarına sahip olduğu, ABD’yi yalnızlığa iten emperyalist politikaların Amerikan halkınca da tasvip görmediği vakıadır. Türkiye’ye karşı negatif kampanyalara öncülük eden bu kadro ya da lobiden Amerika’daki birçok grubun da şikayetçi olduğu gözden uzak tutulmamalıdır.

WSJ, daha çok iş çevrelerince okunan, yayın kurulu neo-muhafazakar olan bir gazete kimliğine sahiptir. Gazetenin en önemli özelliği, iş çevrelerindeki gelişmeler hakkında yapılan haberlere duyulan ‘güven’dir. Fakat gazetenin dış haberleri ve yayın kurulu New York Times kadar saygın ya da etkin değildir. Özellikle de son yıllarda gazete aşırı sağcıların yoğunlaştığı bir gazete olarak dikkat çekmektedir.

Douglas, içteki muhalefeti bastırmaya çalışıyor

Geçtiğimiz günlerde bu gazetede Türkiye hakkında yer alan bir yazı, ulusal ve küresel bağlamda gündem oluşturdu. Birçok yazar çizer yazının içeriğini ve mesajlarını çözmeye çalıştı. En önemli değerlendirmelerden biri Ekrem Dumanlı diğeri de Kürşat Bumin’e ait. Bu yazıların dışında bana göre yazının söylediklerinin yanı sıra söylemedikleri üzerinde de durmak gerek. AK Parti hükümetini ve basını eleştiren yazıda “Atatürk’ün mirasının tehlikede olabileceği” belirtilerek bazı kesimlere mesaj verilirken, sivil-asker ayrımının da altı çiziliyor. Yazıda verilmek istenen bir başka mesajda ise ABD Dışişleri ile Savunma Bakanlığı arasındaki güç mücadelesini ve Savunma Bakanlığı’nın 11 Eylül hadisesini kullanarak dış politika üzerinde egemenlik kurma isteğini de görmek mümkün. Savunma Bakanlığı şahinlerinden Douglas Feith’in açıklamaları bu güç mücadelesinin birer yansımasıdır. Irak Savaşı’nda büyük bir itibar kaybına uğrayan aşırı sağcı bu kadronun izlediği politika sadece ‘çatışmacı’ olmakla kalmamış, Amerika’yı da içeride bölmüştür. Bu azınlık kadrosunun dış politikada benimsediği agresif tutuma karşılık Amerika içinde de ciddi tepkilerin olduğu açıktır.

Diğer bir önemli husus ise ülkemiz içinde siyasi muhalefetin Amerika üzerinden yürütülüyor olmasıdır. Muhalefet psikolojisi kitlelere “bak biz dememiş miydik!” sözünü koro halinde söylettirmek istemektedir. Amerika’da aşırı sağcı çevreleri övmekle tanınan bazı medya mensupları, ülke içinde sanki başka bir konu yokmuş gibi muhalefetlerini kendi başlarına değil, ne yazık ki ABD basınında çıkan yazılar üzerinden gerçekleştirmektedirler. Yeri gelince demokrat kesilen ve şimdilerde de Türk dış politikasını ve AK Parti’yi İslamcı ve Sünni eksenli diye eleştiren bu şahısların dertlerinin de Türkiye olmadığı gayet açıktır. Ne yazık ki bu şahıslar Amerika’da da muhalefetin olacağını unutuyor, analizlerinde belli kişi ya da kurumların sözcüsü olmayı yeğliyorlar. ABD’deki muhalefeti sindirmek isteyen kadro “herkes bize karşı ve bizi yok etmek istiyor” fikrini işlemeye devam ediyor. Anti-Amerikancılığın kaynağı ve her yerde ABD’yi yalnız bırakan bu kadronun yaklaşımıdır. Eylem mantığı ise “hak ve adalet” tanımayan işgaldir. Bu mantığa karşı dünya kamuoyunda ciddi bir kamuoyu oluşmuştur. Aynı kamuoyunun Türkiye’de olması anti-Amerikancılık değil, saldırgan olana karşı duruştur. Zira sözü edilen kadro, Türkiye dahil hiçbir yerde kamuoylarını dikkate almamıştır. 11 Eylül sonrası teröre karşı topyekün savaş ilan eden kadro, ne gariptir ki Türkiye’nin terör eksenli kaygılarını kaale bile almamıştır. Coğrafi ve bölgesel konumu itibarıyla Türkiye’nin Filistin işgalini, Irak’ın yağmalanmasını ve Suriye’nin sıkıştırılmasını görmemezlikten gelmesi mümkün değildir. AK Parti hükümeti -Dışişleri Bakanı- ciddi ama Türkiye’yi riske atacak bir politika izlemekten kaçınmaya çalışıyor.

Hülasa, Türkiye’yi kendi çıkarları için kullanmak isteyen, Türk halkının sivil sesine kulak tıkayan ve demokratik kararlardan rahatsız olan Amerika’daki bu kadronun Ortadoğu’daki eylemlerinin geldiği nokta bellidir. Bunlara bel bağlayan medya haberciliği, Amerika üzerinden muhalefet yapma arzusunda olanlar ve haber yorumlayıcıları da çoktan itibarını kaybetmiştir.

*İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ ÖĞRETİM ÜYESİ

Zaman
26.02.2005

Dogal Gaz Ile Oturup Kalkacagiz

OGUTCU’nun GOZUYLE

Mehmet Ögütçü

Paris

ogutcudunya@yahoo.co.uk

Dogal gaz ile oturup kalkacagiz

Dunya enerji projeksiyonlari, Avrupa Birligi’nin tuketim ve arz dengeleri, cevre kaygilari, jeopolitik hesaplar, cevremizdeki gaz-zengini uretici bolgeler ve de ulkemizde giderek artacagi anlasilan gaz tuketimi gozlerimizi gazdan ve onu etkileyen etmenlerden bir saniye bile ayirmamamiz gerektigine isaret ediyor.

Aslinda uretim konusunda toplam gereksiniminin yuzde 3’unu bile zor karsilayan gaz yoksulu bir ulkeyiz, ama yuzde 97’si disaridan da gelse dogal gaz enerji tablomuzda, ozellikle de elektrik uretimi, konut ve sanayi kullanimi alanlarinda, yasamsal onem tasiyor. Ithalat, gerek boruhatlarindan gerek LNG yoluyla, surekli artacak. Halihazirda Rusya’ya yuzde 60 bagimliyiz gazda. Bu oran, asiri bagimliliktan sikayetci AB ulkeleri icin yuzde 44.

Bu itibarla, Rus dogal gaz tekeli Gazprom, onumuzdeki 25 yilda hem bizi hem de AB ekonomilerini temelden etkileme potansiyeline sahip bir oyuncu. Gazprom, mevcut 540 milyar metre kup (mmk) uretimini 2030’a kadar 63 mmk’e cikarmayi hedefliyor. Mevcut super gaz yataklari Medvezhe, Urenmgoye ve Yamburg Gazprom uretiminin neredeyse yuzde 70’ini cikartiyor. Lakin 2030’a kadar bu yataklar ekonomik omurlerini dolduracaklar; nitekim uretim dususleri simdiden basladi bile. Cenomanian ve Yamal yataklari umut vaat ediyor; ancak buralara uretim, ulasim ve dagitim icin mevcut yillik 9 milyar dolarin cok otesinde yeni yatirim gerekiyor. Gazprom genelde Kuzeydogu Asya pazarlari icin gelistirilen Dogu Sibirya, Uzak Dogu ve Sakhalin yataklarinda simdilik onemli bir role sahip degil.

Azalan rezervleri ve uretim kaybini gidermek icin ucuz Orta Asya gazini uzun vadede kendisine baglamak ve boruhatlari sebekesi uzerinden hem ic hem de ihracat yukumluluklerini bu sekilde karsilama pesinde. Nitekim, Nisan 2003’de Gazprom Turkmenistan ile uzun vadeli bir gaz alim anlasmasi imzaladi. Buna gore 2007’ye kadar 60-70 mmk gazi $44’dan (ve yuzde 50’si mal ve hizmet mukabili olmak uzere) alacak. Kazakistan ve Ozbekistan ile de benzeri anlasmalara imza konuldu. Dolayisiyla, bu ulkelerle alternative anlasmalar imzalayan digger ulkelerin projelerinin olabilirligi kuskulu. Sadece Turkmenistan toplam rezervlerinin yarisini Gazprom’a baglamis durumda.

Gazprom’un tedarik piyasasinda rekabet yaratabilecek Orta Asya gazina bir anlamda el koymasi, dahasi bagimsiz Rus gaz ureticilerini de denetime altina almaya calismasi, en buyuk musterisi olan Avrupa Birligi’ni ciddi kaygiya sevkediyor. Onun icindir ki Windsor’da sundugum isin icine Azerbaycan, Kazakistan, Iran, Irak ve daha uzun vadede Misir, Suudi Arabistan, Katar’i da katacak “dorduncu arter” tezi boylesine ilgi uyandirdi.

Gaz konusmaya devam edecegiz.

Bilmedigimiz Suudi Arabistan ve Turkiye

Isim geregi Riyad, Cidde ve Mekke’yi ziyaretim sirasinda Suudi Arabistan'a iliskin bazi onyargilarim (ozellikle de seriat duzeninin cagdaslasmayi nasil baltalayabilecegi ve kadinlarin toplumdaki yeri konularinda) pekisti, bazi konularda ise siyah-beyaz gozlugumuzu cikartip 73 yilda bu ulkede bedevilikten petrol supergucu konumuna yukselisin getirdigi degisimlere yeni bir bakis acisi gelistirmemiz geregini hissettim. Gerek ic siyasi ve ekonomik dinamikler gerekse dis baskilar Suudi rejimini bir yol ayrimina dogru surukluyor. Bu ulkede meydana gelecek degisiklikler dunya enerji piyasalarini, Ortadogu’daki geopolitik dengeleri ve kuresel guvenligi temelden etkileme potansiyeline sahip.

Ekonomide Artik Mizrak Cuvala Sigmiyor

Dunyanin en zengin ve uluslararasi degeri yuksek kaynaklarina sahip olup da bu serveti boylesine akilsizca ve hoyratca kullanan baska bir bolge yoktur herhalde. Aralarinda hicbiri evrensel demokrasi, ozgurluk ve insan haklari standartlarina uymuyor. Yolsuzluk ve yoksulluk hepsinde de had safhaya ulasmis durumda. Siyasi istikrar cogunda ancak otoriter, baskici yontemlerle saglanabiliyor. Yerkuresinin enerji kaynaklarinin onemli bir bolumu Arap cografyasinda. 22 Arap ulkesinin dunya ekonomisi icinde yarattigi toplam uretim degeri ise 700 milyar dolar civarinda. Iclerinde en guclu ekonomiye sahip olani (satin alim gucu paritisine gore) 287 milyar dolarlik GSMH'si ile Suudi Arabistan.

Issizlik resmi rakamlara gore yuzde 14, ancak sokaktaki insanlara sorarsaniz yuzde 30'lar duzeyinde. Nufus (26 milyon) her yil yuzde 2.4 oraninda buyuyor. Yuzde 74'u 29 yasin altinda. Toplam emekgucunun yuzde 65'ini yabanci gocmenler olusturuyor. Zaten fazlasiyla sisirilmis olan kamu sektoru disinda bu genc nufusa is imkanlari yaratmak Suudi yonetiminin en basta gelen onceligi. Genc insanlar, gocmen iscilerin ustlendigi “mavi yakali” islerden ziyade hizmet sektorunde, yuksek ucretli “kaliteli” istihdam arayisi icinde. Istihdam piyasasini “Suudilestirme” politikasi 2007’ye kadar Suudi oranini yuzde 70’e cikartmayi hedefliyor. Biraz ham hayal bu, zira yuzde 90 petrole bagimli ekonominin ciddi bir “cesitendirme” stratejisini uygulamaya koymadan bu hedefe ulasmasi cok zor gozukuyor.

Arap dunyasindaki ekonomik liderlik konumuna ragmen, Suudi Arabistan artik bizim bildigimiz petro-dolarlar icinde yuzen zengin bir ulke degil. 1981'de ABD ve Suudi Arabistan'da kisi basina GSMH 1980’de (petrolun varili bugunku dollar degeri ile $80 idi o Zaman) $22,000 iken gecen yil SAGP’e gore $11,800’e dustu. Bu ciddi bir gerileme. Varili 10 dolardan 50 dolara kadar uzanan menzildeki petrol fiyat dalgalanmalari ulkede istikrarli ve surdurulebilir bir kalkinmaya izin vermeyecek gibi gorunuyor. Dunya petrol uretiminde rezervlerin dortte birine sahip olan Suudi Arabistan Subat 2002'de birinciligi gunluk 7.1 milyon varile kapasiteye ulasan Rusya'ya kaptirdi, sonra tekrar az farkla ele gecirdi. Simdi 9.1 milyon varil uretiyor gunde ve bunun 8.7 milyonu net ihracat. Varil basina uretim maliyeti 2.7 dolar civarinda. AOC, BP, ENI, ExxonMobil, Occidental, Repsol, Shell ve Sinopec Suudi petrol uretimindeki kilit firmalar.

Avrupa ve ABD'deki geleneksel pazarlarinda da talep asinmasi meydana gelmesi Riyad'i telaslandiriyor. Asya-Pasifik ekonomileri mevcut uretimin yaklasik yuzde 40'ini satin aliyor ABD tedricen Venezuela, Meksika ve Kanada'ya donerken. OPEC icinde de tedricen Iran ve Venezuela gibi son yirmi yilda yasanandan daha yuksek fiyat politikasi savunan radikal uyelere yaklasiyor Suudi Arabistan. 22-28 dolar bandi coktan terkedildi; yeni ortalama referans fiyatin 40 dolar civarinda belirlenmesi gorusu agir basiyor. Gecen yil 11 OPEC uyesi ulke petrol ihracatindan 338 milyar dollar kazandilar- 2003’e kiyasla yuzde 42 artis.

Ote yandan, Suudi servetinin onemli bir kismi yurtdisina yatirilmis vaziyette. Son aylarda bolgeye genellikle emlak yatirimi olarak geri donmeye basladi. Suudi fonlari kimilerine gore trilyon dolarlarla ifade ediliyor. Su darligi, gida yeterliligi ve subvansiyonlarin asiri boyutlara ulasmis olmasi diger onemli sorunlar arasinda.

Egitim sistemi modern ekonomi ve toplum gereksinimlerine yanit vermekten uzak. Bazi okulllarda 25 saatlik ders programinin neredeyse yarisi sadece din derslerine ayrilmis durumda. Kizlar ayri okullarda okuyorlar. Kadinlarin ekonomik yasama artan olcude katilmalari yakin gelecekte pek muhtemel gozukmuyor. Bu yonde siyasi irade olsa bile ulemanin kontrolundeki Adalet Bakanligi ile Egitim Bakanligi'nin boylesi bir acilima icazet vermeyecekleri anlasiliyor.

Suudi Arabistan'in Dunya Ticaret Orgutu ile katilim muzakereleri devam ediyor. Gecen yil sonunda tamamlanmasi ongoruluyordu ancak engelleri asmak mumkun olamadi. Ozellikle ic dagitim, telekomunikasyon ve sigortacilik sektorlerinde piyasaya yabancilarin girisine sicak bakmiyorlar. Onde gelen dunya markalarinin temsilcisi olarak munhasir ithalat yapan yerli sirketler de yabanci dogrudan yatirimin gelmesinden memnun degiller. Zira, bu durum ithalattan aldiklari komisyonun giderek ortada kalkmasi sonucunu dogurabilir.

Ayrica ortak yatirimci olarak kontrollerini yansitacak istikrak payini da koymadan kardan yuksek pay istemeleri yabanci ortaklarinda rahatsizlik yaratiyor. Ozel sigorta sirketleri yeni yeni ortaya cikiyor. Temelde ulkenin ekonomik faaliyetini Saudi Aramco petrol sirketi ile SABIC adi verilen ve her alanda faaliyet gosteren devlet sirketi kontrol ediyor. OPEC petrol uretim kotasinin gayriresmi ticaretle asilmasi yoluyla Suudi hanedanina ilave gelir saglandigi iddialari yaygin.

Gecici Yonetimden Guclu Bir Iktidara

Kral Fahd'in Kasim 1995’de gecirdigi agir rahatsizlik nedeniyle gunbegun yonetimi kardesi Veliaht Prens Abdullah'a devretmesi ile birlikte bazi alanlarda reformist kimildamalar basladi. Tutarli, durust, omurgali oldugu ve halkin nabzini iyi tuttugu belirtilen Veliaht Prens Abdullah, sayet Suudi Arabistan 21inci yuzyilin meydan okumalarini basariyla karsilayacak ve ekonomisini petrol disindaki alanlara dogru cesitlendirecekse, "boyle gelmis boyle gitmez"in farkinda.

Bicak kemige dayandigi icindir ki reform paketleri tedricen gundeme aliniyor. Ancak her atilan adimda iplerin elden cikayabilecegi kaygisi daha fazla hissediliyor. Cunku her reform paketi beraberinde bir dizi yeni adimlari da zorunlu kiliyor. Kraliyet ailesinin icinde oldugu menfaat baglarinin devaminin riske girmesi adimlarin hizlandirilmasinin onundeki en onemli engel gibi gozukuyor.

Suudi hanedani, 5,000'i prens 30 bin kisilik genis bir „rantiye“ kitlesi olusturuyor. Kararlar, kraliyet ailesinin onde gelenleri, dini liderler ve digger denge unsurlari arasinda consensus saglanarak aliniyor. 13 vilayetin basinda Kral’in tayin ettigi prensler var. Bu rejimin alternatifi, Bati acisindan bakilirsa, aslinda yine kendisi. Muhalefet sayilabilecek gruplarin ulkeyi daha geriye, daha koktendinci bir sisteme goturmesi ihtimali yabana atilmayacak kadar ciddi. Kral Fahd'in Sudeyri ailesinden baba bir anne ayri (Sammar ailesinden) kardesi Veliaht Prens Abdullah hem ulke icinde hem de disinda tutarli, durust taviriyla sayginlik ve itibar kazanmis gorunuyor. Degisik danisma kurullarini etkin calistirmak suretiyle halkin genis kesimlerinin nabzini tuttuguna da inaniliyor. Guclu inanclari ve vizyonu oldugu soyleniyor. Dunyanin dort bir tarafinda ezildigini dusundugu Musluman gruplara yardim akitiyor.

Prens Abdullah'in, diplomaside basarili bir cizgi izledigi yaygin kanaat. Yemen ile uzun yillar suren sinir uyusmazliklari sonuclandirdi. Baas rejimi Suriye'si ile saglam ozel iliskiler kurdu. Iran ile, ozellikle ABD'nin saskin bakislari altinda, yeni bir stratejik iliski gelistiriyor. Birlesik Arap Emirlikleri, Kuveyt, Katar ve Bahreyn ile ekonomik rekabet (ve “buyuk agabey” sendromu”) yasansa da Korfez Isbirligi Konseyi'nin dogal lideri. Beyrut zirvesinde onaylanan baris onerisi ile Arap dunyasinin oncu kuvveti konumuna yukseldi. "Misir'siz baris, Suriye'siz savas olmaz" deyisini bos cikartti. Cin, Hindistan ve Rusya ile yeni iliskiler demeti gelistirdi.

Halihazirda zorla hayatta tutulan Kral Fahd'in yerini alana, yani kopruyu gecene, kadar Sudeyri ailesinden ulke yonetime hukmeden yedi kisi - ki aralarinda Kral Fahd, Savunma Bakani Prens Sultan, Disisleri Bakani Prens Faysal, Riyad Valisi ve Icisleri Bakani da var - ile iyi gecinmek, tahta oturuncaya kadar hanedani, ulemayi hosnut tutmak zorunda. Zira, bu topraklarin Bizans Entrikalarina hic yabanci olmadiginin bilincinde.

Nereden nereye?

Osmanlilarin Arabistan'a gelisi 1516'da Memluklerin Bilad al-Sham ve Misir'da yenilgiye ugratilmasi ile basliyor. Hicaz ve Yemen'de otoritesini kuran Osmanli'nin amaci daha ziyade Istanbul'dan Mekke ve Medine'ye uzanan hac guzergahi uzerindeki topraklari ele gecirip buralarin guvenligini saglamak olmus. Bab-i Ali, kendisi ile isbirligi yapan yerel Arap kabilelerini mukafatlandirilmis. Zaman zaman onlari birbirine karsi kullanmayi da denemis.

Misir Valisi Mehmet Ali Pasa'nin Osmanli adina ogullari Ibrahim Pasa ile Tosun Pasa'yi bir isyani bastirmak uzere bolgeye gondermesi, Osmanli kuvvetlerinin Suudilerin lideri Imam Abdul bin Suud'u yakalayip Istanbul'a sevki ve adigecenin Sultan Ahmet meydaninda idami kollektif hafizaya kazinmis. Suudiler, bu olayi hic unutmuyorlar; eski baskentleri Dirriyat'in yerle bir edilmesini de. Dirriyat’ta evsahibligimi yapan Kral’in yegeni Prens Abdulah bin al Turki, dedesinin nasil olduruldugunu anlattiktan sonra, yine de hamam, tas bina, kale, top ve benzeri teknolojileri ogrendiklerini, iliskilerde karsilikli guveni tesis etmenin zaman alacagini vurguladi.

Osmanlilar, 1890'da Abdul Azizi bin Abdul el Suud'un ailesiyle birlikte Kuveyt'te surgune gitme istegini gonulsuzce kabul ediyor; ancak degisen uluslararasi ortam Suud ailesinin 1902'de geri donmesine imkan veriyor. Bundan tam 30 yil sonra da Kral Abdulaziz onderliginde birlesen Suudi Arabistan 22 Eylul 1932'de bildigimiz gelismeler neticesinde bagimsizligina kavusuyor. 1938'de Dahran'da Standard Oil of California sirketinin ilk ticari petrol uretimini baslatmasiyla da Suudi Arabistan tarihinde yeni bir donem basliyor. Ingilizler, Lawrence ile kazandiklari ustunlugu Amerikalilara kaptiriyorlar. Teselli ikramiyesi olarak Londra dikkatini Iran petrolleri uzerinde yogunlastirmayi tercih ediyor.

Gerek Suudilerin Turkiye'ye bakisi, gerek bizim Suudi Arabistan'a bakisimiz genellikle tarihin ve siyasi iliskilerdeki gerginliklerin etkisi altinda bicimlenmis bugune kadar. Eski Osmanli dominyonu olan Arap ulkeleri ile aramizda sicak bir ortam yaratilamamasinin kokeninde Birinci Dunya Savasi oncesi ve sonrasinda Arap nufusun Osmanli karsiti cephede yer almasi, Cumhuriyet Turkiyesi'ne - ozellikle de laik sistemi nedeniyle - dostane sayilamayacak tavirlar gelistirilmesi, uluslararasi alanda Kibris gibi ulusal davalarimizda destek bir yana kostek olunmasi gibi gelismeler yatiyor. Yine Suudilerin Turkiye'deki koktendinci Islami kuruluslara Rabita turu paravan vakiflar uzerinden parasal, lojistik ve moral destek sagladiklari iddiasi da iliskilerimizin gelismesine ciddi darbe vurdu.

Bu yaklasim, bilincaltimiza "ne Arabin yuzu ne Sam'in sekeri" tekerlemesinin kazinmasina yol acmis. "Lawrence'un kiskirtmasi ile Osmanli askerini arkadan hancerleyen Suudiler"den nefret belki de bir anlamda o cografyadan cikartilmamizin kuyruk acisi ile ilgili olabilir.

Madalyonun obur yuzune baktigimizda Suudilerin onemli bir kisminin bize bakisi da pek farkli degil aslinda. "Ankara'da Islam'i uygulamak bir yana kendi nufusuna Musluman oldugu icin zulmeden" bir yonetimin isbasinda olduguna inaniliyor. Suudi Veliaht Prens Abdullah, bundan birkac yil once Necmettin Erbakan'i kabul ederken, onu "musluman oldugu icin iktidardan uzaklastirilan" bir devlet adami olarak tanimliyordu. Wahhabi, yani Islam'in kokenlerine donus, hareketinin Turkiye'nin din anlayisi ve uygulamasi ile bagdasmasini kimse beklememeli. Arap olmayan Islam ulkelerinin dini yorumlayis ve kendi yasamlarina tatbik edis bicimini bir turlu hazmedemiyorlar. Ortadogu ve Kuzey Afrika'nin en buyuk ekonomisine, askeri gucune ve cagdas toplumuna sahip Turkiye'nin bolgede liderlik iddiasinda olan Suudi ailesini ciddi sekilde rahatsiz ettigi goruluyor.

Irak ve Suriye ile aramizdaki su sorunu da ozellikle de Sam'in usta manevralari sayesinde Turkiye ile basini Suudi Arabistan'in cektigi Arap Dunyasi arasinda bir soruna donusmustu. Veliaht Prens Abdullah Ibn Abdulaziz al Saud’un bolgedeki ikinci onemli Arap olmayan guc olan Iran'a yaslanma ve reformcu olarak tanimlanan Hatemi yonetimi ile iliskilerini daha da gelistirme ve Irak'i yeniden Arap Birligi icinde kucaklama politikasinin arkasinda son zamanlarda sarsilan Turkiye-Israil yakinlasmasini dengeleme mulahazasinin bulunmadigi soylenemez.

Daha yakin donemde Mekke'de hemen Kabe'nin yanibasindaki Osmanli'nin insa ettirdigi Ecyad kalesinin bir alisveris merkezi insasi icin yikilmasi olayi bardagi tasiran bir gelisme olarak kayda gecti, sert tepki dogurdu. Akli basinda Suudiler bir yandan bu tepkiye hak verirken bir yandan da Kabe'nin cevresindeki sikisik cografyanin bu yikimi kacinilmaz kildigini anlatmaya calisiyorlar. Bu ulkenin Dunya Ticaret Orgutu'ne girisine en fazla engel cikartan ulkelerden birisi oldugumuzu da Riyad'da ogrendim. Karsilikli guvensizlik ve onyargi ortamini daha da agirlastiran benzeri ornekler cogaltilabilir.

Gecen yilki Cidde Ekonomik Forumu’na Basbakan Tayyip Erdogan’in katilmasi ve yaptigi konusma olumlu etkiler yaratmis, ozellikle de “reformist” genc Suudi bakanlar arasinda. “Gizli gundem” konusunda bizden daha meraklilar. Beni soru yagmuruna tuttular AKP’nin “ilimli Islam”, “AB uyeligi”, “askerlerin siyasetten cekilmesi”, “Turkiye’nin bolgesel liderlik iddiasi”, “Suriye ile yakinlasmanin perde arkasi” ve benzeri konularda.

Yeni Bir Baslangic Mumkun mu?

Gercekci olmak gerekirse Turkiye ile Suudi Arabistan’in bunca yildir dogru ya da yanlis sekilde pekismis onyargilarindan siyrilip iliskilerde karsilikli menfaatlere hizmet edecek yeni bir sayfa acmalari yakin gelecekte pek muhtemel gozukmuyor. Bununla birlikte, Suudi Arabistan ile iliskilerimizi tarihin ve duygusal sartlanmalarin disinda rasyonel bir gozden gecirmeye tabi tutarak, ozellikle de genis ticaret/yatirim/muteahhitlik hizmetleri potansiyeli degerlendirebilmek amaciyla, ekonomik diplomasiyi onplana cikartan bazi mutevazi adimlar atilabilecegine inaniyorum.

Resmi kayitlara girmis 120,000 vatandasimiz yasiyor Suudi Arabistan'da. Cogu Hatay yoresinden gelme. Arapca biliyorlar. Artik Turk deyince bu ulkede ilk akla gelen berber ve araba tamircisi gruplari arka plana cekip yetenekli mutesebbislerimizle Suudi gercegini yeniden kesfetmemiz gerekiyor.

Suudilerin ithalat hacmi 30 milyar, ihracat ise 110 milyar dolar (bunun 100 milyari petrol ihracatindan). Halihazirda ikili ticaretimiz (2003 sonu itibariyle) 1.7 milyar dolar civarinda. 970 milyon’luk mal/hizmet alip karsiligindan 741 milyon dolarlik ihracat yapiyoruz. Yunanistan’in Cidde baskonsolosunun anlattiklari bu ulkenin Suud pazarindaki etkinligini sergiliyordu. Ispanyollarin Riyad'taki ticaret merkezinde kac kisi mi calisiyor? Tam 40 uzman ve yonetici. O sayededir ki Suudi Arabistan'da raflar Ispanyol zeytinyagi ile dolu. Italyanlar, buzdolabi piyasasinin ucte birini parsellemisler. Gida sanayi urunleri hemen her ulkeden geliyor. Bizim bir zamanlar iyi isler ustlenen insaat firmalarimiz, alacaklarini tahsil etme guclukleri yasiyorlar. Taseronlugun otesine gecenler cok az. 2002’de 50 000 civarinda Suudi turist gitmis Turkiye'ye. Bunlarin bir kismi gayriresmi ticarete aracilik etmis.

Bolgedeki ve dunyadaki yeni konjonktur Turkiye'nin Arap ulkeleri, bu cercevede de Suudi Arabistan ile arasindaki iliskileri normallestirmesi, hatta gelistirmesi icin elverisli bir ortam olusturuyor. Bu, Israil ile stratejik menfaatlerimize dayanan uzun vadeli ortakligin aleyhine gelismek zorunda degil. Ikili iliskileri ucuncu konulara endekslemekten kacinmak gerekiyor. Bu yonde gelismeyi kolaylastiracak, ozellikle de karsilikli anlayisi guclendirecek, bir dizi adima gerek var. Iliskilerdeki acilma icin kilit mevkideki Suudi hanedan mensuplari, aydinlar, basin ve isadamlari ile yakin baglar kurulmasi, boylece bu ulke ile iliskilerin ulkemizdeki bir avuc din simsarlarinin keyfine ve kontrolune terkedilmemesi cok onemli.

Suudi'lerin din ve kultur anlayisi ile zerre kadar ortak yonleri olmayan Ingiliz, Fransiz, Isvecli, Japon, Koreli, Cinli, Amerikali isadamlarinin milyarlarca dolarlik ticaret, yatirim ve muteahhitlik hizmetlerini kontrol etmeleri, buna karsilik Turkiye'nin bu ulkede adeta tevekkulle "bekle gor" yaklasimi izlemesi sasirtici. Mevcut potansiyeli en etkin sekilde degerlendirmek icin ekonomik iliskileri siyasi tercihlerden ve tarihi ipotekten elden geldigince ayri tutmaya calismak gerekiyor. Siyasi alandaki mevcut guvensizligi ve tarih/din konusundaki farkli algilamalari bugunden yarina degistirmek mumkun degil; ancak isadamlari onculugunde baslatilacak bir ekonomik diplomasi hareketi, Suudi yonetiminin icinde bulundugu kritik ortamda, bazi mutevazi adimlar atilmasina, ilerleme kaydedilmesine imkan verebilir.

Suudi Arabistan ile iliskilerimizi tarihin ve duygusal sartlanmalarin disinda rasyonel bir degerlendirmeye tutmak zorundayiz. Nasil Ingilizler, Japonlar ve Amerikalilar bu dunyanin hala satin alim gucu yuksek pazarini, siyasi iliskileri/tercihleri engel haline getirmeden, azami olcude degerlendiriyorsa da bizim de artik berber ve araba tamircilerini arka plana cekip en yetenekli mutesebbislerimizle Suudi gercegini yeniden kesfetmemiz gerekiyor.

Onyargilarimizi soyunup, onlarin onyargilarini da iliskiler saglam bir temele oturana kadar hosgoru ile karsilayip saglam ticari/ekonomik baglar kurmaliyiz. Secim ya Israil ya Suudi Arabistan degildir, olmamalidir da. Artik agzimiza sakiz ettigimiz cok yonlu ve dengeli diplomasiyi gercek anlamda tatbik etmek zorundayiz. Daha fazla ekonomi, daha az jeopolitik tavsiye ediyorum.

Prens Abdullah bin Turki’nin basdanismani, cagimizda artik insanlarin ve ulkelerin toprak icin ve siyasi hedefler icin savasmayacaklarini, paranin ve ekonomik degerin cok daha fazla onem kazandigini, “sayet Turkiye ekonomik olarak bizi kazanirsa hic merak etmeyin Kibris, Suriye ve diger problemli alanlarda da bizi arkanizdan suruklersiniz” diyor. Lawrence’un pesine takilip Osmaninin arkadan hancerlenmesine yaniti, bunun Arabistan’in bir krallik altinda birlestirilmesi mucadelesi tarihinde kucuk bir sayfa oldugunu, Osmanli’nin hizmetlerinin sukranla anildigini, o donemde her Osmanli eyaletinin bagimsizlik mucadelesine girdigini, kendilerinin de bulabildikleri her destegi arkalarina alarak bunu gerceklestirdiklerini vurguluyor.

Dogrusu ve yanlisi ile madalyonun obur yuzunu de gormek gerekiyor. Surekli “biz hakliyiz, kotu ya da hatali olanlar karsi taraftir” yaklasimi terketmek, begensek de begenmesek de kendince hikayesi olanlari da dinlemek zorundayiz. Sonucta amac ulusal menfaatlerimizi dunyanin hangi kosesinde olursa olsun azamilestirmeyi hedeflemiyor muyuz?

Mekke’de yarım günlük “umre”

Rüyamda görsem günün birinde kutsal topraklarda “umre” yapacağıma inanmazdım. OECD’nin Ortadoğu ve Kuzey Afrika Programı’nı oluşturma çabaları çerçevesinde gittiğim iki haftalık Dubai, Bahreyn ve Cidde temaslarından sonra Suudi ev sahibimizin “sevap kazanmak” için ısrar etmesi üzerine Cidde'den araba ile bir saat mesafedeki Mekke'ye geçtik.

Dünya Müslümanlarının gözbebeği ve kıble olarak seçtikleri bu kent ne yazık ki emlak spekülatörlerinin kurbanı olmuş izlenimi veriyor ilk bakışta. Kabe’nin etrafı bile yüksek otel ve alışveriş merkezleri ile kuşatılmış. Nefes alamıyor. Etrafında en az bir kilometrelik geniş bir mekanı boşaltmak gerekiyor Kabe’nin ulvi havasının korunması, her yıl Suudi ekonomisinin döviz girdisinin üçte birisini sağlayan 2,5 milyon üzerindeki hacıya rahat bir ortam sağlanması için. Vatikan gibi serbest bir kent haline getirilmesini, hatta Cidde ile birlikte ozel statuye kavusturulmasini isteyenler var. Cidde ile arasinda bir tren yolu kurulmasi, kentin dunyanin dort bir yanindaki Islami mimariye ozgun yeniden tasarlanmasi, hizmet sektorunun kalite ve etkinliginin arttirilmasi zorunlu gozuktu bize.

Kızıl Deniz’den 80 km kadar içerideki 1.4 milyonluk Mekke’ye yirmi kilometre kala 30 riyale aldığımız iki parçalı beyaz pamuklu ihram’ı sırtımıza geçirdik. Üzerimizde dikişli hiçbir şey kalamayacaktı iç çamaşırlarımız dahil. Abdest alıp temizlendik. Kafanızı parfümlemek, sakalınızı en iyi yağ ile sıvazlamak da gerekiyormuş; bize pek uymadı isin bu tarafı. Sadece üç saatimiz vardı Paris’e dönmeden önce kentte geçirebileceğimiz.

Üç çeşit hac varmış bize anlattıklarına göre: Tamattu-Ifraad-Qiran. Tamattu’da Umre için Mekke’ye varıldığında Tawaf ve Sa’yi yapıyorsunuz. Hazır olduğunuz zaman iki rekat namaz kılıyorsunuz. Namazdan sonra her fırsatta "Talbeeyah" söylemeniz gerekiyormuş. Bize eslik eden Suriyeli Yatırım Bakan Yardımcısı dostumuz Mustafa ezberletmeye çalıştı ama nafile; cenneti dileme, cehennem ateşinden kurtulmak için günahlardan arınma işi böylece suya düştü.Kutsal cami al-Haram’a girerken önce sağ ayağımızı attık. Kara tasa yaklaşıp yine sağ elimizle dokunduk, onu öptük. Onun da ayrı bir duasi varmış. Tabii ki orada da sınıfta kaldık. Kabe’nin etrafında yedi tur atmaya başlamadan önce sağ omzumuzu açacak şekilde Ihram’a yeniden sarindik. İlk uc turda küçük adımlarla ancak hızlı hareket etmeniz gerekiyor, son dört turda ise normal adımlarla. Tawaf’I tamamladıktan sonra Maqam Ibrahim’in arkasında iki kısa rekat namaz kılmanız bekleniyor.

As-Safaa ile Al-Marwah arasındaki uzun mesafeyi yine yalın ayak normal tempoda yürüyerek yedi kez gidip geldik yanımızda huşu içinde Kuran’dan ayetler okuyarak yürüyen Endonezyali, Kirgiz, Nijeryali, Mısırlı hacılar arasında. Turu tamamladığınızda bir parmak ucu kadar saçınızı makasla kesiyorlar. Bu törenle birlikte umre de tamamlanmış oluyor.

Hac gerekleri ise daha uzun ve karmaşık. Kabe etrafındaki turda ne kadar çok Türk hacı gördüm. Cogu köylerinden gruplarla gelmişler. Bizimkilerden başka kara çarşaflara bürünmüş hanim görmedim. Endonezyalı hanımlar beyaz, Malezyalılar rengarenk, Pakistanlılar islemeli kumaşlarla örtünme yolunu seçmişler. Şanlı Urfa’dan geldiğini söyleyen birisi 40 gündür Mekke’de olduklarını, ertesi gun Medine’ye geçeceklerini anlatıyordu. İstanbul’dan her şey içinde 10,000 dolara hac turları varmış. Hatta artik rusvet olarak bile umre turlari duzenlendigi kulagimiza calindi. Bizim üç saatliğine geldiğimizi duyunca sert bakışlar fırlatıp hemen yanımızdan uzaklaştılar.

Cidde'ye dönüşte "Mabruk ya haci" diye kucakladı bizi gönderen dostumuz Awwad al-Awwad. Bolca sevap kazandığı gözlerindeki sevinçten okunuyordu. Yolluk olarak da çantamıza al Medine hurmalarından yükledi.

„Siz bize vergilerin yarisini verin bizden de petrol bedava“

Cidde’de iken Petrol Bakanı’nın başdanışmanı Mohammad Sabani ile çok yararlı bir görüşme yaptım. Petrol fiyatlarında son aylardaki artışın Krallığı rehavete sürüklemesinden, ivme kazanmaya baslayan reform surecinin askıya alınmasından kaygılı. Artan ölçüde ABD ve Avrupa’dan Doğu ve Güney Asya ülkelerine doğru ekonomik ve siyasi kayış yaşandığını, bunun da kendilerine pazarlık gücü verdiğini soyluyor. Ortadoğu’daki büyük petrol ve doğal gaz projelerinde bundan böyle Hint, Çin, Malezya ve Brezilya şirketleri aslan payını alıyorlar. Tıpkı Suudi Arabistan'daki son gaz yatakları sözleşmesini Çinli Sinochem’in ABDli firmaların şaşkın bakışları arasında kazanması gibi.

Mohammad, Bati’nin petrolden muazzam vergi alarak rekabeti saptırdığını, kömüre büyük subvansiyon verdiğini soyluyor. Şaka yollu “isterlerse biz petrolü bedavaya verelim; karşılığında petrolden kazandıkları verginin yarısını bize versinler” diyor. Bu konuda ortaklaşa bir çalışma yapmaya karar veriyoruz.

Suudi Arabistan’da yatırımların Kralı SAGIA Başkanı Amr bakan düzeyinde ve Veliaht Prensin (ülkenin fiili hükümranı) gözdelerinden. Her yıl düzenlenen Cidde Ekonomik Forumu’nun fikir babası. Birlikte yatırım ortamının iyileştirilmesi, petrol ve doğal gazin ötesine ekonominin çeşitlendirilmesi, Suudi Arabistan’ın Dünya Ticaret Örgütü’ne katilimi müzakereleri gibi konularda geniş bir ufuk turu yaptık. Ülkesinin tasarruf eğiliminin düşük, tüketim çılgınlığının ise had safhada olduğunu, servet yönetimi alanında ciddi zaaflar bulunduğunu anlattı. Sirket gibi yonetilen bir kent devlet olan Dubai’nin kendilerine örnek olamayacağını da gerekçeleriyle ortaya koydu. Yine de Cidde’nin zamanla daha liberal ve serbest bir kente donusebilecegini isaretlerini verdi.

Cin’de yolsuzluk ve rusvet sorunu ne olcude ciddi?

Nereye gitsem hemen hemen ayni soruya muhatap oluyorum. “’Rusvet ve yolsuzluk ekonomik buyumeyi carpitir, kaynaklarin heba olmasina yol acar, rekabeti saptirir, yatirimcilari caydirir diyorsunuz; oysa Cin’de bu zehirin alasi var ama dunyanin en hizli buyuyen ekonomisi, hem de yabanci yatirimcilar bu ulke ekonomisine girmek icin adeta yaris ediyorlar. Nasil istir bu?” Putin’in ulusal kaynaklar uzerindeki denetimi arttirma politikasindan onceki donemde de yabanci sirketler, rusvet ve yolsuzluga ragmen, is yapmaya devam ediyorlardi.

Elbette ki yatirimcilar bakimindan tek basina belirleyici bir unsur degil rusvet ve yolsuzlugun mevcudiyeti. Piyasa buyuklugu, karlilik ve geri donus orani, altyapi, insan sermayesi, finansman imkanlari, isgucu ve cevre standartlari, duzenleyici cerceve ve benzeri baska kistaslar var dogrudan yatirimciyi etkileyen. Surasi da bir gercek ki uzun vadeli, fiziki uretim kapasiteleri, arastirma-gelistirme yaratan yatirimci icin bir ulkenin yonetisim duzeninin elverisli olmasi cok onemli.

Cin’de 1979’dan itibaren ozel sirketlerin ve piyasanin olusmasi ile birlikte daha once mevcut olan ancak daha dusuk capta isleyen yolsuzluk mekanizmalari muazzam boyutlara ulasti. Bir Cinli arastirmaciya gore (Min Xinpei) yolsuzluk nedeniyle ulke ekonomisinin yuzde 4.8’i kayba ugruyor. Baska bir arastirmaci (Hu Angang) ekonomik kaybi GSMH’nin yuzde 15’i olarak hesaplamis. Isin icinde her yerde oldugu gibi isadamlari (yerli ve yabanci), siyasetciler, burokratlar, askerler ve komunist partisi kadrolari var. Cezalandirmadan ziyade onlemeye agirlik veren yeni politikalar benimsiyor Cin hukumeti. Kolay degil dunyanin satin alim gucu paritesine gore ikinci buyuk ekonomisine sahip, 1.1 trilyon dolarlik ticaretin aktigi, 500 milyar dolarin uzerinde doviz rezervinin bulundugu ve de yerel makamlarin genis yetkilerle donatildigi bir ulkede rusvet ve yolsuzlugun kaynagi kurutmak…

CEKILME

Hanifi Altaþ

Türklerin bugün içinde bulunduklarý durumu tek bir sözcükle ifade etmek
gerekiyorsa eðer ben buna çekilme diyorum. Öyle bir durum ki bu; aklýma
geldikçe, uykularým kaçýyor; adeta kaným çekiliyor.

Bu çekilmede her þey var. Ama en baþta edilgenlik var. Kadere ve
baþkalarýna boyun eðme var. Baþkalarýnýn iradesine tabi olmak var. Gitmek
yok, çekilip götürülmek var. Sürüklenmek var. Hiçbir zaman ileriye doðru
bir hamle yok; hep geri çekilmek var. Hatta geri çekilme de deðil, hiçbir
savaþ kaybetmediðimiz halde düpedüz bozgun var

Bütün dünyada iþtihalarýn kabardýðý, hýrslarýn azgýnlaþtýðý bir zamanda,
her bir milletin kendi küresini inþa etmeye kalkýþtýðý bir dönemde,
istisnasýz dünyanýn bütün ana karalarýnda silinmez izler býrakmýþ görkemli
bir tarihe, ufuklarý ve imkanlarý sýnýrsýz bir coðrafyaya sahipken, dünyayý
yeniden kurmak veya yeni bir dünya kurmak yerine kabuðuna çekilme var.
Büyümek ve büyüklük düþüncesi yok, o olmayýnca da ufukta ancak küçülme,
ufalma ve ufalanma var

***

Çekilmenin bir de öbür türlüsü var. Türkçesi var, Türk yaraþaný, yakýþaný
var. Önce Ergenekon destaný geliyor aklýma. Büyük bir bozgundan sað
kalabilmiþ iki kiþinin geçit vermez daðlarýn ardýna çekilerek Türkü
yeniden büyük bir ulus haline getirmelerinin destaný geliyor. O ne
muhteþem bir çekilmedir. Ve sonrasý Ayný ihtiþamla anlatýr Ziya Gökalp:

Ergenekon yurdun adý
Börteçine kurdun adý
Dört yüz sene durdun hadi
Çýk ey yüz bin mýzraðýmýz

O çekilmeyi özlüyorum

Sonra Sakarya geliyor aklýma. Sakarya gerisine çekilmek de bir
çekilmeydi.Üstelik de Eskiþehir-Kütahya bozgununun hemen ertesinde, Garp
cephesi kumandaný Ýsmet Paþanýn artýk her þey bitti, mahvolduk dediði
noktada. Ama o büyük bozgunu düzenli bir geri çekiliþe dönüþtüren bir
irade vardý ve o çekilmek iradesi bizimdi. Orada yol ve yön gösteren bir
sarýþýn kurt vardý. Sakarya yayýnýn gerisine çekildik ve sonra o yay,
çekilebileceði en son raddeye kadar çekilmiþ olmanýn verdiði müthiþ
enerjiyle Yunan ordusunu darmadaðýn etti.

Ýkinci Ergenekondu bu. Ergenekon, Cumhuriyetin ilk dönemini simgeleþtiren
sihirli sözcüktü ayný zamanda. O dönemde yapýlmýþ bir Ergenekon tablosu
Milli Eðitim Bakanlýðýnýn giriþini süslerdi. Þimdi böyle bir bakanlýk var
mý, varsa o tablo duruyor mu, bilmiyorum. Eðer hala varsa on yýl, yirmi yýl
sonra yerinde kalýr mý, emin deðilim. O da çekilir, alýnýr; atýlýr; týpký
þimdilerde tarihimizin tarihlerden çýkarýldýðý gibi& Tarih gider de destan
kalýr mý hiç? Hatta deðil destanlarýmýzý, masallarýmýzý bile silerler bu
gidiþle

Ergenekonlarý özlüyorum

Ne yaman, ne uðursuz bir çekilmedir bu. Karabaðdan çekildik, yetmedi
Laçinden, Kelbecerden çekildik. Yetmedi, Fizuliden, Cebrailden
çekildik? Haydi, orada ordusuz Türklerdik, imdadýmýza gelecek Nuri Paþa,
Halil Paþa; Enver Paþa neslinden birileri de yoktu diyelim? Peki ya
Kýbrýstan niye çekiliyoruz? Bir savaþ mý kaybettik? Ruslar yeniden
Yeþilköye kadar mý geldi? Deðilse, Kuzey Kýbrýsý bir referandumla mý
aldýk ki, referandumla çekiliyoruz?

Ya Musul-Kerkük? Bakýnýz bundan tam doksan yýl önce Erbilden geçen Yüzbaþý
Selahattin Beð (Yurtoðlu), 1915 yýlýnda yani Birinci Dünya savaþý
sýrasýnda Irak cephesine görevli olarak giderken uðrayýp bir gece kaldýðý
Erbil için, -Kürt-Ermeni kýrmasý Özal ve onun iþbirlikçisi olduðu
Amerikalýlarýn sayesinde bugün Kuzey Iraktaki Kürt eþkýyabaþlarýnýn
merkezi konumuna getirilen Erbil þehri için- anýlarýnda bakýnýz neler
söylüyordu: Erbil pek az Kürt bulunan bir Türk þehridir. Ama çevresindeki
Arap, Yezidi; Kürt aþiretleri mütemadiyen kasabaya ve kasabanýn ova, bað ve
tarlalarýna saldýrýr. Baðlarý, tarlalarý yaðma eder ve þehri soyarlar,
insanlarý öldürürler, zenginlere musallat olurlar. Hükümet bunlarla baþa
çýkamaz. Halk gece olunca dar surlarýn içine çekilir, kapýlar kapanýr, can
ve mal güvenliði ancak böyle saðlanabilir. Ova zengindir. Ama þehirden
uzakta tarla ekmeye, bað yapmaya imkan yoktur.

Bugün ise Erbil, içinde pek az Türkün yaþadýðý bir Kürt þehri haline
gelmiþtir. Türkler Erbilde bir iki mahallede yaþama savaþý veren
sýðýntýlar konumuna düþmüþlerdir. Doðrusu Erbil, 1950 yýllarýna kadar
þehir nüfusu Türkçeden baþka dil konuþmayan, Türkiye Cumhuriyeti sýnýrlarý
içerisindeki Hakkariye bakarak iyi dayanmýþtýr. Çünkü Hakkari bugün
itibariyle tamamen Kürtleþmiþtir.

Öyle anlaþýlýyor ki, Kerkük de pek yakýnda Erbilin akýbetine uðrayacak,
Türkler oradan da çekileceklerdir! Kerkükün acýklý hoyratlarýndan,
feryatlarýndan baþka bir þey kalmayacaktýr geriye& Ama tabii gökkubede!
Evlerinde Kafkanýn hamamböceklerine dönüþtürülmüþ hemcinslerini büyük bir
dikkat ve merakla izleyen sürüler, Amerikan ordusunun koruyucu þemsiyesi
altýnda Kerküke dalan çakal sürülerinin yalnýzca o þehrin tapu ve nüfus
dairelerini yakmakla yetinmediklerini, Türke ait mezar taþlarýna bile
saldýrdýklarýný hiç bilmeyecekler. Onlar belki bilmeyebilir, bilmemekte de
mazur olabilirler. Peki ama ya omuzlarý luzümsuz derecede kalabalýk olan
birileri, o kýrýlan mezar taþlarýndan birinin de Mustafa Kemalin en yakýn
arkadaþlarýndan Ömer Nacinin olduðunu görmediler mi? Gördüler de acaba bir
yerlere mi not ettiler? Peki ya, Atatürk sað olsaydý bunlara izin verir
miydi, velev ki yapsalar yapanlarýn yanýna býrakýr mýydý diye hiç
düþündüler mi?

Ama bu uyuþuklukla gün gelir, yurt sandýklarý yer vahþi bir cangýl, evleri
mezarlýklarý olur birilerinin ve birileri birilerinin içeceði kahveye
zehir koyma gereðini de duymazlar. Baþlarýna çuvalý geçiriverirler,
emirlerine de öyle Ýmralý Adasý filan tahsis etmezler&

Diyarbakýr da bundan otuz beþ kýrk yýl öncesine kadar nüfus bakýmýndan bir
Türk þehriydi. Ama ya sonra ne olmuþtur? Doðu Devrimci Kültür Ocaklarýnýn
kurulmasýndan ve Kürtçü-bölücülerin içine sýzdýðý solun Türkiye halklarý
söylemini benimsemesine paralel olarak günden güne Kürtleþtirilmiþtir.
Akkoyunlu Uzun Hasanýn baþkenti, Ziya Gökalpleri, Cahit Sýtkýlarý
yetiþtirmiþ olan Diyarbakýrdýr Kürtleþtirilen!

Kýbrýstan çekilmekle, Musul ve Kerkükte Amerikalýlardan çekinerek kýrmýzý
çizgilerimizden çekilmekle kalacak mýyýz peki? Bu gidiþle sýra Hataydan,
daha sonra da Anadoludan büsbütün çekilmeye gelmeyecek mi?

Çekilme çoktan baþlamýþtýr bile

Çok deðerli arkadaþým, Muharrem Kýlýçýn, kendi köyü olan Ankaranýn hemen
dibindeki Gölbaþýnýn bir Türk köyü ile yanýbaþýndaki bir Kürt köyünün son
otuz yýllýk süre zarfýnda geçirdiði nüfus deðiþimini anlattýðý dehþetengiz
yazýsýnýn baþlýðý Türkiyede Türkler Asimile Ediliyor idi. Ben bu yazýyý
Yeni Hayatta biraz da merak uyandýrsýn diye bir mi ekleyerek
Türkiyede Türkler mi Asimile Ediliyor diye yayýnladým. Ama aslýnda o
minin hiç de gerekli olmadýðýný bile bile, içim kan aðlayarak&

Ben de Muharrem Beðe memleketim olan Kýrþehirin Köpekli köyünü örnek
vermiþtim. Köpekli köyünde Türkün köpeði dahi kalmamýþtýr bugün.

Osmanlý 19. yüzyýlýn hasta adamýydý. Türkiye ise yirmi birinci yüzyýlýn
kanserli hastasýdýr. Kanser bütün vücudu sarmak üzeredir. Trakyadan
tutunuz, Ýzmire, Aydýna, Marmarise, Antalyaya; Mersine kadar.

Mikro kozmosu görerek, makro kozmos hakkýnda fikir edinmek mümkündür. Yeni
Hayatýn daha ikinci sayýsýnda, Kürtçü-Bölücü Hareket Üzerine baþlýðýyla
yazdýðým bir yazýda ayný konuyu iþlemiþ ve Gaziantepte Türklerin nasýl
sürekli olarak Kürt istilasý karþýsýnda evlerini ve mahallelerini
býrakarak geri çekilmekte olduklarýný örnek diye vermiþtim. Yýl 1994tü.

Ne var ki Kerkükün ebediyen yitimi anlamýna gelecek bir istilaya seyirci
kalmak demek, bu coðrafyada en eski Türk yerleþimine sahne olan Kerkükten
çekilmek demek, iddiayý yitirmek, sahneden çekilmek demektir. Ýddiasý
olmayanlarýn ise yaþama þansý da, yaþama hakký da yoktur. Kerkükten
çekilmek; sonrasýnda Antepten de, Maraþtan da, sonra sonra bütün
Anadoludan da çekilmek demektir!

Tarih sahnesinden çekilmek demektir!

Book about war with U.S. touches nerve in Turkey

`Metal Storm' even read in high places

by Catherine CollinsSpecial to the TribunePublished February 20, 2005

ISTANBUL -- The hottest selling book in Turkey is a thriller that portrays a fictional war between the United States and Turkey.The book describes a surprise U.S. attack on its longtime ally and fellow NATO member touched off by a clash between American and Turkish troops in northern Iraq.Staggered by the simultaneous bombing of Ankara and Istanbul, Turkey turns to the European Union and Russia for help.The novel, "Metal Storm" or "Metal Firtina," has proved popular even among senior Turkish government officials and has sparked its own war of words between the two countries, striking a nerve at a time when relations are strained over real events."The fact that it is being read so widely among the military and Foreign Ministry quarters is of concern to us," said a high-ranking U.S. diplomat in Ankara, the Turkish capital. "It reflects a certain underlying attitude, a hostility to the U.S."The breach in U.S.-Turkish relations dates to when Turkey surprised Washington by forbidding the use of its territory as a launching pad for a northern front in the Iraq invasion in March 2003.Since then, tensions have grown. American troops arrested Turkish soldiers patrolling inside northern Iraq in the early days of the war, which continues to gnaw at Turkish pride. And the number of attacks on Turkish civilians doing business in Iraq is a daily reminder of the potential of the conflict on Turkey's eastern border.Ankara also has become increasingly frustrated over what it sees as American unwillingness to restrain Kurdish leadership in the oil-rich Iraqi city of Kirkuk. Turks fear that any move toward Kurdish independence in Iraq could spur a similar move among Turkey's restive Kurdish minority.U.S.: We're busy elsewhereEqually worrying to Turks is the American refusal or inability to shut down the group both consider a terrorist organization, the Kurdistan Workers Party, which ended a cease-fire with Ankara shortly after the Iraq war began and took refuge in the mountains of northern Iraq.U.S. officials say that Turkish concerns over events in northern Iraq are exaggerated and that coalition troops are concentrating on other parts of Iraq, where the insurgency is stronger.They also argue that Turks have forgotten who their friends are."There is lots of head scratching here about what Turks remember and don't remember about what the U.S. has done for them, especially on terrorism, over the years," said a senior State Department official in Washington.The authors, Burak Turna, a former military affairs reporter at the daily newspaper Hurriyet, and Orkun Ucar, a science-fiction writer, said they spent months researching the possibility of regional conflict. Both authors said they think their book's scenario is plausible, and they put in enough technical and military information to sound like Turkish versions of Tom Clancy.Plausible or not, the book hits on all the Turkish sensitivities, from the threat of terrorism to the fear of earthquakes. In one scene, a Turkish patriot steals a nuclear weapon from Incirlik Air Base, the installation in southern Turkey where U.S. military aircraft are based and where rumor has it nuclear weapons are stored.But the main ogre remains Washington, which is portrayed as intent on remaking the map of the Middle East."These concerns have been part of the Turkish subconscious for a long time," Turna said in an interview. "It is our hope that a book like ours, though fiction, will play a role in preventing any actual conflict between our countries from happening by promoting discussion."Before the "Metal Storm" controversy broke, Turks were angry about their portrayal as terrorists and fundamentalists in recent episodes of two popular American television series, "24" and "The West Wing."The sting was sharp enough to prompt Turkish Foreign Minister Abdullah Gul to take up the issue with U.S. Secretary of State Condoleezza Rice when she was in the country earlier this month.Official's advice to Rice"To win the hearts and minds of the Turkish people, you should take serious steps about the serials and films which display a bad image of Turks," Gul said, according to Hurriyet.A U.S. official confirmed the newspaper's account and said Rice replied that the Bush administration could not control Hollywood."The United States had no influence over Hollywood, and if it did the Bush administration would not have allowed the making of Michael Moore's movie `Fahrenheit 9/11,'" she said, according to the U.S. official.Turks aren't the only ones throwing literary brickbats. Wall Street Journal editorial writer Robert Pollock caused a controversy last week when he wrote that anti-Americanism in Turkish media circles "goes far further than anything found in most of the Arab world's state-controlled press."Anti-Americanism seems to sell in Turkey.The publisher of "Metal Storm," Osman Okcu, said that the tension boosted sales and that the book is about to enter its third printing of 50,000 copies."Conspiracy theories have always been a fact of life in this part of the world," said the high-ranking U.S. diplomat. "It is unfortunate because the conspiracy mind-set impedes peoples' ability to understand the real world. This sort of thing is an obstacle to Turkey's modernization and path to the European Union."An official at Turkey's Foreign Ministry acknowledged that the book is popular, but he said it was a passing phenomenon."We are just so emotional in this geography," he said. "The U.S. is a superpower, and people think it has responsibility for all the world's problems. Nowadays it is popular to be anti-American."A second U.S. diplomat in Turkey tried to put a slightly more positive spin on the book's reception, saying: "This is not a phenomenon isolated to Turkey, there is a anti-American sentiment elsewhere, too, largely because of the Iraq war. At least in Turkey you can run into people who completely disagree with our policies, but they offer you a cup of coffee and are willing to sit and chat about it."

Copyright © 2005, Chicago Tribune

'METAL STORM'

http://www.csmonitor.com/2005/0215/p01s04-woeu.htm

Sure it's fiction. But many Turks see fact in anti-US novel.

By Yigal Schleifer Correspondent of The Christian Science Monitor

ISTANBUL, TURKEY - The year is 2007. After a clash with Turkish forces in northern Iraq, US troops stage a surprise attack. Reeling, Turkey turns to Russia and the European Union, who turn back the American onslaught.
This is the plot of "Metal Storm," one of the fastest- selling books in Turkish history. The book is clearly sold as fiction, but its premise has entered Turkey's public discourse in a way that sometimes seems to blur the line between fantasy and reality.
"The Foreign Ministry and General Staff are reading it keenly," Murat Yetkin, a columnist for the Turkish daily newspaper Radikal, recently wrote. "All cabinet members also have it."
Several other columnists have also written about the book, suggesting its depiction of a clash between the two NATO allies could become a reality. Serdar Turgut, the editor of Aksam, one of Turkey's largest newspapers, penned a recent column that took one of Metal Storm's premises - that members of Skull and Bones, the secret society that President Bush joined as a student at Yale, has taken control of US foreign policy - and presented it as fact.
"Powerful people, nearly all of whom are members of a secret 'sect,' are aiming to bring a radical change to the order of the world," Turgut wrote.
He further suggested that the US military is developing technology that would allow it to trigger earthquakes, something that will eventually be used against Turkey.
The book has arrived at a time when anti-American sentiments are running high in Turkey. A BBC poll taken last month found that 82 percent of Turks believe Bush's reelection made the world a more dangerous place, the highest figure in any country surveyed. During her recent visit, Secretary of State Condoleezza Rice expressed concern about the issue to Turkish officials.
Meanwhile, there is increasing tension between Ankara and Washington. Turkey is frustrated with what it claims is US failure to take military action against the separatists of the Kurdistan Workers Party (PKK), who are holed up in the mountains of northern Iraq. The country is also concerned about events in the oil-rich Iraqi city of Kirkuk, where the Turks say Iraqi Kurds are staging a power grab as a prelude to the creation of an independent Kurdish state, something it views as a serious threat.
Egemen Bagis, a member of Turkey's ruling Justice and Development Party (AKP) and chairman of the Turkey-US friendship caucus in parliament, says the unpopular war in neighboring Iraq continues to fuel anti-American feelings.
"This public feeling, this public tension, is not any different from what is happening in other European countries or other Middle Eastern countries," Mr. Bagis says.
But American officials in Turkey say the kinds of things they are hearing represent something different.
"It's not an isolated phenomenon - you see it all across Europe, but it is more of an exaggerated phenomenon here," says one US official. "I'm not sure in Europe you would see the manifestations that you see here, like this book."
Adds another US diplomat, who declined to be named: "Just like sex sells, anti-Americanism sells right now. Unfortunately, it's nothing to laugh at, because it's damaging to both American national interest and to Turkish national interests. We're really pulling our hair out trying to figure out how to deal with this."
A particularly striking feature of the book - one that may say a lot about recent changes in Turkish opinion - is who saves Turkey from defeat: Europe and Russia.
For decades, the European powers were derided in Turkey as the ones that tried to carve the country up after World War 1. Russia, which invaded Turkey in the early 20th century, had always been viewed here with great suspicion. In fact, the potato-and-mayonnaise concoction known in most places as Russian salad is called American salad here.
"In all the surveys, increasingly we see people more anti-American. What is different today is that they are less anti-European," says Ali Carkoglu, a political scientist at Istanbul's Sabanci University.
"Back in the [19]70s, they wouldn't even trust the Europeans," he says. "The change has been very swift."
For Metal Storm's two authors, Burak Turna and Orkun Ucar, success has come swiftly. This is their first published work.
Sitting in an Istanbul cafe, the two say the novel came out of the conviction that the battle they depict is a strong possibility. The book, they say, is their contribution to Turkey's well-being.
"Everybody was thinking about a clash like this in their subconscious," but it was articulated by Metal Storm, says Mr. Turna, who used to work in an US-owned textile company but now devotes himself full-time to writing.
Turna does not see the book as fiction. "From our point of view, it's a philosophical and scientific calculation," he says. "It's more than a novel."

ATAA'nin Eski Baskani Orhan Kaymakcalan'in Robert Pollock'a Yaniti

From:OrhanKay@aol.com Date:Sat, 19 Feb 2005 16:34:23 EST Subject:"The Sick Man of Europe-Again" By. Robert L. Pollock To:newseditors@wsj.com Sir: I have found some parts of Mr. Pollock,s article "The Sick man of Europe-again," harsh, written in hurry and making wrong generalizations about Turkey. I will explain my opinion in three topics. 1. Religion in Turkey in the context of Civilizations. 2. Turkish American relations 3. Turkish Israel relations. 1. Anatolia (Turkey), country of present day Turks, is the cradle of western civilization and home of original Christianity. Let us start from Homer, born and lived in Izmir,( please if you read The Iliad and Odyssey carefully, also The Aeneid by Virgil. You will see that Rome and Paris was built by Anatolians.) Herodotus born at Bodrum. Galen born in Pergamon, with recent DNA and Carbon 14 tests it is proven that they are ancestors. of present they Turks. Mount Ararat,(Where they think Noah's Ark is) Haran (birth place of father of ,Prophet Abraham and origin of first University in the World) is in Turkey, as well as Aspendos, Efhesus and Troy just to name few. St. Paul was born and raised in Tarsus. Early Christians at about 100 AD. escaped from Roman persecution and settled in Anatolia. The first Christian Church "Church of St. Peter" is in Antakya,( Antioch) well preserved. Original Assrian Churches are at Midyat and Mardin. Istanbul with its numerous historical/religions site, was built by Emperor Constantine (who has recognized Christianity as an official religion of Roman Empire and made Istanbul capital city of Roman Empire and Christianity) No City in the world like Istanbul harbored so different civilizations and religions at the same time, ( one exception may is Jerusalem) and continuos to do so. In Istanbul, You will see. Jewish Synagogues, Greek Orthodox, Armenian, Catholic and Protestant Domination churches, Sunni Muslim Mosques, and Alevi praying Houses side by side. Turkey is not sick man of Europe, it is the Jewel of the Europe (may be, needs some polishing). USA and Turkey has many similarities e.g. mixtures of many cultures and people. 2. Turkish (Republic of Turkey) American Relations. Turkey stood by with USA at Korea, fought to establish Democracy and freedom at South Korea During Cuban missile crisis Turkey was near United States, also in Somalia (General Cevik Bir was heroic Commander of UN forces with Turkish Troops) In Balkans (Bosnia, Kosova) Turkey stood with USA. Turkish Army is Protector of Ataturks Republic. Respects Democracy and Secularism. (Commander in Chief of Turkish army is the President of Republic who is previous President of Civilian Constitutional Court.) In Afghanistan Turkey sent troops, Two term Civilian UN Ambassador in Afghanistan is Mr. Hikmet Cetin very well liked Turk of Kurdish sub origin and was president of CHP(Ataturk, 's Social Democrat Party. Yes, there are some miss understanding of Turkish public opinion about USA. Please this is not serious problem and can be corrected with some effort. I can assure you even in between your readers there are many people who does not know the place of Turkey at the world. Turkish people may not be rich but they are proud and honest. They were wrongly humiliated by European Union Countries (EU) on membership and Cyprus issue, may be they are putting the USA to same bandwagon. This may be changed easily. Cypriot Turks voted for Annan plan but contrary to Cyprus constitution southern Cyprus was admitted to EU. what a Hypocrisy. Still there is trade embargo to Northern Cyprus. Republic of Turkey is Secular and Democratic Country and Chief Executive is President A.N.Sezer. He has stressed the secularism of Turkish Republic to his counterparts many times.and asked mutual progressive relation with USA. Turkish people are Muslims, Christians, Jewish. But Republic does not have any religion. 3. Turkish Israel relations are strong and continues to improve, in Commerce, Tourism and J Military. In my recent visit to Tel Aviv suburb, I found very much similarities between Antalya , then for example Chicago. I have enjoyed long nights of music with my Jewish friends over similar food and drink. Turkish Israeli cooperation I hope in the future will improve more and with the assistance of USA may extend to Azerbaijan, Central Asia Turkic Republics and India. Before I. close I would like to mention few thinks about Middle East. When Ottoman Turks lost Baghdad, Alepo,Jerusalem, Trans-Jordan, Damascus to Allied forces under General Allenby, at world war 1. The Arabs fought against Ottoman Turks together with England. Sherif Husayn was close friend of Lawrence of Arabia, his family was given president day Iraq and Jordan for helping Great Britain against Ottoman Turks and Muslim Caliph. Founder of artificially created Saudi Arabia ,Ibn Sa'ud is from Wahhabi sect and another Englishman John Philby was his right hand. They also fought against Ottoman Turks at Holly Muslim Lands In conclusion Republic of Turkey is only Secular Democratic country ,with predominantly Muslim population. Has close ties with other Democratic Middle Eastern country ,Israel. Turkey at present isn't rich country but has tremendous potential for future. Turkish people needs mutual cooperation of USA people/administration in technology, education and liberal arts. Mutual friendship in-between two countries would be, is a good example to avoid Clash of Civilizations. Sincerely, Dr. Orhan Kaymakcalan. Past President of Assembly of Turkish American Associations (ATAA) 2000-2002.

SOYKIRIM İDDİASI VE ATATÜRK'LE İLGİLİ BÜYÜK YALAN

Ermeni Soykırım iddiaları karşısında boyunlarını bükenler
belgeleri bir kez daha okumalıdırlar!

Davalar tarihe bırakılamaz!

SOYKIRIM İDDİASI VE ATATÜRK'LE İLGİLİ BÜYÜK YALAN

Mustafa Yıldırım

Avrupalılar, Ermeni soykırımı iddialarına dayanak olarak, Atatürk'ün bu soykırımı kabul eden bir açıklamada bulunduğunu ileri sürdüler. Bu büyük bir yalandır. Avrupa Parlamentosu’nun kararına utangaçça karşı çıkan TBMM de, İstanbul’da basın toplantısıyla kararı kınayan rektörler de,kararlı davranarak bu açık yalanı Avrupa'nın yüzüne çarpmadılar.
Oysa bu sahtekarlık, yıllar önce, Ermeni teröristlerin yargılandığı Paris Başkonsolosluğu baskını (1984) ile Orly katliamı davalarında belgelerle sergilenmişti. (1/2)
Avrupalı bunu bilmez mi?! Elbette bilir! O zamanlar, Prof. Dr. Türkkaya Ataöv, iddianın yalan olduğunu 1984'de Paris mahkemelerinde kanıtlamış; tutanaklara geçirtmiş ve ayrıca hazırladığı kitapta da belgelemişti.
A 'statement' wrongly attributed to Mustafa Kemal Atatürk" yani "Yanlış olarak M. Kemal Atatürk'e atfedilen sözler" adını taşıyan kitap, 1984'te İngilizce olarak yayınlanmıştır. Sahtecilikle ilgili belgelerin de yer aldığı bu kitap, yaban ellerde, Türkiye'yi karalayan yayınlara karşı bilimsel yanıt olmuştu. (3) O günlerde, ülkemizde aydın geçinenlerin, Ermeni tezlerini bu denli destekleyeceklerini ve Avrupalıların oyunlarına araç olacaklarını öngörebilselerdi, belgeler Türkçe olarak da yayınlanabilirdi.
İyi de olurmuş. Baksanıza bilim kurumları adına açıklama yapanlar bile ne durumdalar.Bilim adamı Türkkaya Ataöv'ün kitabında belgelenen bu sahtekarlık özetle şunlardır:
1-Fransız Paul du Véou, "Le Désastre d'Alexandrette(1938)" adlı kitabının dipnotunda "Mustafa Kemal İstanbul'da 27 Ocak 1920'de çıktığı mahkemede Ermeni katliamından Osmanlı Devleti'ni sorumlu tutan bir açıklama yapmıştır" diye yazmıştı. (4)
2-Amerikan vatandaşı Ermeni Katolik Papazı Nesliyan, 1951 yılında yayınlanan Les memoires de Mgr. Jean Naslian adlı kitabında bu yalanı yinelemişti. 3- Ermeni yazar Leon Sürmeliyan, bir kitaba (1976) yazdığı ön sözde "Türk hükümeti ve basını Mustafa Kemal Paşa'nın 28 Ocak 1919'da Harb Divanı'nda verdiği ifadeyi unutuyor" diye yazmıştı.
Böylece, oradan oraya aktarılan yayıldıkça yayılmış ve içine girmek için can atılan Avrupa Birliği'nin parlamentosu'nda belgeye geçmiştir.
Sahtekarlık, ne denli açık değil mi? Hakkında idam fermanı kesilmiş olan Mustafa Kemal Ocak 1920'de kalkıp İstanbul'a gidiyor ve Divan-ı Harb'de ifade vermiş oluyor. Bu palavrayı pek yerinde görmeyen bir başkası, tarihi hemen bir yıl öne alıyor. Yıllar sonra da tarih 1921'e alınıyor. En basit soruşturmada bile, yer ve zaman birliği aranır. Amaç gerçeği ortaya çıkarmak değil ki, böyle yapsınlar.
İstanbul mahkemelerinde konuşan bir "Mustafa Paşa" vardır, ama o ‘Mustafa Kemal’ değildir. Nice Yurtseveri, bu arada Ermeni'leri göçertmekle suçlanan bir çok görevliyi, İngiliz işgal kuvvetleri komutanlığının isteğiyle göstermelik yargılayıp astırtan, kurşuna dizdirten, İstanbul Saltanatı'nın 1919-1920 dönemi Divan-ı Harb Reisi, Kürt Teali Cemiyeti kurucusu "Nemrud" Mustafa Paşa’dır.
Sahteciliğe ilk karşı çıkanlar da, Ermeni yazarlar olmuştur.
G. Guerguerian, Papaz Nesliyan'a hatıralarını yayınlanmadan önce düzeltmesini önermiştir. Papaz, bu düzeltmeyi yapmamış ve kitap bu yalanla birlikte 1960'da Ermenice'ye de çevrilmiştir.
Guerguerian, yalanı Beyrut'ta yayınlanan Massis Weekly (1967)'de bir kez daha ortaya koymuştur. Armenian Review dergisinin editörü James H. Taşçıyan, Boston'da yayınlanan Armenian Weekly (20 Mart 1982) adlı dergide, "Çağdaş Türkiye'nin kurucusu M. Kemal'in Harb Divanı'nda ifade verdiğini .. gösterir herhangi bir kanıt yoktur," diyerek gerçeği yazmaktan geri kalmamıştır. (7)
Türkiye’de öncelikle üniversite yöneticileri, sonra meclis üyeleri ve hepsinden önce de Dışişleri yetkilileri bu işi ne denli ciddiye alıyorlar? Türk bilim adamlarının İngilizce, Fransızca bilimsel yayınlarını neden görmezden geliyorlar? Neden onlara danışmadan rasgele açıklamalar yapıyorlar? Yanıtlamak oldukça güç. Çünkü Ermeni yazarlar ikna olmuşlar, ama Türkleri ve T.C devletini yönetenleri inandırmak daha zorlaşmış gibi.
Davalar tarihe bırakılamaz, yerinde ve zamanında savunma ister.Çünkü bu işler bir varolma davasıdır. Bu ‘dava’ mahkemelerde görülmekte, gelecekte ortaya sürülecek tazminat-toprak taleplerinin alt yapısını oluşturmakta ve etnik ayrıştırma sürecinde başka iddialara da temel oluşturmaktadır. Daha şimdiden "Rum tehciri" adını taşıyan kitaplar İstanbul'da yayınlanmaya başlanmıştır.
Hepsinden daha önemlisi, mahkeme konusu olan davalar, tarihe bırakılacak "think tank" işi ya da "sivil" toplumların "workshop (atölye)" işi değildir. "Tarihe bırakalım" demek, iddiaları dolaylı olarak üstlenmek, dahası ülke gençliğini kuşkuya düşürmek, değil midir?
Bağımsızlık savaşı günlerinde, olanaklar çok kısıtlıyken ve saldırı cephesinde çatlaklar oluşturmanın en yaşamsal önemde olduğu günlerde şu değerlendirme yapılırken, eğilip bükülme ya da ‘tarihe bırakmak’ düşünülmemiştir. Belgeden okuyalım:
"(..) İslam ve İslam olmayan Türk yurttaşları arasında hiçbir ayırım yapmıyoruz.
Böylece Rumların ve Ermenilerin düşmanla birlikte yurt hainliği yapmadıkları sürece kaygılanacakları bir durum yoktur. Düşmanca iftira atanların büyük abartmaları dışında, Ermenilerin tehciri işi kesinlikle şu gerçeğe dayanmaktadır:
Rus ordusu, 1915'de bize karşı büyük saldırısını başlattığı sırada, çarlık güdümünde bulunan Taşnak Ermeni komitesi, savaşan birliklerimizin gerisindeki Ermenileri ayaklandırmıştı.
Düşmanın sayı ve araç üstünlüğü karşısında çekilmek zorunda kaldığımız için, kendimizi iki ateş arasında kalmış görüyorduk. Lojistik (ikmal) ve yardım konvoylarımız acımasızca öldürülüyor, yollar bozuluyor ve Türk köylerinde terör sürdürülüyordu.Bu cinayetleri işletenler ve yanlarına eli silah tutabilen bütün Ermenileri alan çeteler, silah, cephane ve yiyecek sağlanmasını, büyük devletlerin barış döneminde kendilerine kapitülasyonların kazandırdığı imtiyazlardan yararlanarak bu amaç doğrultusunda, Ermeni köylerinde oluşturdukları büyük stoklardan yaparlardı.
İngiltere'nin barış döneminde ve savaş alanından uzak İrlanda'ya uygun gördüğü uygulamaya ilgi göstermeyen dünya kamuoyu, Ermeni halkın tehciri konusunda almak zorunda kaldığımız karar için bize karşı tutarlı bir suçlamada bulunamaz. Mustafa Kemal, TBMM Başkanı" (8)
Bu açıklama, Philadelphia'da yayınlanan Public Ledger adlı gazetenin yönelttiği sorulara karşılık olarak 25 Şubat 1921'de yapılmıştır. Oysa şimdinin Avrupa Parlamentosu, Atatürk'ün 1921'de soykırımı kabul ettiği, yalanını kanıt olarak ileri sürüyor.
Ve görülüyor ki, bu tür davalar, "kabul edilemez" gibi yumuşak, ikircikli, baştan savma, sözde karşı çıkışlarla değil, ulusal davaların gerektirdiği sorumluluk bilinciyle savunulur! Tıpkı, Atatürk'ün yaptığı gibi.
Çünkü yaşamsal davalar açıklıkla savunmayı gerektirir. Hele, hele, egemenliğe yönelmiş yabancı misyon kararları, kınamakla, ayıplamakla, "aman incitmeyelim, bizi almazlar" anlayışıyla değerlendirilemez.
Tıpkı geçmişte olduğu gibi, apaçık yalanlara dayanan kararları alan sözde demokratlarla ortaklık ilişkisine girmek, sahtekarları muhatap kabul edip, temsilcilikler açmalarına göz yummak, yurdumuzda 'azınlık hakları konferansı' düzenletmek, tarihe bırakılacak denli, basit ve bağışlanabilir bir hata değildir! (9)
Ayrıca unutmamalıdır ki, bugün 90 yıl öncesinin olaylarını çarpıtarak, Türkiye'yi soykırımla suçlayan Amerika ve özellikle Batı Avrupa ülkelerini yönetimlerinin uyguladıkları ya da uygulattıkları soykırımlar sonucunda kanlanan elleri henüz kurumamıştır. Son on yılda Afrika'da oynadıkları oyunlara bakmak yeter de artar bile.İşte bu nedenle, savunmanın ya da aklanmanın en geçer yolu, mağdur ülkelerle dayanışmayı yükseltmek, kara çalıcıları kendi suçlarıyla yanıtlamaktır.
Yöneticiler konuşurlarken, ne denli iyi niyetle söylenmiş olursa olsun, her sözcüğün, yarın karşımıza yeni sahteciliğin belgesi olarak çıkarılacağını düşünerek, özenli davranmalıdırlar.
Atatürk'le ilgili sahtekarlığı, bile bile, karar metinlerine geçirmekten çekinmeyenlerin yapamayacakları şey yoktur. Hataları yinelememek için, yapılacak ilk iş, ulusal davalarda öncelikle, Türk bilim adamlarının görüşlerine, onların emek verdikleri yayınlarına başvurmak ve bu yayınları gereken yerlere ulaştırmaktır.
Ayrıca Türkiye Cumhuriyeti'ni yurtdışında, ticari, kültürel, diplomatik alanlarda temsil edecek olan kişi ya da heyetler, bu konularda özel olarak eğitilmelidirler. Bu yurdun nimetlerinden, halkın emeğinden yararlanan iş adamları da, yabancılara Türkiye'yi eleştiren raporlar sunmak yerine, önce kendilerini eğitmeli ve sonra da tüm ilişkilerini ulusal davalara uygun olarak yürütmelidirler. (Mudafaai Hukuk Mart 2002)
______
1 -"Demands for 'recognition' of the genocide are often made by Armenian politicians. It is also pointed out (as it was both by the head of the genocide memorial in Yerevan and by the chairman of the Armenian parliament's legal affairs committee during the rapporteur's visit in March 2000) that Kemal Atatürk, in his address to the Grand National Assembly on 10 April 1921, stated that the Young Turk regime had committed 'genocide' against the Armenian people during the First World War. President Robert Kocharian stressed to the rapporteur that, whilst Armenia was demanding renewed recognition by Turkey of the genocide, this was not a sine qua non for Armenia as far as normalisation of relations between the two countries was concerned." "Report: on the communication from the Commission to the Council and the European Parliament on the European Union's relations with the South Caucasus, under the partnership and cooperation agreements" (COM(1999) 272 - C5-0116/1999 - 1999/2119(COS)) Committee on Foreign Affairs, Human Rights, Common Security and Defence Policy apporteur: Per Gahrton, 28 January 2002, PE 302.039 RR\302039EN.doc, s. 1/1.
2- Orly Havaalanında THY bürosunun bombalanması sonucu: 8 ölü, çoğu ağır 61 yaralı. ASALA militanı Varoujan Garabedian, müebbet yatmaktaydı. ABD eyalet devletleri soykırımı tanınma kararları aldı. Onları, Fransa parlamentosu izledi. Fransız mahkemesi, eylemin milli dava uğruna işlendiğini gerekçe göstererek, Garabedian'ı Nisan 2001'de salıverdi. Terörist, 4 Mayıs 2001'de Ermenistan'da ulusal kahraman olarak karşılandı ve başbakan tarafından kabul edildi. Diaspora ayrı Ermenistan ayrı, diyenler bunu unutmamalı.3- Türkkaya Ataöv, "A 'Statement' Wrongly Attributed to Mustafa Kemal Atatürk" A.Ü. S.B.F. Basyn Yayyn Y.O. Basımevi, Ankara, 1984
4- Paris, Editions Baudiniere, 1938, s.121
5- Bu sahtecilik, Orly Katliamı davasında Av. Georges de Maleville tarafından tutanaklara geçirtilmiştir. Bk. Fransız Avukatın Ermeni Tezleri Karşısında Türkiye Savunması, Georges de Maleville, Toplumsal Dönüşüm Yayınları, 2001, çeviri 2. Baskı, s.68-9 (Kitapta konuyla ilgil ve TBMM kitaplığında bulunan 282 kitap listelenmiştir.) Ayrıca, La Tragédie Arménienne de 1915, G. De Maleville, Editions Lanore, 1, rue Palatine 75006 Paris, 1988, p.80-16- "Nemrud" Mustafa Paşa, TBMM tarafından 150'likler listesine alınmıştır.
7- Türkkaya Ataöv, a.g.k , s.21-22
8- Mustafa Onar, "Atatürk'ün Kurtuluş Savaşı Yazışmaları II," T.C. K. Bakanlığı Y. 1995, s.240. Bu alıntıdaki, Osmanlıca-Türkçe çevirilen kaynakladığını sandığımız bazı cümle kaymaları, tarafımızca düzeltilmiştir..
9-Cumhuriyet,9 Haziran 2001
10-Prof. Dr. Türkkaya Ataöv, belge sahteciliklerini kanıtlayan kitaplarını TBMM'ye önermişse de, daha yayınlanmamıştır.(Bk. T. Ataöv, "Atatürk, Ermeniler ve Bizimkiler" Cumhuriyet, 3 Mart 2002, s.15) Başta Türkkaya Ataöv, B. şimşir, S. Sonyel olmak üzere aydınlarımızın İngilizce, Fransızca, İspanyolca, Almanca, Arapça dillerinde yayınlanmış yapıtları bulunmaktadır. Bunların yanı sıra Ermeni yazarların kitapları da bulunmaktadır.

Fahrettin Kirzioglu'nun Ardindan, Yunus Zeyrek

BÜYÜK BİLGİN PROF. DR. KIRZIOĞLU’NUN ARDINDAN

Yunus ZEYREK*

10 Şubat 2005, Perşembe (1 Muharrem 1426) tarihinde Türkolojinin büyük bilgini Prof. Dr. Kırzıoğlu M. Fahrettin Beyi kaybettik. Seksen sekiz yıllık ömrünün yetmiş yılını bilfiil çalışarak, meşgul olduğu sahalarda birbirinden kıymetli eserlerle bilim âleminde yeni ufuklar açarak yaşayan örnek insan Kırzıoğlu, aramızdan ayrıldı. Hacı Bayram’da cuma namazını müteakip kılınan cenaze namazından sonra Cebeci Asrî Mezarlığında ebedî istirahatgâhına tevdi edildi.
1917 yılında Rusya’da Bolşevik İhtilâli olmuştu. Bu ihtilâlin ortaya çıkardığı karışıklıklar ve belirsizlikler, cephelerdeki Rus ordularını da derinden etkilemişti. 93 Harbinden beri Rus işgalinde bulunan Kars’ta inisiyatif Ermenilere geçmişti. Ermeniler, bölge halkına kan kusturuyor, akla gelmez derecede zulmediyorlardı
Rus ordusundaki Kazan Türklerinden Yarbay Abdullayev, Kars eşrafını, şehirden dışarı çıkmalarını, aksi takdirde Ermenilerle Rus Kazakları tarafından büyük bir katliamın kendilerini beklediğini haber vermesi üzerine diğer yerliler gibi Mehmet Derviş Efendi de, ailesiyle birlikte Kars yakınlarındaki Mamaş (Kırçiçeği) köyüne, bir akrabasının yanına gitti.
Kars’ın en eski ve yerli bir ailesine mensup olan Kırzıoğlu Mehmet Derviş Efendiyle eşi Hâfıza Hesna Hoca Hanımın, Mamaş’ta ilk çocukları dünyaya geldi. Tarih: 25 Şubat 1332/ 10 Mart 1917 Cumartesi gün.
Rusya’da Çarlık yıkılmış, onun yerine Sovyet yönetimi kurulmuştu. Sovyet yönetimiyle Osmanlı Devleti arasında yapılan antlaşmalarla kısmî bir rahatlama görüldü. Ardahan ve Batum’la birlikte Kars da, 3 Mart 1918 tarihinde imzalanan Brest-Litovsk Barış Antlaşması’yla Türkiye’ye bırakıldı. 25 Nisan 1918’de Türk ordusu Kars’a girince, dört yıldan beri Mamaş’ta yaşayan Mehmet Derviş Efendi, ailesini alarak Kars’ın Kaleiçi Mahallesindeki evine döndü.
Bu hercümerç devrinde dünyaya gözlerini açan Fahrettin’in ailesi, çevredeki okumuş ailelerden biriydi. Ana dedesi olan Müderris Yemenhalifeoğlu Muhyiddin Efendiyle eşi Kıymet Hoca, mahallenin kız ve erkek çocuklarını ayrı ayrı okutuyor, onlara dinî ve millî bilgiler veriyorlardı.
Küçük Fahrettin’in babası, Kars’ın savunması sırasında Ermenilerle savaşırken bir şarapnelle alnından yaralanıp atından düşmüştü. Atı, kanlı bir eyerle eve gelince, eşinin şehit düştüğünü sanan genç anne, üzüntüden yatağa düştü ve Kars’ın kurtuluşunu göremeden vefat etti. Küçük Fahrettin, henüz 13 aylıkken öksüz kaldı. Baba Mehmet Derviş Efendi, baldızıyla evlendi. Böylece Fahrettin de öksüzlükten kurtuldu. Daha sonra bu hanım da vefat edecek, Mehmet Derviş Efendi, üçüncü defa evlenecekti. Üç hanımdan toplam on çocuk dünyaya gelmişti. Bu kardeşlerin en büyüğü Fahrettin’di.
Fahrettin, küçük yaşlarda iken aile içinde okutuldu ve halası Safiye Hocadan iki hatim indirdi. 1923 yılında Kars Numune Mektebine verildi. 1928 yılında İsmet Paşa İlkokulunu ve 1931’de Kars Ortaokulunu bitirdi. Kars’ta lise olmadığından ücretli-yatılı öğrenci olarak Erzurum Lisesine gönderildi. Lise yıllarında, Erzurum Tarihçesi ve Erzurum Şairleri adlı kitapların tesirinde kaldı. Genç Fahrettin, bu tesirle daha o yaşlarda Kars’ın tarih ve edebî değerlerini araştırmaya yöneldi. Dede Korkut Kitabı’yla da bu yıllarda tanıştı; bu kitabın diline ve üslûbuna hayran kaldı.
Haziran 1934’te Erzurum Lisesinden mezun olan genç Fahrettin, Maliye Tahsil Müfettişi olarak Arpaçay’da memuriyete başladı. Bu memuriyeti, bir yıl sürdü.[1] Bu bir yıl zarfında atla dolaştığı Arpaçay köylerinden, halk edebiyatıyla ilgili 13 defter dolusu derleme yaptı.
Genç Fahrettin, Dr. Rıza Nur’un 12 ciltlik Resimli Türk Tarihi’nin Kırım ve Türkistan’la ilgili bahislerinden çok etkilenmişti: Doktor olup köylü kılığında Türkistan’a giderek Basmacıları, Moskoflara karşı ayaklandırma hayalleri kurmaktaydı. Bu duygularla, 1935 yılı ağustosunda, Sağlık Bakanlığı hesabına yatılı olarak İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesinde tahsile başladı. Bu fakültenin FKB kısmını tamamladı ve sertifika aldı.
Daha önceleri canlı hayvan ticaretiyle meşgul olan babası, Kars’ın kurtuluşunu müteakip 1918 yılından itibaren yapmakta olduğu Belediye tahsildarlığından ayrılmıştı. Özel İdare’den kiraladığı değirmen de elinden alınmıştı. Bu sırada Kars’taki evleri soyuldu. Bu soygun, aileyi fakir düşürmüştü.
Tıp fakültesini bırakıp Kars’a dönen Fahrettin, ailenin geçimine katkıda bulunmak için yeniden memuriyete başladı ve yine Hususî Muhasebe Tahsil Müfettişi olarak Posof’a gitti. Burada on ay görev yaptı.[2] Köy tahsildarlarını denetlemekle görevli atlı memur olarak ilçe, kasaba, köy, yayla ve kışlakları dolaştı. Bölgeden yetişen âşıkların deyiş ve hikâyeleriyle hayli folklor malzemesi topladı. O, bu görevi büyük bir zevkle yaptığını söylemektedir.
1937 Mayısında askere alındı. On iki ay süren Yedek Subay Okulundan sonra Asteğmen olarak Sarıkamış Topçu Alayına geldi. Burada altı ay kıta hizmeti yaptıktan sonra 1938 Ekiminde terhis edildi. Kars Lisesinde Yardımcı Türkçe Öğretmenliğine başladı.[3]
Kars Lisesindeki öğretmenliği sırasında Halkevinin aylık dergisi Doğuş’un idaresini üstlendi. Daha önce 16 sayfa olarak çıkan dergiyi 32 sayfa hâlinde çıkarmaya başladı. İlk yazı denemelerini ve daha önce Posof ve Arpaçay’da derlediği halk kültürü verimlerini, bu dergide yayımladı. Bu yazılar, yurdun dört bir yanından ses getirdi. Doğuş’taki yazıları ona, yurt çapında haklı bir ün kazandırdı. Yine bu dönemde Kars gazetesinde birçok araştırma yazıları neşredildi.
Kırzıoğlu, Alman-Rus Savaşı başlayınca 1941 yılında yeniden yüksek tahsil yapma fırsatı buldu. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümünde okumaya başladı. Bir ara İstanbul Süleymaniye Kütüphanesinde memurluk da yaptı.[4]
1941 yılında Ülkü dergisinde çıkan Dede Korkut Kitabı’ndaki Coğrafî İsimler başlıklı incelemesiyle, ilim âleminin dikkatini çekti. Bu çalışma, 1952 yılında kitaplaşacak ve Kırzıoğlu, Dede Korkut Destanları mütehassıslarından biri sayılacaktı.
Soyadı Kanunu yürürlüğe girince aile adları verilmeyip Çelik soyadı verilmişti. Bu isim, 9 Kasım 1943 tarihli mahkeme kararıyla tashih edildi ve aile, Kırzıoğlu soyadını aldı. Bundan sonraki yazılarında imzasını, genellikle Kırzıoğlu M. Fahrettin şeklinde kullandı.
Kırzıoğlu adı, aileden birinin lâkabından gelmektedir. Hocanın dedelerinden beşincisi olan Değirmenci Şerif Ağanın alnının sağ üst tarafında, doğuştan bir tutam beyaz/kır saç bulunmasından dolayı ona Kırzı Şerif derlermiş. Bu sebeple ailenin adı Kırzılar/Kırzıoğulları olarak anılmaktaymış.
Kırzıoğlu, 1943’te ikinci defa silâh altına alınarak Sarıkamış’taki kıtasına gitti. Bu on yedi aylık ikinci askerlik dönemiyle toplam 35 ay askerlik yaptıktan sonra Topçu Teğmeni olarak terhis edildi. Askerliği sırasında kayak sporuna ilgi duydu ve bu sporla meşgul oldu. İkinci askerlikle fakülte öğrenimi kesintiye uğradıysa da, 1944’te tekrar fakülteye dönerek tahsile devam etti.
Üniversite öğrencisiyken araştırmalarını neşretmeye devam eden Kırzıoğlu, bu sıralarda Çınaraltı, Bozkurt, Türk Yurdu, Tanrıdağ, Türk Amacı, Halkbilgisi Haberleri, Tarihten Sesler ve Yücel dergilerinde araştırmalarını neşretti. O bu sıralarda hocası Zeki Velidî Togan’ın fahri asistanı gibiydi. Sevilen ve kendisinden çok şey beklenen müstakbel bir bilim adamı olarak İstanbul’un ünlü aydınları ve bilim muhitine girdi.
Takdir kazanan genç Kırzıoğlu, ilim çevrelerinden iltifat görüyordu. Millî Şâir Mehmet Emin Yurdakul’un dikkatini çekmiş ve onun sevgisini kazanmıştı. 20 Nisan 1943 tarihinde Ankara adlı kitabını imzalayan Yurdakul, imzasının üzerine: “Millî ülkümüzün meş’alecilerinden Aziz Oğlum Fahrettin’e yadigâr olsun.” ifadesini yazmıştı.
İzahlı Osmalı Tarihi Kronolojisi müellifi İsmail Hâmi Danişmend, kitabını Kırzıoğlu’na armağan ederken iç kapağa şunları kaydetmişti: “Kars’ın kıymetli tarihçisi ve benim aziz dostum Fahreddin Kırzıoğlu’na armağan. 8 Teşrinievvel 1947”[5]
Gerçekten de Kırzıoğlu, Cumhuriyet döneminde millî kültür alanındaki uyanışta, önemli rolü olan aydınlardan biri olacaktı.
Kırzıoğlu’nun evrak-ı perişanı arasındaki mektuplardan onun çok geniş bir dost çevresine sahip olduğu anlaşılmaktadır Bu çevre, zamanın ilim ve sanat âleminde zirvelere çıkmış ünlü kişilerden oluşmaktaydı. İşte onlardan bazıları: Zeki Velidî Togan, Ziyaeddin Fahri Fındıkoğlu, Şerafettin Erel, Mirza Bala, Orhan Şaik Gökyay, Osman Turan, İsmail Hami Danişmend, Pertev Nailî Boratav, Arif Nihat Asya, Nihal Atsız, Faruk Sümer, Hamit Zübeyir Koşay, Cahit Öztelli, Necati Akder, Rıfkı Salim Burçak, M. Halit Bayrı, Necmettin Esin, Tarık Zafer Tunaya, Faruk Kaleli, İbrahim Kafesoğlu, Bekir Kütükoğlu, M. Altay Köymen, Hikmet Dizdaroğlu, Nejat Diyarbekirli, İhsan Hınçer, Fazlıoğlu Cemal Oğuz Öcal ve çoğu âhirete intikal etmiş daha kimler...
1946 yılında üniversite öğrenimini tamamlayan Kırzıoğlu, iki yıl İstanbul’da serbest çalıştı. Bu sırada Hazine-i Evrak’ta ve kütüphanelerde araştırmalar yaptı, hocası Cavid Baysun’la Tezâkir-i Cevdet’in ilk 12 tezkiresini, müellif yazmasından kopya ile neşre hazırladı. Dört tane tarih eserinin metin ve sadeleştirmesini Türkiye Yayınevi’ne verdi.[6]
1944 yılında düzenlenen Kars Tarihini Yazma Müsabakası için yazmaya başladığı Kars Tarihi’ni 1945 yılı sonunda vilâyete teslim etti.
Kırzıoğlu, 1948 yılında Kars Lisesinde öğretmenliğe başladı.[7] Bu görevi sırasında, 15 Mart 1949 tarihinde, Silifke eşrafından, Emekli Binbaşı Kâzım Göksel’in kızı ve aynı lisede coğrafya öğretmeni olan Nebahat (Göksel) Hanımla evlendi.
Zamanın siyasî iktidarını etkileyen ünlü bir politikacının yanlış tutumu yüzünden, 1951 yılında Diyarbekir Lisesine tayin edildi.[8] Bu şehirde, sosyal ve kültürel faaliyetler yürüten Kırzıoğlu, bölgenin tarih, etnoloji, etnografya ve folklorunu araştırdı. Bu araştırma ve incelemelerinin bir kısmını, Diyarbekir’de çıkarmaya başladığı Kara Amid, Dicle ve İç Oğuz dergileriyle diğer mahallî gazetelerde neşretti. Mahallî basın ve eşrafla yakın ilişkiler kuran Öğretmen Kırzıoğlu, bu şehirde silinmez izler bıraktı.
Kırzıoğlu’nun Diyarbekir’de yaptığı çalışmalar, yine Diyarbekirli bir aydın olan rahmetli Avukat Şevket Beysanoğlu’nun 31 Mart 1963 tarihli bir mektubunda şöyle anlatılmaktadır: “1939 yılında Kars Halkevi dergisi Doğuş ve İstanbul gazetelerinden Tanin, Vakit, Tasvir ve Hürses’teki yazılarıyla tanıdığımız Kırzıoğlu’nun, mutlu bir tesadüf eseri olarak 1951 martında Diyarbakır Lisesi Tarih hocalığına tayin edilişi, kendisini yakından tanımamıza vesile oldu. 1957 yılı sonuna kadar Ziya Gökalp Lisesi ve arada da Diyarbakır Öğretmen Okulunda tarih hocalığı yaparken, Ziya Gökalp ailesi ve müzesinin incelenip tanınması; Türk Milliyetçiler Derneği ve Diyarbakır Tanıtma Derneğinin kurucu azası olarak çalışmaları, şehrin anıtları, yazıtları ve Lice, Atak, Çermik kasaba ve kaleleriyle bölge folklorunun yakından inceleyici ve araştırıcısı olarak Kara Amid dergimizde yayınladığı makaleler, bölgemiz ve millî kültürümüz için çok verimli olmuştur.”
Diyarbekir Ziya Gökalp Lisesi Tarih Öğretmeni olduğu sırada, 17 Eylül 1953 tarihinde Türk Dil Kurumu üyeliğine kabul edildi. Bu kurumda Agop Dilaçar’la ihtilâfa düştü; Dilaçar’ın şikâyetine sebep olacak derecede tartışmaları oldu.
1953 yılında İstanbul’da basılan Kars Tarihi, adlı eseriyle bilim çevrelerinde haklı bir üne erişen Kırzıoğlu, bunun ardından 1855 Kars Zaferi’yle Edebiyatımızda Kars adlı kitaplarını yayımladı.
1957 yılında Adapazarı Lisesine nakleden Kırzıoğlu, Arifiye Öğretmen Okulunda Tarih öğretmenliği yaptı.
1961 yılında Ankara’da Millî Eğitim Bakanlığı Öğretmeni İşbaşında Yetiştirme Bürosunda Şube Müdürlüğüne getirildi. Bu arada DPT’de Sosyal İşler Dairesinde ve Devlet Bakanlığı Özel İstatistikî Bilgiler Grubunda Tarih Araştırmaları Uzmanı olarak çalıştı.
1964 yılında, 81 yaşında olan babası Mehmet Derviş Efendi vefat etti. Aynı yıl, Necip Fazıl tarafından Kanlı Sarık adlı tiyatro eseri yazıldı. 1064-Selçuklu Fethinin 900. Yıldönümünde, Kars tarihini sahneye koyma amacıyla Kars Belediyesi tarafından desteklenen bu eserin konusu ve malzemesi, yazara Kırzıoğlu tarafından verilmişti.[9]
1966’da Millî Eğitim Bakanlığı Arşiv Dairesi’nde Müdür Yardımcısı ve aynı zamanda Türk Ansiklopedisi’nde uzman olarak çalıştı. Bu ansiklopediye birçok makale yazdı.
Kırzıoğlu, Ankara’daki memuriyeti sırasında bir yandan da Ankara Üniversitesi DTCF’de Akdes Nimet Kurat yönetiminde doktora çalışmasını yürüttü. Osmanlıların Kafkas Ellerini Fethi konulu tezini pekiyi dereceyle veren Kırzıoğlu, 11 Mayıs 1967’da Tarih Doktoru oldu.[10]
Dr. Kırzıoğlu, 1 Kasım 1967 tarihinde Erzurum Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümünde Öğretim Görevlisi olarak çalışmaya başladı. 1972-1973 tarihlerinde bir süre Fransa’da kaldı. 18 Kasım 1975 tarihinde, Kür ve Çoruk Boylarında Kıpçaklar adlı teziyle Orta Çağ Tarihi Doçenti oldu.[11] Uzun yıllar bu fakültenin Tarih Bölümü Başkanlığını yürüttü. 1980 Kasımından itibaren altı ay Lefkoşa’da kalıp Kıbrıs’taki Türk-İslâm kitabelerini inceledi. Bu arada Lefkoşa Özel Türk Üniversitesinde İnkılâp Tarihi dersleri verdi.
Kırzıoğlu, 1982 yılında tamamladığı Anı Şehri Tarihi adlı çalışmasıyla Orta Çağ Tarihi Profesörü unvanını aldı. Kadrosuzluktan dolayı iki yıl Dışişleri Bakanlığı Araştırma Dairesinde arşiv uzmanı olarak çalıştıktan sonra Ankara Gazi Üniversitesi Eğitim Fakültesi Tarih Öğretmenliği Bölümü Öğretim Üyeliğine geçti.
Prof. Dr. Kırzıoğlu, 16 Mayıs 1985 tarihinde buradan emekliye ayrıldı. 1 Ocak 1986-31 Aralık 1986 tarihleri arasında sözleşmeli ve Ekim 1987-31 Mayıs 1990 tarihleri arasında da ücretli öğretim elemanı olarak aynı fakültede görev yaptı.
Çok verimli ve faal bir bilim adamı olan Kırzıoğlu, sosyal hayatta birçok dernek ve kurulun kurucusu, yöneticisi veya üyesi olarak görev yapmıştır. Bunlardan bazıları şunlardır: Kars Turizm ve Tanıtma Derneği, Selçuklu Tarihi ve Medeniyeti Enstitüsü, Türk Folklor Derneği, Türk Ocakları, Türk Dil Kurumu, Diyarbakır Milliyetçiler Derneği, Diyarbakır Turizm ve Tanıtma Derneği, Gayrimenkul Eski Eserler ve Anıtlar Yüksek Kurulu, Türk Tarih Kurumu, Muallimler Birliği, Malazgirt Fetih Âbidesini Yaptırma Derneği, İstanbul-Kars Lisesinden Yetişenler Cemiyeti, Selçuklu Fethini Kutlama Komitesi, Türkiye-Azerbaycan Dostluk Derneği...
Bunlardan Türk Tarih Kurumunun Kırzıoğlu’nun hayatında ayrı bir yeri vardır. Zira o, bu kurumun aslî üyesiydi. Hoca, TTK’nın Brosset’den tercüme edilen Gürcistan Tarihi adlı basıma hazır kitabı, yaklaşık elli sene bekletmesine bir anlam veremiyor ve üzülüyordu. Nihayet bu kitap 2003 yılı sonuna doğru çıktı. Fakat evlere şenlik![12] Hoca artık eski güç ve hafızasına sahip değildi. Bu kitabı birkaç sayfa okuduktan sonra bıraktı. İnanıyorum ki, bu kitap bu hâliyle birkaç sene önce eline geçseydi tercümedeki izaha muhtaç birçok noktayı aydınlatacak ve basıma hazırlanma şekil ve metodunu da eleştirecekti. Ne gariptir ki, bu kitabı baskıya hazırlayan profesör, yazdığı sunuşta, kitabın macerasını hikâye ederken, “Türk Tarih Kurumu aslî üyelerinden Prof. Dr. Fahreddin Kırzıoğlu’nun ısrarlı teklifleri sonucunda Yürütme Kurulunun 7.6.2000 tarihli kararıyla Gürcistan Tarihi’nin çevirisinin yayına hazırlanması görevi tarafıma verilmiştir.” ifadelerini kullanmaktan kendini alamamıştır.
Hoca, Şerefname’nin de Kültür Bakanlığı tarafından yayımlanacağını söylemişti. Bu eser de hâlâ yayımlanmamıştır.
Kırzıoğlu’nun, rahmetli eşi Nebahat Hanımdan üç oğlu vardır. Bunların en büyüğü olan Mehmet Ilgar (1950), Isparta Süleyman Demirel Üniversitesi Mimarlık Bölümünde profesördür. Ortanca oğlu Kâzım Dede Korkut (1951), Ankara Tarım İl Müdürlüğünde ziraat mühendisi ve küçük oğlu Seyfettin Kürşat (1956) bir kurumda mütercim olarak çalışmaktadır.
Şeker hastalığından mustarip olan Nebahat Hanım, 5 Mart 1986 tarihinde vefat etti.
Sıhhatine çok dikkat eden Hoca, sakin ve huzurlu bir tabiata sahipti. Sigara dahil hiçbir kötü alışkanlığı yoktu. Alkol kullanmayan Kırzıoğlu, şairler sarhoş olur diye, hece ve aruz veznini çok iyi bildiği hâlde, dedesine söz vermiş, şiir yazmamıştır.
*
Prof. Kırzıoğlu’nun, Türk bilim hayatının çok önemli şahsiyetlerinden biri olarak Türkolojinin her sahasında üstad olduğu, ilim çevreleri tarafından kabul edilmiştir. O, bu sahalarda çalışan akademisyenlere rehber olmuştur.
Dil, tarih, edebiyat, folklor, etnografya ve etnoloji dallarında çalışanlar, ona müracaat etmektedirler. Türkolojinin en hassas sahalarında, kimsenin cesaret edip ele alamadığı birçok konu, onun gayretiyle aydınlanmıştır. Söz konusu sahalarda yazılmış yabancı eserleri, cebinden para harcayarak tercüme ettirmiş ve bunlardan yararlanmıştır. Bu hususu bilmeyen bazı muarızları, onun kullandığı bu tür kuvvetli kaynakları bilmemekte, gıyabında iftira ve dedikodudan kendilerini alamamaktadırlar.
Kırzıoğlu, divanî ve siyakat dahil eski yazıları rahatlıkla okumaktaydı. Onun kitaplarını karıştıranlar, dipnotlardaki kaynaklara bakınca bu uzmanlığını fark ederler.
Genel tarih bahisleri yanında bölge tarihçiliğine de ayrı bir önem atfeden Kırzıoğlu, bu sahada âdata çığır açmıştır. Başta kendi memleketi Kars ve çevresi olmak üzere, Artvin, Ahıska, Erzurum, Rize, Trabzon, Bayburt, Gümüşhane, Ağrı, Van, Bitlis, Siirt, Bingöl, Diyarbakır, Elazığ, Malatya ve Adıyaman illerimizle ilgili çalışmalar yapmıştır. Hoca, bu şehirlerle ilgili olarak ya etraflı araştırmalar yapmış, yayımlamış, yahut da mahallinde konferanslar vermiştir. Mahallî basın üzerinde yapılacak araştırmalar, Hocanın bu faaliyetini açıkça ortaya koyar. Buralardan yetişen genç tarihçiler, onun açtığı yolda ilerlemişlerdir. Hocanın arşivinde, bunlarla ilgili birçok mektuba rastladık.
Kendisine 30 Kasım 1965 tarihinde Malatya’dan bir mektup yazan Celâl Yalvaç, Kars Tarihi’nin kendisi için iyi örnek olduğunu belirtmiş ve okuyamadığı kitabelerin fotoğraflarını Hocaya göndererek yardım istemiştir. Bu mektuba 2 Aralıkta cevap yazan Kırzıoğlu, şöyle diyordu: “Mektubunuz, bir Anadolu bölge tarihçisiyle beni tanıştırdığı için, dün akşamdan beri çok mutluyum. Malûm, bizde şehir ve iller tarihi incelenip yazılamadan, geniş bir yurt ve millet tarihi yazılamaz. Bu bakımdan Doğu Anadolu’muzdan Urfa, Diyarbekir, Siirt, Harput, Erzincan, Erzurum, Kars ili tarihlerinden sonra Malatya tarihinin de sizin kaleminizden çıkmış olarak Millî Kütüphanemize mal edilmesi, büyük bir saadet ve kazanç olacaktır. Çözemediğiniz kitabelerin fotoğrafisini lutfederseniz, burada halleder size takdim edebilirim.”
Hoca, ayrıca bu mektupta Yalvaç’a Malatya tarihiyle ilgili geniş bir bibliyografya da veriyor.
Kırzıoğlu, bir tarih bilgini olduğu gibi aynı zamanda üstat bir halkiyatçıdır. Tertip edilen âşıklar bayramı ve halk oyunları yarışmasında birçok defa jüri üyeliği yapmıştır. O, genç yaşında başladığı halkiyat derlemeleri ve tevazuuyla halk şâirlerinin de büyük sevgi ve saygısını kazanmıştır. Birçok âşık, onun için övücü manzumeler yazmıştır. Kendisine gelen mektuplar arasındaki âşık mektupları dikkat çekmektedir.
Başta Çıldırlı Şenlik ve Posoflu Zülâlî’yle Müdamî olmak üzere Yusufelili Huzurî, Kağızmanlı Hıfzî ve Cemal Hoca, Bardızlı Nihanî ve daha birçok âşık, onun çalışmalarıyla edebiyatımıza mal olmuştur.
Kırzıoğlu, başta Türk Folklor Araştırmaları dergisi olmak üzere bu sahada çıkan yayın organlarının vazgeçemediği bir halkiyatçıydı. Onun bu yönünü öne çıkaran ilk biyografisi, Ali Rıza Önder tarafından kaleme alınan yazıdır.[13]
Kırzıoğlu, önceleri Valilikler ve Halk Eğitim Merkezlerinin davetiyle, son yıllarda da Atatürk Dil ve Tarih Yüksek Kurumunun programlarıyla Anadolu şehirlerinde birçok konferans vermiştir. Bu konferanslar, büyük kalabalıklar tarafından dinlenmiş ve mahallî basında yer almıştır.
Kırzıoğlu, yurt dışındaki Türkoloji çevrelerinde de bilinen ve çalışmaları merakla takip edilen bir bilim adamıdır. O, çalışmalarından dolayı birçok defa çeşitli ödüllerle taltif edilmiştir. Bunların Hocayı sevindirdiğini biliyoruz. Yalnız 1998 yılında Milletlerarası Dede Korkut Kollokyumu’nda Bakü Devlet Üniversitesi tarafından verilen Dede Korkut Adına Hamid Araslı Plaketi’nin ayrı bir yeri olduğu muhakkak...
Prof. Kırzıoğlu’nun muarızları da olmuştur. Ama bunlar, hiçbir ilmî mahfilde karşısına çıkamamış, şurada burada konuşmaktan ileri gidememişlerdir. Ünü sınırlarımızı aşan Kırzıoğlu’nun yurt dışındaki muarızlarıyla görüşmelerinin ve mektuplaşmalarının bir kısmına biz şahidiz. Bu ilişkilerde Hocanın ne kadar itibar gördüğünü, kendisine nasıl saygı gösterildiğini burada anlatmak, gereksiz olacaktır. Ancak şunu ifade etmeliyiz ki, içerideki muarızlarının bazıları, tarafımızdan yakînen tanınmaktadır. Türk bilim hayatına hiçbir katkısı olmayan bu bedbahtların, birtakım unvanlara sığınarak bu fakir milleti nasıl sömürdüklerini anlatmanın da gereksiz olduğuna inanmaktayız.
1997 yılında Ankara’da Millî Kütüphanede yapılan Âşık Şenlik Sempozyumu’nda, bir doçent, Şenlik’in mensup olduğu Terekeme uruğu hakkındaki tebliğini sunarken, “Âlim Hocamız Prof. Kırzıoğlu’nun dediği gibi...” diye başlayıp ipin ucunu kaçırmıştı. Bu palavraya dayanamayan Hoca, yerinden kalkıp sahneye çıktı, mikrofonu aldı: “Bu genç doçent arkadaşımız, kaynak gösterdiği benim kitaplarımı ya okumamış, ya da okuduğunu anlamamıştır!” dedikten sonra orada bulunan Kültür Bakanına seslenerek, “Sayın Bakan, bu tebliğin ilmî bir kıymeti yoktur. Basılmamalıdır!” uyarısında bulundu. Tabii ki Şenlik tebliğleri arasında o tebliğ çıkmadı.[14] Fakat daha sonra üniversite profesörü oldu ve müthiş bir Kırzıoğlu düşmanı kesildi. Kendisini “Türkolog” olarak takdim eden fakat Türkolojinin hiçbir sahasında yeterli bilgiye sahip olmayan bu tosunu uyarmak için Kırzıoğlu’na Saygı başlıklı bir yazı yayımlayıp o ve onun gibileri ahlâkî bir çizgiye davet ettik.[15] Söz konusu yazının üzerinden beş sene geçtiği hâlde bu tosun, unvanını taşıdığı sahada kayda değer bir çalışma yapmadığı gibi dedikodudan da vazgeçmemiştir. Sırası geldiğinde kendisini ifşa ederek ipliğini pazara çıkaracağız.
Kırzıoğlu, bir insanın ömrüne sığmayacak çaptaki araştırmalarında ilmî tenkide her zaman ihtiyaç olduğuna inanmış ve kendi tezlerinin de ilmî platformlarda tartışılmasını arzu etmiştir. Ne yazık ki, onun araştırmalarını anlayıp değerlendirmede aciz kalan bazı kişiler, içerideki şer çevreleri ve Ermenilerle aynı safta yer aldıklarını anlayamamışlardır.
Kırzıoğlu’nun en karakteristik özelliklerinden biri, onun mücadeleci yönüdür. Bilhassa millî konularda öne çıkan bu tavır, kültürel değerleri karanlık emellerine alet edenlerle etnik fitneyi körükleyenler üzerinde büyük tesir icra etmiştir. Yıkıcı, bölücü ve ifsat edici faaliyete kayıtsız kalmamış, zamanında gereken cevabı vermekten çekinmemiştir. Birçok basın yayın organında onun bu tür yazıları görülebilir.
Kırzıoğlu, kendi hocalarının takdir ve sevgisini kazanmış, birçok bilim adamı için de, bilgisine başvurulması gereken üstad olmuştur. Bunlardan birkaçına örnek vermek istiyoruz.
Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesinin ünlü Halkiyatçısı P. Nailî Boratav’ın, henüz üniversitede öğrenci olan Kırzıoğlu’na yazdığı birçok mektuptan birisi şu satırlarla başlamaktadır:
“Aziz Kardeşim Fahreddin,
Birçok ma’lûmatla dolu ve istediğim şeylere cevaplarla yüklü mektubunu aldım. Arkadaşlığının kıymetini takdir ettiğim içün her mektubun benim içün büyük bir sevinç mevzuu oluyor. Eksik olma kardeşim.”
Boratav’ın Doğu Anadolu’da yaptığı folklor ve halk edebiyatı derlemelerinin hatırı sayılır çaptaki büyük bir kısmı Kırzıoğlu’na aittir.[16]
19 Mayıs 1951 tarihinde Mersin’den mektup gönderen Halkiyatçı Cahit Öztelli, Hocanın Diyarbakır’a nakledilmesinden dolayı duyduğu üzüntüyü belirterek bazı bahislerle ilgili fikir sormakta ve incelemekte olduğu cönklerden birinde okuyamadığı kelimelerin çözümü konusunda yardım istemektedir. Öztelli, daha sonra yazdığı mektubunda, yardımı için Kırzıoğlu’na teşekkür etmektedir. Yine bu gibi konularda Kırzıoğlu’nun bilgisine başvurduğu anlaşılan halkiyatçılardan biri de Hikmet Dizdaroğlu’dur.
Kırzıoğlu’nun, şahsiyetine, fikirlerine ve ilmine hayran olduğu kişilerin başında Hocası Zeki Velidî Togan gelmektedir.[17] Togan da onu bir öğrenci olmaktan çok bir dost olarak görmüştür. Onun Kırzıoğlu’na yazdığı birçok mektup elimizdedir.[18]
Üniversiteler, ilgili bakanlık ve kuruluşlar, hiçbir komplekse kapılmadan Kırzıoğlu’nu yeniden okumalı, değerlendirmelidirler. Onun bir insan ömrünü azami derecede zorlayan sayıdaki gazete ve dergi yazılarını tasnif etmeli, bir araya getirmeli ve genç akademisyenlerin yararlanması sağlanmalıdır. Zira artık bir Kırzıoğlu yok. Onun yazdıkları ise Türkolojinin her sahasına ışık tutan titiz araştırma yazılarıdır. Bu çalışmalara çok ihtiyacımız var.[19]
Uzun yıllar boyunca kendisinden çok şey öğrendiğim, yeri hiçbir zaman doldurulamayacak aziz Hocamızı, hep anacağız ve arayacağız. Nur içinde yatsın.
*
Kırzıoğlu, daha gençliğindeyken birçok halk şairinin sevgisini ve saygısını kazanmıştı. Onların hoca için yazdığı birçok şiir var. Hanaklı Mahzunî’nin 1936 yılında Posof'ta Tahsil Müfettişi olarak bulunan Kırzıoğlu için yazmış olduğu manzume şöyledir:

Duğur’da şerefli Müfettiş Beğ’im,
Pek hürmetli kemâletin söylenür.
Aşk ehlinden pek hoşlanur dediler
Her mecliste şerâfetin söylenür

Levha böyle yazmış Kadir-i Kayyum
Ömrün uzun olsun, hükmünüz dâim
Adli adâletli, gönlü mülâyim
Mazlûmlara şefâatin söylenür

Dünya çarhı felek, her gün dolanur
Kemâlet sahibi, eylügün bulur
Yigidin dünyada bir şânı kalur
Duydum senin hep hürmetin söylenür

Yohsuli gözlemek mürüvvet kânın
Günden güne artsın şöhretin şanın
Ardahan şehrine erişti ünün
Meclislerde mürüvvetin söylenür

Aşk ehli olanlar hep senden râzi
Mazlûmlar duâcı eyler niyâzi
Bu medhimi dinle, unutma bizi
Lütfü ihsan Ehli Zâtın söylenür.

Derdim pinhan kaldı böyle sinemde
Ver kütüphaneye âşikâr eyle
Bu hususda lütfü kerem affeyle
Lütfü ihsan dürlü metin söylenür

Mahzûn pir çağımda dersimi açtım
Erenlerin meclisine ulaştım
Bahar seli gibi her yana taştım
Çâr köşede adâletin söylenür.

Çağdaş şairlerden Coşkun Ertepınar da 28 Ekim 1980 yılında yazıp kendisine gönderdiği şiir şöyledir:

KIRZIOĞLU FAHRETTİN

Kırzıoğlu Fahrettin
Kars’tan gelir, Kars’tan.
İnancı bütün, sevgisi bütün,
Kars, olmuş dilinde destan.

Kırzıoğlu Fahrettin
Kars, der, oynamaz sınır taşı.
Yüreğinde ne duyarsın, söyler misin,
Bizim Kars’a karşı?

Kırzıoğlu Fahrettin sencileyin
Birlik sevgisinde yoğurmak değil mi işi
Ressamın, düşünürün, şairin
Edirne’yi, Mardin’i, Kars’ı, Maraş’ı?

Kırzıoğlu Fahrettin,
Kutlusun, su serpersin gönlümüze Aras’tan.
Sesin derinliklerinden gelir tarihin,
İçimizde kaleler kurarsın hep Kars’tan...
* Gazi Üniversitesi-zeyrek@gazi.edu.tr
[1] 28.7.1934-30.7.1935 tarihleri arasında.
[2] 29.6.1936-30.4.1937 tarihleri arasında.
[3] 1938-1941 tarihleri arasında.
[4] 23.2.1942-2.4.1942 tarihleri arasında.
[5] 1967 ve 1973 yıllarında çıkan Artvin ve Siirt yıllıklarındaki tarih bölümleri, Hoca tarafından yazıldığı hâlde, nedense aynı yıllarda çıkan Kars İl Yıllığı’nın tarih bölümleri, hayatı boyunca Kars’la ilgili araştırmalara özel bir yer veren Kırzıoğlu’na yazdırılmamıştır!
[6] Bunlardan yalnız Câm-ı Cem-Âyîn’in sadeleştirmesi 1949’da basıldı.
[7] Bu stajyerlik dönemi 23.3.1948-26.5.1949 tarihleri arasındadır.
[8] Bu politikacı, “Arkadaşım Menderes”in müellifidir.
[9] Hoca, “Orta mektepten sınıf arkadaşım” dediği zamanın Belediye Başkanı rahmetli Arif Taşçı’nın maddî desteğini temin ederek Prof. Osman Turan’ın tavassutuyla Necip Fazıl’la görüşmüş, eserin tarihî ve edebî malzemesini ona vermiştir. Bu tiyatro eserindeki Kuzucu Mehmet de Hocanın babasıdır.
[10] Bu çalışması önce Atatürk Üniversitesi sonra da Türk Tarih Kurumu tarafından neşredildi.
[11] Bu çalışma da TTK tarafından neşredildi.
[12] TTK ve Gürcistan Tarihi’yle ilgili değerlendirme yazımızı daha sonra kaleme alacağız.
[13] Ali Rıza Önder, Folklorcularımız: Mehmet Fahrettin Kırzıoğlu, TFA, S. 185, Aralık 1964.
[14] Barındığı üniversitenin Web sayfasındaki birkaç maddeden oluşan yayınları arasında nedense bunu da göstermektedir!
[15] Yunus Zeyrek, Kırzıoğlu’na Saygı, Türk Yurdu, S. 156, Ağustos 2000
[16] AÜ-DTCF Dergisi, S. 1, 1942 ve c. IV, S. 1, 1945.
[17] Prof. Kırzıoğlu, 1978 yılında Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesinde Tarih Bölümü Başkanı olduğu sırada, fakültenin çıkarmakta olduğu Araştırma Dergisi’nin bir sayısının A. Zeki Velidî Togan Özel Sayısı olarak çıkması için gayret göstermiş, bilim adamlarının yazılarını toplamıştı. Bu dergi ancak 1985 yılında basılabilmiştir. Akademik hayatının on altı yılını verdiği bu üniversitenin Kırzıoğlu’na da vefa gösterdiği söylenemez.
[18] Kısmet olursa ileride Kırzıoğlu’na Mektuplar unvanlı bir çalışma yapmayı düşünmekteyiz.
[19] Kırzıoğlu Bibliyografyası için Türk Kültürü (Sayı: 480/2003) ve Türk Dünyası Araştırmaları (Sayı:143/2003) dergilerine bakılmalıdır.

Amerika'daki ATAA Derneginden Turkler Arasinda Ayrimciliga Devam

Washington Haber Forum

11 Subat 2005

ATAA derneginde ilginc gelismeler yasaniyor. Ercument Kilic'in 2002yilinda baskanliga gelmesi ile ATAA derneginde bir devrim yasandi.Kilic kapilari halka kapali sosyete kulubu seklinde mutlu birazinligi temsil eden ve faaliyet gosteren, Ataturk'u 10 Kasim'lardaicki icip anmaktan ibaret goren zihniyeti degistirip, dernegi halkaacti ve daha aktif hale getirdi. Yuce Ataturk'un bagimsizlik fikriniaktif bir dusunce olarak ATAA derneginde uygulamaya calisan baskanakarsi, halktan kopuk dinozorlasmis zihniyetin baskisina ugradi.

ATAA Turkiye Cumhuriyet'nin satin aldigi bir binada, TurkiyeCumhuriyeti'nin vergi mukelleflerinden aldigi maddi yardim ilehayatta kalirken, Ercument Kilic doneminde bu para Turkiye'den yardimdegil Turkiye'ye yardim etmeliyiz zinhiyeti ile Turkiye;den yardimalmadi. 2002-2004 yillari icerisinde ATAA Turk dunyasi topluluklariile iliski kurdu, dernegin kapilari her siyasi gorusten ve herkesimden Turk insanina acildi. Iscisi, emekcisi, terzisi, doktoru veogrencisi her kesim ATAA'nin tarihinde ilk defa halka acilmasinialkisladi ve destekledi.

Fakat 2005 yilinda bir Turk dernegi sekreterligine Amerika'daki Israil lobisine yakin bulunan, TurkiyeCumhuriyeti basbakini Recep tayyip Erdogan'i Israil ile ilgilielestirel soyledigi sozlerden dolayi Amerikan Disisleri bakanliginasikayet eden kisilerin tekrar yonetime gelmesi, dernek hakkinda kisoru isaretlerini tekrar gundeme getirdi.

ATAA adli Turk dernegi Amerika'da yasayan Turkleri birlestirme amaciile kurulmustu, fakat bugun geldigi noktanin sadece Turkler arasindaayrimciliktan ibaret oldugu dusunuluyor.

ABD EMPERYALİZMİNİN BİR ALETİ OLARAK FETHULLAH GÜLEN ÖRGÜTÜ

Adnan Akfırat

Teori Dergisi
Subat 2005

CIA'nın Uçan Süpürgesi

Saidi Nursi müritliğiyle, Erzurum'dan yola çıkan gezici vaiz Fethullah Gülen'i, New York-Vatikan-Kudüs'e uçuran süpürügenin bir CIA imalatı olduğunu saptıyoruz.
Saidi Nursi, Yüzyılın başında İngiliz emperyalizminin İslam coğrafyasında egemenlik kurmak için kurduğu Nakşibendi tarikatının bir şeyhiydi. Osmanlı İmparatorluğu'nun yıkılışında işgalci güçlerle işbirliği nedeniyle mahkum oldu, Atatürk döneminde yasaklıydı ama Türkiye NATO'ya girdikten sonra Nur tarikatını kurdu.
ABD yönetimi, NATO vasıtasıyla, üye ülkelerde ve çevre ülkelerde "komünizmle mücadele" adı altında doğrudan kendisinin hükmettiği paralel örgütler kurdu. 1991 yılında İtalya'da bütün NATO üyesi ülkelerde kurulduğu açığa çıkan örgüte Gladyo adı verildi. Oysa kendi kaynaklarında bu örgütlere "SüperNATO" adı veriliyor. Türkiye'deki SüperNATO örgütlenmesi, istihbarat örgütleri içinden doğdu, sonra Türkiye'nin bütün yönetimine egemen hale getirildi. 12 Mart 1971 ve 12 Eylül 1980'deki Amerikancı askeri darbeleri Türkiye'deki SüperNATO örgütü yaptı ve iktidara geldi. Türkiye'deki parlamenter yapı da tamamen SüperNATO'nun güdümüne girdi.

Fethullah SüperNATO'nun Çocuğu

Fethullah Gülen, bugün dört kıtada faaliyet yürüten şeriatçı örgütünün temelini, SüperNATO'nun ilk sivil örgütlenmelerinden olan Komünizmle Mücadele Derneği sayesinde atıyor. İlk şubesini 1954'te İzmir'de açan bu dernek, Türkiye'de şeriatçı sağcı militanların eğitim üssü.
Gülen, Komünizmle Mücadele Derneği'nin ikinci şubesini de memleketi Erzurum'da açtırdığını Küçük Dünyam isimli kitapta övünerek açıklıyor. 1


1 "Ve yine bu devreye ait bir teşebbüs de Erzurum'da Komünizmle Mücadele Derneği'ni açma teşebbüsümüz oldu. O güne kadar sadece İzmir'de vardı. İkincisi Erzurum'da bizim gayretlerimizle açıldı. Bir arkadaşı İzmir'e gönderip tüzük getirttik. Derneği kuracaktık. Ben bir vaazdan sonra anons ettim ve gençleri Caferiye Camii önünde topladık. Gayemiz komünizme karşı örgütlenmekti." (Latif Erdoğan, Küçük Dünyam, AD Yayınları, İstanbul, 1995, s.78.)

Gülen, örgütünün inşasına Nurcu kamplarıyla başladı. Burada sahip olduğu en önemli araç, İzmir Kestanepazarı'nda kurduğu "İmam Hatip ve İlahiyat'a Öğrenci Yetiştirme Derneği"ydi. O sırada, Komünizmle Mücadele Dernekleri'nden yetişenler de "komando kamplarını" kuruyordu. İlginç olan, her iki kampın da aynı mekânlarda düzenlenmesidir. Eğitmenleri de aynıdır; ABD'nin Türkiye'nin NATO üyeliği için koşul olarak kurdurduğu, parasını verdiği, eğitici yolladığı Gladyo. Şeriatçı Nur şakirtlerinin de, faşist ideolojiyi takip eden "Komandolar"ın da efendileri aynıdır: SüperNATO.
Belletmen olduğu Kestanepazarı yurdunda, gündüz yaramazlık yapanları akşam falakaya çeken Gülen'in bugün hükmettiği güç, Genelkurmay Başkanlığı tarafından 1998 başında hazırlanan bir raporda şöyle sıralanmaktadır: "Yurtiçinde, 85 vakıf, 18 dernek, 89 özel okul, 207 şirket, 373 dersane, yaklaşık 500 öğrenci yurdu ve biri İngilizce yayımlanan 14 dergi, 15 ülkede yayımlanan 300 bin tirajlı Zaman gazetesi, ulusal düzeyde yayın yapan iki radyo ve uluslararası yayın yapan Samanyolu televizyonu; yurtdışında, 6 üniversite ve yüksekokul, 236 lise, 2 ilkokul, 8 dil ve bilgisayar merkezi, 6 üniversiteye hazırlık kursu ve 21 öğrenci yurdu olmak üzere toplam 279 eğitim kuruluşu" bulunmaktadır. 2

2 Batı Çalışma Grubu tarafından hazırlanan Bilgi Notu, s.4 ve 5.


Amerikancı Liderler Sayesinde

Fethullah Gülen'in ABD ile kurduğu köprü hep işlektir. Gülen, yükselişindeki büyük basamakları Amerikancı liderlere borçludur.
Örgütün kuruluşuna harç koyan, 1960'lı yıllarda dönemin uzun sure başbakanlık yapan Süleyman Demirel'dir.
Gülen, uluslararıs ölçekte faaliyetini, ABD'nin Türkiye'de en güçlü olduğu yılda, 1980'de başlatmıştır. Devletin içindeki kaynakları o kadar sağlamdır ki, askeri müdahale yapıldığı 12 Eylül'denr bir gün sonra 13 Eylül 1980'de, hakkındaki operasyon emrini öğrenip kaçabilmiştir. 12 Eylül yönetimi, bir yandan aranıyor iken onu Çanakkale Merkez Vaizliği'ne atamıştır. 12 Eylül döneminde örgütlenme faaliyetleri katlanarak devam etmiştir. Gülen örgütüne sıçramayı yaptıran, 1986'da yakalanmışken onu İzmir Sıkıyönetim Komutanlığı kuvvetlerinin elinden alan dönemin başbakanı Turgut Özal'dır. Gülen, en büyük gelişmeyi, ABD vatandaşlığı ve CIA görevliliği Genelkurmay Askeri Mahkemesi'nce soruşturulan Tansu Çiller'in başbakan olduğu 1993-1997 yılları arasında yaptı.
Gülen, Çiller iktidarında Türk Silahlı Kuvvetleri'nin terfi ve tayinlerine bile müdahale edecek güce ulaşmıştı. Fethullah Gülen, bir orgeneralin kuvvet komutanı olarak atanmaması için hangi girişimlerde bulunduğunu bizzat kendisi 10 Ekim 1995'te basın toplantısında açıklamıştı.

Reagan'ın Demokrasi Projesi ve Ulusal Demokrasi Vakfı

Fethullah Gülen örgütünün sıçrama yapmasıyla, ABD'nin dünyadaki etkinliğinin artması arasında bir paralellik bulunuyor.
Gülen örgütü, ABD'de Reagan iktidarında, Sovyetler'i çözmek amacıyla yürütülen ve 1981'de resmileşen "Demokrasi" projesinin bir ürünü olarak serpiliyor. Demokrasi projesi, 1970'li yıllarda, ABD Ulusal Güvenlik Konseyi'nin belirlediği Yeşil Kuşak politikasının bir üst aşamaya çıkarılmış hali.
ABD'nin Çelik Çekirdeği, bir yandan en katı Amerikancı askeri diktatörlükleri ayakta tutarken, bir yandan da örgütlediği CIA muhalefetine "insan hakları ve demokrasi" ihracı görevi veriyordu. "İnsan hakları"ndan kasıt, tabii ki etnik, dinsel ve kültürel haklardı. Dünyanın her yanını saran din ve mezhep savaşları, mikro miliyetçiliğin kışkırtılmasıyla milyonların canına mal olan milli boğazlaşmalar, bu projenin eseridir. Bu projeyi yürütmek için bir de örgüt kuruldu. National Endowment for Democracy. Yani Demokrasi Vakfı. Kısa adıyla NED diye anılan vakfın, CIA'dan daha etkin bir örgüt olduğu Newsweek dergisi tarafından teslim ediliyor.
ABD'nin "Project Democracy" si İslam ülkelerinde "ılımlı İslam"ın geliştirilmesi olarak piyasaya sürüldü. Ilımlı İslam ideolojisiyle, hem "dinlerarası diyalog" için zemin oluşturuluyordu, hem de ABD'nin laiklik zemininde yükselen ulusal devletleri tahrip etmesinin aracı olarak işlev görüyordu. Ilımlı sözcüğü, İslam fundemantalizminde bir ılımlılık değildi. Şeriatın koyu iktidarı için mücadele eden Ilımlı İslamcı örgütler, ABD yönetimine ve politikalarına karşı "ılımlı" olmalıydı.
Pentagon tarafından İslam coğrafyasında "ılımlı İslam" hareketinin önderi olarak sayılan Gülen, kendi cemaatine ait Zaman gazetesinin 4 Eylül 1997 tarihli sayısında yayımlanan açıklamalarında, Batı ile ilişkiler hakkında şu değerlendirmeleri yaptı:

"İnanmış bir insanın Batı karşısında, Batı'yla entegrasyon karşısında, Amerika'yla entegrasyon karşısında olması katiyyen düşünülemez." 3

3 Zaman gazetesi, 4 Eylül 1997

Gladyo'nun Rolü

Gülen örgütü, 12 Eylül Amerikancı askeri darbesinin "Türk İslam sentezi"ni resmi kültür politikası olarak benimsediği, tarikatların "sivil toplum örgütü" olarak kutsandığı, yeşil sermayenin önünün dizginsiz açıldığı koşullarda gelişti.
Gülen örgütünün gelişmesi, sadece bu iklimin dolaysız sonucu değil. Devlet içinde örgütlenen Amerikancı paralel devletin doğrudan bir müdahalesi var. Gülen'in Ege Ordu ve Sıkıyönetim Komutanlığı'nca yakalanmasına karşın aynı gün serbest bırakılmasıyla, cezaevindeki ülkücü gençlerin gruplar halinde Fethullah Gülen örgütüne intisap etmeleri aynı döneme rastlıyor. Gülen'in, Gladyo'nun tetikçileri Abdullah Çatlı ve Haluk Kırcı'larla ilişkisi de 1980'li yılların sonunda örülüyor. 1980 öncesinde MHP'ye bağlı Ülkü Ocakları Derneği'nin Genel Başkan Yardımcısı Abdullah Çatlı'nın 1996 yılında Türkiye'de büyük yankılara yol açan bir trafik kazasında üst düzey bir emniyet mensubuyla birlikte ölmesiyle, Özel Harp Dairesi'nin yetiştirdiği Gladyo tetikçilerini kamuoyu önüne çıkarmıştı.
Gülen, bu yıllarda cezaevinde mağdur durumdaki sahipsiz ülkücülere büyük maddi yardımlarda bulunuyor. Komünizmle Mücadele Derneği'yle Fethullah Gülen'in ikinci kucaklaşması bu döneme denk düşüyor. MHP'nin ikiye bölünmesi, Muhsin Yazıcıoğlu'nun Büyük Birlik Partisi'ni kurmasında da Fethullah Gülen'in belirleyici rolü saptanıyor.
Büyük Birlik Partisi'nin militanları 1990 sınrasındaki bütün uluslararası etnik terrör eylamlerinde rol alıyor: Bosna'da, Çeçenistan'da, Gürcistan'da, Azerbaycan'da, Keşmir'de ve Sincian'daki şeriatçı terror militanlarının kaynağı Büyük Birlik Partisi oluyor.


Moon Tarikatı ve Fethullah Gülen

Fethullah Gülen'in CIA ile ilişkilerini sürdürmede en önemli örtülerinden biri, Dinlerarası Diyalog oldu. Bu örtü de bir ABD imalatı. 1950'lerden itibaren dünyanın efendiliğine soyunan ABD, kıtalararası imparatorluğunu sürdürmek için, her kıtasal din içinde kendisine bağlı bir tarikat örgütledi. Bu tarikatların hepsinin söylemi aynı: Dinlerarası diyalog.
CIA denetiminde yürütülen bu faaliyetin ilk başarılı örneği Moon tarikatı. 1951'de Kore'yi işgal eden ABD, Güney Kore'yi sömürgeleştirirken bir de Hıristiyan tarikatı kurdu. Ve Güney Kore nüfusunun yüzde 40'ı, Budistlikten vazgeçip Hıristiyan oldu. Bu başarıdaki en önemli pay, bilinen adıyla Moon tarikatının. Resmi adıyla anarsak; Birleştirme Kilisesi.
CIA'nın kurduğu Kore CIA'nın Washington temsilcisi Albay Bo Hi Pak da, Moon tarikatının en güçlü ismi. CIA, Moon tarikatını kullanarak Dünya Anti Komünist Ligi'ni örgütledi. Türkiye'de kurulan Komünizmle Mücadele Dernekleri de, Dünya Anti Komünist Ligi'nin uzantıları. Moon tarikatı, 1978'de, ABD'de bir Kongre soruşturmasına uğradıysa da etkisini yitirmedi. Reagan döneminde Irangate skandalında boy gösterdiğini görüyoruz. George W. Bush iktidarında Moon tarikatının sahibi olduğu Washington Timas gazetesi, neoconservatism ve ABD saldırganlığının başlıca araçlarından biri oldu.
Fethullah Gülen'in Türkiye'de yayınlanan Zaman gazetesi ile Washington Times arasında sıkı işbirliği artarak sürüyor.


İsrail ile İlişkinin Ayırt Ediciliği

Moon tarikatının, Latin Amerika'daki askeri diktatörlüklerle, İsrail üzerinden kurduğu uyuşturucu ve terör bağı dikkat çekici. Fethullah Gülen'in İsrail ile yakın ilişkisi de onun en ayırt edici özelliği. Körfez Savaşı'nda, Irak yönetiminin İsrail'e attığı Scud füzesi üzerine İstanbul'da verdiği vaaz ve döktüğü göz yaşları ve ettiği bedduaların kaseti, İslamcılar tarafından elden ele dolaştırılıyor.
İsrail ile ilişki, ABD açısından kilit öneme sahip. Graham Fuller'in İslamcı hareketi konu alan Kuşatılanlar kitabında, İslamcı hareketlerin Batı ile entegrasyon için yapması gerekenlerin başında İsrail ile iyi ilişki geliyor.4


4 G. Fuller, I. O. Lesser, Kuşatılanlar, Sabah Kitapları, İstanbul, 1996, s.126.

Gülen'in İslamcı kitleleri kendisinden soğutma tehlikesine karşın, Kudüs Başhahamı ile yakın ilişkisi ve Fethullahçıların işadamları derneği İŞHAD'ın İsrail'le bağları, bu politikanın gereği olarak kuruluyor.




"Abramowitz'le Beni Kasım Gülek Tanıştırdı"

Moon tarikatı ile Fethullah Örgütü arasındaki bağ, hedef benzerliğinden ibaret değil. Organik ilişki var. Moon tarikatının Türkiye halifesi, Cumhuriyet Halk Partisi eski Genel Sekreterlerinden Kasım Gülek ile Fethullah Gülen'in dostluğu artık saklanmıyor
Gülen'in reklamını değişik yayın organlarında yapan yazar Hulusi Turgut, 21 Ocak 1998 tarihli Yeni Yüzyıl'da bu ilişkiyi şöyle anlatıyor:

"Kasım Gülek, Fethullah Gülen'le çok iyi dostluk ilişkileri içinde bulundu. Gülen, Kasım Gülek'le sık sık görüşürdü. Vefatı üzerine bu eski dostunun cenaze namazını kıldırmıştı. Fethullah Gülen'e sorduk: 'Amerika, sizlerle ilgili referansı merhum Kasım Gülek'ten mi aldı?' Gülen bu konuda şunları söyledi: 'Kasım Gülek beyin baldızı Amerika'daydı. Yani Pentagon'la irtibatları vardı. Eğer kendisine değişik patformlardan, Beyaz Saray'dan sormuşlarsa 'Bunlar nedir?' diye, o da 'Endişe edilecek bir şey yoktur' demiştir, referans vermiştir." 5

5 Yeni Yüzyıl gazetesi, 21 Ocak 1998

Gülen, 1 Eylül 1997 tarihli Zaman gazetesinde bu ilişkiyi şöyle açıklıyor:

"ABD'de görüştüğüm insanlardan biri Abramowitz'di. O, Türkiye'de bir zaman elçi olarak kalmıştı. Müşterek dostumuz Kasım Gülek Bey vardı. Onun vasıtasıyla gıyaben onu tanıyorduk… Türkiye, şimdiye kadar çok ölüm-kalım krizlerine maruz kalmıştır. Bunu isterseniz bir kriz sayın ama bu millet bunu aşar dedim. Hatta bu ses, imkânı varsa Beyaz Saray'a kadar, Kongre'ye kadar, Pentagon'a kadar götürülmeli dedim." 6

6 Zaman gazetesi, 1 Eylül 1997

Gülen, 1992 yılında ABD'ye gittiğinde, Kasım Gülek'in, Pentagon'da albay olarak görev yapan, sonra şüpheli bir şekilde ölen baldızı aracılığıyla Pentagon ve CIA yönetimi ile ilişkiye geçtiğini de anlatıyor.
Moon tarikatı ile Fethullah Gülen'i birleştiren bir diğer isim; Galdoy'nun tetikçisi Abdullah Çatlı. Çatlı, 1981 yılında Dünya Anti Komünist Ligi'nin toplantısına katılıyor. 1992'de Gülen'i ABD'de havaalanında karşılayan da, Abdullah Çatlı.

Falun-Gong, Scientology, Moon ve Gülen Birlikteliği

Hızla yayılan ve büyük mali olanaklara sahip CIA bağlantılı bir başka tarikat da, Scientology adını taşıyor. Scientology'nin, gerek ABD'de gerek Avrupa'da en sıkı ilişki içinde olduğu güç, Fethullah Gülen örgütü. Scientology, aynı zamanda Moon tarikatı ile çok sıkı ilişki içinde. CIA'nın denetimindeki bir diğer tarikat da Çin'de faaliyet yürütüyor: Falun-Gong.
Her dört tarikatın da teorisi, dini yorumlayışları, çalışma tarzları ve hedefleri arasında olağanüstü uyum var. Kuşkusuz bunun nedeni, komuta merkezinin aynı olması.Hepsi, CIA'nın örtülü faaliyetleri için kullanılıyor ve yönlendiriliyor.

Hıristiyan Misyonerlerinin Yolunu İzledi

Türkiye'de diğer tarikatlar Kur'an kursu ve imam hatip liseleri gibi doğrudan dini eğitim kurumlarına önem verirken, Fethullah Gülen cemaati, Turgut Özal döneminde, yurtiçinde özel Anadolu liseleri ve kolejler açmaya başladı. Fethullah Gülen, bu okullarda, Hristiyan misyonerlerinin taktiğini izleyerek, temel bilimler alanında eğitime ağırlık verdi.
Osmanlı İmparatorluğu'nda örgütlenmek isteyen Hıristiyan Misyonerleri de, once teoloji alanında eğitim veren okullar kurmak istemiş, başarılı olamayınca, temel bilimler alanında eğitim veren kolejler kurmuştu. 1915 yılında Osmanlı coğrafyasında, Hıristiyan Misyonerleri'nin Amerika'daki en büyük örgütü American Board'a bağlı 600'den fazla okulu vardı. Amerikan kolejleri, Osmanlı İmparatorluğu'nun parçalanmasında çok önemli roller oynadı. Atatürk, Cumhuriyet'le birlikte bu okulları kapattı. Türkiye, NATO'ya girdikten sonra bu okullar yeniden açıldı.
Misyoner kolejlerinde Hıristiyanlık eğitimi gizli yapılıyordu. Fethullah okullarında tarikat eğitimi ise yurtlarda ve öğrencilerin barındırıldığı "Işık evi" denen apartman dairelerinde yapılıyor. Üniversiteye girmenin çok zor hale getirildiği Türkiye'de Fethullah Gülen'in kurduğu okullarda, devlet okullarından daha iyi eğitim veriliyor, bu nedenle aileler çocuklarını getirip Fethullah'a teslim ediyorlar. Ancak bu liselerden yetişen çocukların tamama yakını, Türkiye Cumhuriyeti'ne, atatürk'e düşman hale getiriliyor, ABD hayranı yapılıyor.

Uluslararası Okullar Nasıl Kuruldu?

Sovyetler Birliği'nin çözülmesi üzerine Gülen örgütü uluslararası okullar atağına geçti. Gülen'in öncelik verdiği ülkeler de dikkat çekici: Orta Asya, Kafkaslar, Balkanlar.
1992'den itibaren, öncelikle Orta Asya Türk cumhuriyetleri olmak üzere Kafkas ve Balkan cumhuriyetlerinde, "Fethullahçı" diye bilinen vakıf ve şirketler, art arda kolejler açtılar. Ardından Asya ve Afrika ülkeleri geldi.
Şu anda 5 kıtada, 52 değişik ülkede 21 öğrenci yurdu, 6 üniversiteye hazırlık kursu, 257 lise, 21 dil okulu ve 6 üniversiteleri bulunuyor. Okullar için bir yılda harcanan paranın toplamı, Gülen tarafından 1 milyar 205 milyon dolar olarak belirtiliyor.
ABD'nin Soğuk Savaş döneminde, Sovyetler Birliği'ni içeriden çökertmek için örgütlediği ve büyük olanaklarla yürüttüğü "CIA muhalefeti"nin, Gülen örgütünün önünü açtığını saptıyoruz. Sovyet blokuna karşı yürütülen psikolojik savaşın en önemli aygıtı Hür Avrupa Radyosu, Fethullah Gülen'i bültenlerinin baş konusu yapıyor. Amerika'nın Sesi radyosunun değişik lehçelerdeki Türkçe yayınlarında, Gülen ve misyonu döne döne övülüyor.
Osmanlı İmparatorluğu toprakları içinde açılan Amerikan kolejleri kime hizmet ettiyse, Gülen'in okulları da aynı hizmeti görüyor. Bu okullar hep CIA'nın ilgi duyduğu ülkelerde açılıyor. Okullara ABD'deki Yahudi lobisinin de ilgi duyduğuna dikkat çekiliyor.

CIA'nın İlgi Alanlarında

Okulların ülkelere dağılımı şöyle oldu: Kazakistan (28), Rusya Federasyonu'na ait çeşitli bölgeler (24), Özbekistan (18), Türkmenistan (15), Azerbaycan (14), Kırgızistan (11). Bunları Arnavutluk ve Moğolistan (4'er); Afganistan, Irak, Gürcistan, Ukrayna ve Romanya (5'er); Moldova (2); Pakistan, Bangladeş, Makedonya, Macaristan, Fas, Güney Afrika, Sudan, Endonezya, Tayland ve Tayvan birer okulla izliyor.
Dünyadaki uyuşturucu merkezlerinden Tayland'ın sınırındaki Çenday kentine gidip okul ve yurt açmanın Türkiye açısından bir anlamı bulunmuyor, ama CIA açısından çok anlamlı.

Okulları Açan Şirketler

Beş kıtaya yayılan okullar için Türkiye'de şirketler kuruldu. Bu şirketler, yurtdışında açacakları okullar için Türk Milli Eğitimi'ne başvurup, izin aldı. Ardından, görev alacak eğitim ordusu belirlendi. Sayıları 4 binin üzerinde olan öğretmenlerin yaşları 22-35 arasındaydı. Hepsi, çok iyi İngilizce öğrenmişti. Fethullah Gülen'in tavsiye ve teşviklerine uyarak okulları açmak için şu şirketleri kurdular: Çağ Öğretim İşletmeleri AŞ, Feza Gazetecilik AŞ, Şelale AŞ, Eflak AŞ, Kazak Türk Liseleri Genel Müdürlüğü, Sebat AŞ, Silm AŞ, Taşkent Eğitim Şirketi, Serhat Eğitim Öğretim ve Sağlık Hizmetleri AŞ, Tolerans Vakfı, Ufuk Eğitim Vakfı, Toros Eğitim Hizmetleri Turizm ve Ticaret AŞ, Ertuğrul Gazi Eğitim Öğretim AŞ, Karaçay Çerkes Toros Eğitim Hiz. Tur. ve Tic. AŞ, Palandöken Eğitim Öğretim Hiz. AŞ, Dunae 94 Şti., Özel Burg AŞ, Dostluk Yurdu Derneği, International Hope Ltd. Company, Fezalar Eğitim Öğretim Ticaret Limited Şirketi, Çağlar Eğitim Mal. Ltd. Şti, Balkanlar Eğitim ve Kültür Vakfı, S.C. Lumina SA Şirketi, Gülistan Eğitim Yayın ve Ticaret Ltd. Şti., Sema Eğitim Öğretim İşletmeleri AŞ, Samanyolu AŞ, Türkiye Sağlık ve Tedavi Vakfı, Yayasan Yenbu Indonesia Vakfı.

Okulları ABD'nin Desteğiyle Açıyoruz İtirafı

1998 yılında Fethullah Gülen hakkında, Türkiye Cumhuriyeti'nin laiklik ilkesini değiştirmek için terör örgütü kurduğu savıyla tutuklama kararı çıkartıldı. Gülen, ABD'ye kaçtı. 6 yıldır ABD'nin Pensyllvania eyaletinde yaşıyor. Gülen, ABD'de uluslararası okulların, ABD4nin isteği vedesteğiyle kurulmduğunu itiraf etti.

"Amerikalılar istemezlerse kimseye dünyanın değişik yerlerinde hiçbir iş yaptırmazlar. Şimdi bazı gönüllü kuruluşlar dünya ile entegrasyon adına gidip dünyanın değişik yerlerinde okullar açıyorlarsa, Amerika ile çatıştığınız sürece bu projelerin gerçekleştirilmesi mümkün olmaz." 7

7 Nevval Sevindi, Fethullah Gülen ile New York Sohbeti, Sabah Kitapları, 4. basım, İstanbul, Aralık 1997, s.39.

Gülen, gücünü ABD yönetiminden aldığını da saklamıyor:

"Amerika şu andaki konum ve gücüyle bütün dünyaya kumanda edebilir. Bütün dünyada yapılacak işler buradan idare edilebilir. Amerika hâlâ bu dünya gemisinin dümeninde oturan bir milletin adıdır. Amerika daha uzun zaman dünyanın kaderinde çok önemli rol oynayacaktır. Bu realite kabul edilmeli. Amerika gözardı edilerek şurada burada bir iş yapılmaya kalkılmamalı " 8


8 Nevval Sevindi, Fethullah Gülen ile New York Sohbeti, Sabah Kitapları, 4. basım, İstanbul, Aralık 1997, s.39.

ABD Büyükelçisi Mark Parris'in Rolü

ABD ile bağı, onun Türkiye Cumhurbaşkanı'nın korumasına girmesine yol açabilecek kadar güçlüydü.
Fethullah Gülen'e bağlı Gazeteciler ve Yazarlar Vakfı'nın, 25 Aralık l997 günü düzenlediği "Ulusal uzlaşma, hoşgörü ve diyalog" ödül töreninde, Cumhurbaşkanı Demirel'e de "şükran plaketi" verilmişti.
Oysa o tarihte Fethullah Gülen'in okulları basılıyor, Türkiye Cumhuriyeti karşı faaliyetleri nedeniyle hakkında adli soruşturma yürütülüyordu.
Cumhurbaşkanı Demirel, irticaya karşı mücadelede devlet kurum ve kuvvetlerinin bütünlüğünü bozan bu konuma neden geldiği önemliydi.
Demirel'i Fethullah'ın ödülünü almaya ABD Ankara Büyükelçisi Mark Parris ikna etti.
Mark Parris, İran'da 8-11 Aralık l997 tarihleri arasında yapılan İslam Konferansı Örgütü'nün Tahran zirvesinden dönüşünde Demirel'i ziyaret etti. Demirel, İKÖ'nün Türkiye'ye karşı tutumunu protesto ederek, zirveyi bir gün önce terk etmişti. Parris, Aralık ayının ikinci haftasında yapılan görüşmede, Türkiye'nin Ortadoğu ve Orta Asya'da "Ilımlı İslam"dan yana tavır almasını savundu. Fethullah Gülen'i övdü.
Türkiye'ye gelir gelmez Demirel ile "on gün içinde üç kez görüştüğünü" söyleyen Mark Parris, ABD'nin Çelik Çekirdeği'nin has adamlarından. Beyaz Saray'dan Ankara'ya geldi. Bill Clinton'un yakın ekibi içindeydi. Ulusal Güvenlik Konseyi'nin, Türkiye'yi de kapsayan Yakındoğu ve Güney Asya sorumlusu iken Türkiye'ye atandı.
Mark Parris'in Fethullah Gülen'e ilgisi, Ankara'ya geldikten sonra başlamıyor. Gülen'in, ABD'de devlet ricali tarafından kabul görmesini sağlayan da, Mark Parris'in başında olduğu Yakındoğu ve Güney Asya Bölümü'ydü. Fethullah Gülen'in, Beyaz Saray'ın yol vermesiyle, ABD'de 14 önemli temasta bulunduğu belirtiliyor.
Demirel'e ödül töreni için Gazeteciler ve Yazarlar Vakfı'nın davetiyesini götüren kişinin, ABD'nin eski Büyükelçisi Abramowitz'in mesajını da ilettiği ifade ediliyor.

Fethullah'ın Okullarında CIA Ajanı Öğretmenler

Fethullah Gülen cemaati tarafından yurtdışında, özellikle de Türk Cumhuriyetlerinde açılan okullarda, diplomatik pasaportlu Amerikalı CIA ajanları, "İngilizce öğretmeni" diye barındırılıyor. Bu işbirliği, Türkiye'de yapılan üst düzey resmi bir toplantıda, bizzat Fethullahçı okul yöneticisi tarafından itiraf edildi. Durum, devletin resmi olarak yayımladığı kitapla da belgelendi.
Tarih, 3 Mart 1997. Yer, Ankara'daki Başkent Öğretmenevi. Önemli bir toplantı yapılmaktadır. Ev sahibi, Milli Eğitim Bakanlığı Yurtdışı Eğitim Öğretim Genel Müdürlüğü. Konu, yurtdışında açılan Türk okullarının sorunları. Toplantıya, başta Milli Eğitim Bakanı Mehmet Sağlam olmak üzere bakanlığın bütün üst düzey bürokratları katılıyor. Dahası; Başbakanlık'tan, MİT'ten, Dışişleri Bakanlığı'ndan temsilciler de katılımcılar listesinde. Ve elbet, yurtdışında okul açmış vakıf ve özel şirket yetkilileri de hazır.
Sıra, Özbekistan'daki 18 okulun sahibi gözüken Silm A.Ş.'nin yetkilisi Mehmet Mesut Ata'ya gelir. Bu okullar da, "Fethullahçılara ait" diye bilinmektedir. Ata, birçok talebini dile getirir. Sözlerini Amerika'nın Özbekistan'daki bir uygulamasını örnekleyerek bağlar. MEB'in yayımladığı Yurtdışında Açılan Özel Öğretim Kurumları Temsilcileri-İkinci Toplantısı adlı kitabın 63-64. sayfalarından okuyalım:

"Amerika Birleşik Devletleri, dostluk köprüsü adı altında getirdikleri 70 öğretmene diplomatik statü kazandırmışlardır. Biz de, eğer devletimiz, büyükelçiliğimiz, bu konuda diplomatik statü konusunda bize yardımcı olursa Türk öğretmenlerinin, Türk eğitim elemanlarının itibarlarının biraz daha artacağını zannediyoruz." 9

9 Yurtdışında Açılan Özel Öğretim Kurumları Temsilcileri-İkinci Toplantısı, sayfa: 63-64. MEB Yayınları

CIA'cılar Fethullah Okullarında

Ama ABD, CIA ajanlarını kamufle etme ihtiyacı bile duymamış, hepsinin cebineb diplomatik pasaport koymuştu.
Özbekistan'da diplomatik pasaportla bulunan ABD'li "öğretmen"lerin çoğu, Fethullah Gülen cemaatinin okullarında çalışmaktaydılar. İngilizce dil "öğretmeni" olarak gösterilmişlerdi.
Kırgızistan'da da 50-60 kadar Amerikalı "öğretmen" vardı. Bunlar da diplomatik pasaportluydu. Ve Kırgızistan'da "Fethullahçı" diye bilinen okullarda "öğretmenlik" yapıyorlardı.
Fethullah Gülen'in okulları, eğitim dili olarak da Türkçeyi değil, İngilizceyi kullanmaktadır. Özellikle hazırlık sınıflarında haftalık ortalama 24 saati bulan İngilizce derslerine, çoğu okulda ABD'li ve İngiliz "öğretmenler" giriyor.

CIA, Fethullah'ın Öğretmenlerine Resmi Pasaport Veriyor

Olayın ABD cephesi ise, 1 Mart 1998 tarihli Aydınlık'ta Doğan Duyar'ın haberiyle irdelendi. Nur tarikatının başı Fethullah Gülen'in yurtdışındaki okullarında çalışan bine yakın ABD'li öğretmende, yalnızca devlet görevlilerine verilen ABD resmi pasaportu var. Çoğunluğu Türk Cumhuriyetleri'nde faaliyet yürüten okullardaki ABD'li öğretmenler, İngilizce adıyla "official passeport" sahibiler. Amerikan Eğitim Bakanlığı personeli olmayan ABD'li öğretmenlerin, normal olarak turist pasaportu sahibi olmaları gerekiyor. Ancak, Amerikan devleti, Gülen'in okullarında çalışanları resmi görevli sayıyor. Bu nedenle diplomatik pasaportla eşdeğerdeki resmi pasaport veriyor. Türkiye'deki karşılığı "yeşil pasaport" olan "official passeport", ABD'li öğretmenlere diplomatik dokunulmazlık sağlıyor.
Amerikalı kaynaklar, bu pasaportların CIA'nın talimatıyla düzenlendiğine işaret ediyorlar.

Prosedür Nasıl İşliyor

Gülen'in okullarında görev yapan ABD'li öğretmenler, bu pasaportları özel bir işlem sonucu elde ediyorlar. ABD'de, Türkiye'den farklı olarak, özel kesimden bir kişi, belli bir süre için devlet memurluğuna getirilebiliyor. Bu statünün kazanılması için, ilgili bakanlıkta bir komisyon oluşturuluyor. Komisyon, kişiyi sorguladıktan sonra, görev için uygun olup olmadığına karar veriyor ve atamasını yapıyor. ABD'de büyükelçilik görevine bile, aynı yöntemle özel kesimden kişiler atanabiliyor.
ABD Adalet Bakanlığı'na yakın kaynaklar, öğretmenlere resmi pasaport verilmesi konusunda Aydınlık'a şu bilgiyi verdiler:

"Gülen'in okullarında görevli Amerikalı öğretmenlerin büyük bir kısmı Eğitim Bakanlığı personeli olmadığı halde memur pasaportu taşıyor. Eğer bu öğretmenler özel kesimden alınıp görevlendirildiyse, normal prosedüre göre bir komisyonda dinlenmeleri (hearing) gerekirdi. Oysa bu öğretmenlerin atama öncesi sorguları yapılmamış. Bu normal olmayan bir durum."
Amerikan bürokrasisinde normal olmayan durumlara sıkça rastlanabiliyor. Ancak bu tür olağanüstü uygulamalar, devreye gizli servislerin girmesiyle mümkün oluyor. Gülen'in okullarında görevlendirilen öğretmenlerin, ABD Eğitim Bakanlığı'nın ilgili komisyonunda dinlenmeden resmi pasaport almaları için, CIA'nın devreye girdiği belirleniyor. 10

10 Aydınlık, Doğan Duyar, 1 Mart 1998,

Alman Dergisi: Fethullah'ın Sermayesi Amerika'dan

Alman "Yeni Sağ"ının en önemli yayın organı sayılan, Almanya'nın Berlin kentinde yayımlanan Junge Freiheit (Genç Özgürlük) dergisinin 26 Haziran 1998 tarihli sayısında, Fethullah Gülen'le ilgili bir makale yer aldı. Orhan Çandar imzasıyla yayımlanan yazının başlığı şöyle: "Karanlık bir Keşiş. Türkiye'de Amerikan menfaatleri: Fethullah Gülen ve 'Ilımlı İslam.'"
Fethullah Gülen tarikatının, ABD'nin bölgedeki "Sivil Toplum Kuruluşu" olduğu belirtiliyor.
Dergi, Gülen'i yerine oturtuyor:

"Ne var ki Gülen, askerleri ve politikayla ilgilenen Türkleri, gözyaşlarıyla dolu vaazları veya dört bir yöne gönderdiği tolerans mesajlarından dolayı rahatsız etmiyor. Onları rahatsız eden, Hoca'nın politik hedefleri. Daha doğrusu: O'nun 'Allah'ın bereketiyle' akan sermayesinin gerçek kaynağı olan bir yabancı gücün varlığı. Genelkurmay bünyesinde İslamcı faaliyetleri izlemek üzere kurulan Batı Çalışma Grubu'nun bir raporuna göre, Hoca'nın çoktan iflas bildiriminde bulunması gerekirdi. Zira, onun sadece yurtdışı okullarının masrafı, taraftarlarının bağışlarından her yıl on milyonlarca dolar daha fazla. Bundan başka, bir dizi hayli tuhaf olay var. Örneğin, birtakım gizli raporlara göre Hoca'nın okullarında bir kuruş maaş almaksızın çalışan yüzlerce Amerikalı İngilizce öğretmeni veya Orta Asya Türk cumhuriyetlerinde birçok yeni binanın karşılıksız olarak Amerikan misyon teşkilatlarınca Fethullahçılar'ın emrine verilmesi."

"Yahudi Lobisi, Hocaefendi'nin Kitaplarını Bedava Basıyor"

"Böylesine cömert bir yardımın, 'dinler arası diyalog' çerçevesinde verildiği, Türk makamlarına inandırıcı gelmiyor. Aynı şekilde Bnai-Brith'in (ABD'de faaliyet gösteren Yahudi lobisine bağlı bir kuruluş. Dünya çapında, basın yayın organlarında Musevilere karşı faaliyet gösteren ve yayın yapan kuruluşları rapor ediyor) Hocaefendi'nin tüm eserlerini (bedava!) İngilizce olarak yayımlama kararı alması da, uzmanları hayrete düşürüyor. Çünkü Gülen, vaazlarında 'Dünya Museviliği' hakkında pek yenilir yutulur şeyler söylemiyor. Özellikle Orta Asya'da faaliyet gösteren Gülen teşkilatının mazhar olduğu bu yabancı destek, büyük bir ihtimalle Şiiliğe ve her zaman güvenilir olmayan Vahabi İslamına karşı, bu dinin 'Ilımlı' bir türünü piyasaya sürmeyi hedefleyen Amerikan planıyla yakından ilintili. Oysa, ABD'ye sıkı sıkıya bağlı, son derece güçlü, sözde dinsel bir NGO'dan, Türkiye'nin bekleyebileceği bir menfaat olamaz. Kaldı ki, eğer bu teşkilat, Türkiye'yi Kafkaslar ve Orta Asya için bir modele dönüştürmek, Türkiye'yi bir laboratuvar gibi kullanmak niyetindeyse…"11

11Junge Freiheit, 26 Haziran 1998


Irak'ın Kuzeyinde Fethullah Okulu

Fethullah Gülen, dünyanın dört bir yanında okullar açıyor. Okulların açıldığı ülkeler, aynı zamanda ABD'nin nüfuz alanı yaratmaya çalıştığı ülkeler. Bu okullardan biri de, Kuzey Irak'ta. Gülen, Gülçin Tahiroğlu ile yaptığı ve Aktüel dergisinin 19-25 Eylül 1996 tarihli sayısında yayımlanan röportajında, Erbil'deki okulun MİT desteğiyle kurulduğunu açıklıyor:

"Erbil'de Türkmenler için okul açtığımız zaman orada Barzani ile Talabani hakimdi. Ben Sayın Cumhurbaşkanı'na sordum o meseleyi. Devletin burada okul açmasını zaruri görüyorum, aksi halde, oradaki Türkmenleri Kürtler eritir dedim. Eğer siz yapmayacaksanız bilin ki biz yapacağız dedim. Onlar da 'Nasıl istiyorsanız öyle yapın' dediler. Onun için MİT de, oradaki istihbarat örgütleri de bu işin hep yanında oldular. Ve Erbil bombalandığı halde bizim okula bir şey yapmadılar. Irak da yapmadı, Barzani de... Orada eğitim devam ediyor. Hatta ikincisi, üçüncüsü açılması bahis mevzuu." 12

12 Aktüel dergisi, 19-25 Eylül 1996

Fethullahçıların, Kuzey Irak'ta Erbil kentinde üç eğitim kurumu bulunuyor. Bu okullar, CIA'nın isteği üzerine açılıyor. Okulların parası da, CIA'nın kontrolündeki Ulusal Demokrasi Vakfı (NED)'den alındı. Para, Fethullahçıların ABD'deki vakıflarından biri üzerinden Kuzey Irak'a aktarıldı. Fezalar Eğitim ve Öğretim Ticaret Limited Şirketi'ne kayıtlı olan bu kuruluşlardan Özel Işık Koleji ile Özel Nilüfer Koleji, Anadolu Lisesi statüsünde. Işık Türk Dil Merkezi ise kayıtlarda "dil kursu" olarak görünüyor.
1994 yılında faaliyete geçen Özel Işık Koleji'nin 140 öğrencisi, 16 personeli bulunuyor. 1995 yılında kurulan Işık Türk Dil Merkezi'nde iki kişi çalışıyor. Özel Nilüfer Koleji ise 1996 yılında faaliyete geçti. 44 öğrencisi, 8 personeli bulunuyor.


PKK'ya 15 Bin dolar Verdi

Fethullahçılar Özel Işık Koleji'ni açacakları dönemde, Erbil, Talabani liderliğindeki Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYB)'nin denetimi altındaydı. Fethullahçılar, okulun özgürce faaliyet göstermesi ve bir müdahale ile karşılaşmaması için PKK ile anlaştılar. Işık Koleji'ni temsil eden kişilerle PKK arasındaki ilişki, Erbil kalesinin hemen altında bulunan Taurus Oteli'nde kuruldu. PKK'ye 15 bin dolar para yardımı yapıldı.
PKK'nin okula müdahalede bulunmama koşulu, Fethullahçılar'ın Türkiye Cumhuriyeti devletinin sivil ve askeri istihbarat personelini okula sokmamasıydı. Fethullahçılar'la PKK, Türkiye'ye karşı bir ittifak oluşturmuşlardı. Nitekim CIA, okulu üs olarak kullandı. PKK'nin de buna bir itirazı olmadı. Bunun karşılığında okul, faaliyete başladı. Okulun öğrencileri, Türkmen ve Kürt aşiretlerinin zengin kesiminin çocuklarından oluştu.
Fethullahçıların PKK'ye yardımı, bütün ayrıntılarıyla Genelkurmay istihbaratı tarafından saptandı. 13

13 Aydınlık, 14 Eylül 1997

Asya Finans: Para Aklamada Yeni İstasyon

Fethullah Gülen'in, ABD'den Malezya'ya 200'e yakın okulu var. Okulların yoğunlaştığı alan; Doğu Avrupa ülkeleri, Rusya ve Türk cumhuriyetleri. Okullar, Ortadoğu ve Kuzey Afrika'ya da uzanıyor.
Okulların bir başka kullanımı var ki, hiç bilinmiyor. Fethullahçılar, okullar aracılığıyla kara para aklıyor ve yasadışı para transferi yapıyorlar.
Başlangıcı şöyle, Rusya ve Doğu Bloku ülkelerinden yabancı döviz çıkartılamıyordu. Döviz kıttı. Orta asya ülkelerinin parasıyla ticaret yaparsanız da zarar ediyorsunuz. Çünkü o paralar sürekli ve çok hızlı değer kaybediyor.
Fethullahçı okul yöneticileri, işadamlarına "komisyon karşılığında" ticaretten kazandığı dolarları Rusya'dan çıkarıyorlar. Sistem şöyle çalışıyor: Yabancı ülkelerdeki okullar, kâr amacı gütmeyen vakıflar tarafından kuruluyor. Bu ülkelerin çoğunda, bu tür vakıflar mali denetimin dışında. Türkiye'den götürülen öğretmenlere, 12-15 bin dolar arasında maaş ödeniyormuş gibi gösteriliyor. Bu para, Türkiye'ye transfer ediliyor. Türkiye'de de öğretmenlerin hesabına 500-600 dolar yatırılıyor. Geriye kalan, ilgili yerlere aktarılıyor.
Fethullahçılar, Asya Finans'ı kurmadan önce yurtdışındaki işlerini Faysal Finans aracılığıyla yürütüyorlardı. Son dönemde, Faysal Finans'la sorunlar çıktığı ve bu yüzden Asya Finans'ın kurulmasına karar verildiği belirtiliyor. Gülen, Para dergisinden Gülçin Tahiroğlu'na Asya Finans'ın kuruluş gerekçesini şöyle açıklıyor:

"Dünyanın değişik yerlerinde okullar, müesseseler açılınca para transferi gibi, teminat mektubu gibi bir şeye ihtiyaç duyuluyor. Asya Finans'ın güçlü bir finans olacağı kanaatini taşıyorum. Dışta yapılan işleri daha rahat götürmek için finans kaynağı olsun, teminat mektupları sağlansın, dışta bankalardan kredi almak kolaylaşsın…"
Asya Finans'ın kuruluş kararı verilince, kısa sürede 2 trilyon toplanıyor. İlk toplantılara Fethullah Gülen de katılmış. Katılışını, "Arkadaşlarımız bunu bir uğur saydılar" diye açıklıyor. 14

14 Para dergisi 22 Eylül 1996

Fethullahçılar Türk Cumhuriyetlerinde daha çok petrol ve madenciliğe el atmışlar. Önce okullara giriyorlar. Medya sektörüne de ağırlık veriyorlar. Zaman gazetesini bir örgütlenme aracı olarak kullanıyorlar. Ticari bağlantı yaptıkları Türk Cumhuriyetlerinin çoğunda Zaman basılıyor.

Özbekistan'da Kerimov'a Darbe Girişimi ve Fethullah Örgütü

Özbekistan Cumhurbaşkanı İslam Kerimov'a karşı 16 Şubat 1999'da bir darbe teşebbüsü yapıldı. Kerimov'un arabasının güzergahına bomba konularak öldürülmesi de planlanmıştı. Bomba patladı ama, Kerimov kurtuldu. Arkasından darbecilerin bir kısmı yakalandı, destek olanlar da sınırdışı edildi.
Darbe girişiminin altından Fethullah örgütü çıktı. Fethullah'ın Taşkent'teki 6 okulu kapatıldı, bisküvi dağıtımı yapma adı altında faaliyet yürüten Ufuk şirketi de kapatıldı. Kerimov yönetimi darbe girişiminin, Fethullah'ın kurduğu Ulugbeg International School'dan yürütüldüğünü kanıtlarıyla ortaya çıkardı. 3 Fethullahçı ağır hapis cezasına çarptırıldı. Tertipçilerden Rustem Mamatkulov ve Zayiniddin Askarov kaçarak İstanbul'a gelmişlerdi. Özbekistan yönetiminin talebi üzerine bu iki kişi yakalanarak Taşkent'e teslim edildi. Kerimov, Fethullahçıların CIA hesabına şeriatçı terror örgütleriyle birlikte çalıştığını saptayarak, Türkiye'yi uyarmıştı. Ankara yönetimi bu uyarılara kulak tıkayınca Türkiye-Özbekistan ilişkilerinde kriz meydana geldi. Özbekistan, Türkiye'de eğitim gören bütün öğrencileri geri çağırdı. 15

15 Daha ayrıntılı bilgi için bakınız: Aydınlık, 20 Haziran 1999

Rusya, Fethullah okullarını kapatıyor

Rusya yönetimi, 2002'den başlayarak Fethullah okullarına karşı operasyon yapılor, Rusya Devlet Başkanı Putin'in emriyle 2004 yılı sonunda ülke içindeki Fethullah Gülen okullarını kapatmak için harekete geçti. Gülen'e bağlı çeşitli şirketleri yakın takip altına alan Rus yönetimi, okulları "Amerikan ve İngiliz casusu yetiştirme merkezi" olarak görüyor. Rusya yerel yöneticileri arasında bu okullarda okumuş bazı görevlilerin de işine son verilmesi için hazırlıklar yapılıyor.
Birçok bölgede, yerel yöneticilerin çocuklarını İngilizce eğitim vermesi nedeniyle bu okullara gönderdiğine dikkat çekilerek, Fethullah Gülen okullarından yetişmiş ve bazı yerel devlet dairelerinde çalışan kadroların da önemli bir tehlike olarak görüldüğü belirtiliyor.
Moskova'da yayımlanan Nezavisimaya gazetesi, Haziran 2000'de Fethullah Gülen'in Rusya'daki taraftarlarının iktidar organlarına sızdığını yazdı.
Söz konusu okulların önce Rusya'nın Türkçe konuşan bölgelerinde kurulduğunu bildiren Nezavisimaya, Tataristan'da 8, Başkırdistan'da 4, Karaçay-Çerkez, Çuvaşya ve Yakut-Saha'da da birer okul bulunduğunu yazdı.
Astrahan ve Dağıstan'da da lise ve kolejler bulunduğunu yazan Nezavisimaya, bu okulların Nurcular, Serhat, Toros, Palandöken, Feza ve Çağ Öğretim International gibi değişik adlardaki Türk şirketleri tarafından finanse edildiğini bildirdi.
Gazetedeki yazıda, okullarda "radikal İslam ve tek İslam devleti kurulması propagandası" yapıldığı belirtilerek, bu kuruluşların denetlenmesini istendi.

FSB: Casusluk Yapıyorlar

Rusya İç Güvenlik Örgütü FSB Başkanı Nikolay Patruşev, 17 Aralık 2002'de Türk basınında yer alan açıklamasında, gerçekleştirdikleri en başarılı etkinlikler arasında Türk casusların deşifre edilmesini de saydı. FSB Başkanı 2002 yılı etkinlik raporunda Fethullah Gülen okullarında çalışan öğretmenlerin casusluk faaliyetlerinin deşifre edildiğini belirtti. FSB Başkanı, açıklamasında, okulların sahibi konumundaki Tolerans, Serhat ve Ufuk vakıflarının isimlerini verdi.
Rusya'nın Başkırdistan Özerk Cumhuriyeti'nde Fethullah Gülen okullarındaki 10 öğretmen Haziran 2003'te sınırdışı edildi. Ayrıca Başkırdistan Milli Eğitim Bakanlığı'nın sınırdışı edilen öğretmenlerin görev yaptığı okulu kuran 'Serhat' vakfı ile tüm anlaşmalarını iptal ettiği de belirtildi. Bu olaydan sonra, Buryatya Cumhuriyeti'nde de, Fetullah Gülen okulu hakkında soruşturma başlatıldı.
Milliyet gazetesi Moskova muhabiri Cenk Başlamış, 7 Eylül 2003 tarihli haberinde, Rusya'da Fethullah Gülen okullarının temsilcisi konumundaki Tolerans Vakfı Başkanı Mustafa Kemal Şirin'in sınırdışı edildiğini duyurdu. Tolerans Vakfı Başkanı Şirin, Rusya'nın Türk okullarıyla bağlantılı olarak şimdiye kadar sınırdışı ettiği en üst düzeydeki temsilci."
Yine aynı haberde Rusya Federal Güvenlik Servisi FSB'nin Başkanı Nikolay Patruşev'in yaptığı açıklamanın ardından, Rusya Eğitim Bakanlığı'nın Fethullah Gülen okullarına karşı kapsamlı bir soruşturma başlattığı belirtiliyor. Bu çerçevede Rusya'nın değişik bölgelerinde 10'a yakın okul kapatılırken, 50'den fazla Türk vatandaşı sınırdışı edildi.

16 Aydınlık, 5 Eylül 2004

AKP Hükümetiyle Gelen Sıçrama

Fethullah Gülen, Çiller iktidarında gücünü artırdı. Ancak 28 Şubat 1997'deki askeri müdahale ile ektkinliği ağır darbe yedi. Fethullah Gülen, Türkiye'yi terkedip ABD'ye kaçmak zorunda kaldı. ABD yönetimi Türkiye'nin iade isteğini kabul etmedi.
AKP hükümetinin oluşturulmasında Fethullah Gülen, CIA'nın başyardımcısı idi. Tayyip Erdoğan'ın parti kurmasında ve Erdoğan'ın TUSİAD ile bağlantı kurmasına aracı oldu. Fethullahçılar seçimlerde AKP için olağanüstü çaba gösterdi, büyük paralar aktardı. Tayyip Erdoğan Nakşibendi müridi olmasına karşın, kabinesini bir tarikatlar koalisyonu olarak kurdu. Hükümete, Fethullah tarikatına bağlı dört bakan aldı:
Devlet Bakanı Mehmet Aydın,
Turizm Bakanı Erkan Mumcu,
Milli Eğitim Bakanı Hüseyin Çelik
Ekonomi Bakanı Ali Babacan.
Dışişleri Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Abdullah Gül de, Fethullah tarikatıyla yakın bağını her dönem sürdürdü. Gül'ün bakanlığından sonar Fethullahçı kadrolar Dışişleri Bakanlığı'nda yükseltildiler.
Ekonomi Bakanı Ali Babacan, Fethullah Gülen'in işadamları örgütü İŞHAD ile yakın bağı bulunuyor. Dışişleri Bakanı Abdullah Gül 7 Nisan 2004 günü, Ekonomiden Sorumlu devlet Bakanı Ali Babacan ise 21 Eylül 2004 günü İŞHAD üyeleriyle yemekli toplantıda buluştu.
Fethullah Gülen'e bağlı işadamları AKP hükümeti tarafından kayırılıyor. Banka kredileri, ve devlet teşviklerinden öncelikli olarak yararlandırılıyorlar. Erdoğan'ın yurtdışı gezilerine katılıyorlar.
AKP iktidarında öncelikle İçişleri, Milli Eğitim, Maliye, Dışişleri bakanlıkları bürokrasisi Fethullah Gülen tarikatının egemenliğine sokuldu.

Poliste Fethullah Örgütü Egemen

İçişleri Bakanı Abdülkadir Aksu da Nakşi olmasına karşın, Fethullahçıların Emniyet Genel Müdürlüğü'ndeki örgütlenmesini takviye etti. İçişleri Bakanlığı'nın bütün kritik mevkilerine Fethullahçılar egemen oldu. Fethullah Gülen, AKP'nin Fethullah tarikatına mensup Eskişehir Milletvekili Muharrem Tozçöken'in başında bulunduğu bir özel örgütlenme ile Emniyet'e hükmediyor. Tozçöken, milletvekili olmadan once Emniyet Genel Müdür Yardımcısı idi.
AKP hükümetinin Adalet Bakanı Cemil Çiçek de, davaları devam etmesine, hakkında gıyabi tutuklama kararı olmasına karşın Fethullah Gülen'in Türkiye'ye gelmesinin önünde bir engel bulunmadığını söyledi.

Sürgünde Doğu TürkistanHükümeti bir CIA-Fethullah-AKP yapımı

ABD'nin Wisconsin Eyaleti’nde, 14 Eylül'de kurulduğu ilan edilen “Sürgünde Doğu Türkistan Hükümeti”nin kurulmasında Fethullah Gülen tarikatının ve AKP hükümetinin tayin edici rolü var. Kukla Hükümetin Başbakan ve Dışişleri Bakanı E nver Yusuf Turani, Fetullah Gülen Tarikatı mensubu.
1962 doğumlu Enver Yusuf, Çin'den Suudi Arabistan'a kaçtı. 1983-1985 yıllarında Türkiye'de ikamet etti. Turani soyadını Türkiye'de iken kullanmaya başladı. İstanbul'da dil öğrenmek için kaydolduğu İngiliz Kültür kanalıyla ABD'ye gönderildi. 1998 yılında ABD vatandaşı oldu.
Türkiye'ye getirildiğinden bu yana Fethullah Gülen örgütüyle içiçe. Enver Yusuf, ABD'de "Doğu Türkistan Özgürlük Merkezi"ni kurduğunda Fetullah Gülen tarikatının yayımladığı Zaman gazetesi 25 Kasım 1996'da tam sayfa röportaj yayımladı ve Enver Yusuf'u Uygurların ABD'deki lideri gösterdi.
Enver Yusuf, 11 Eylül 2001 tarihine kadar Mclean'de çok lüks bir villada yaşıyordu. Suudi Arabistan'dan düzenli para alıyordu. Son üç yılda Fethullah Gülen tarikatında etkin.
Uygur örgütleri arasında fazla ağırlığı bulunmayan Enver Yusuf'un "başbakan" atanmasında. Fethullah Gülen tarikatı ile bağının kilit önemi var.
Enver Yusuf, Fethullah Gülen'in Papa ile buluşmasında ön ayak olan ve görüşmede çevirmen olarak bulunan Rüştü Kalyoncu ile ortak. Rüştü Kalyoncu, 1931 İzmir doğumlu Hukuk Fakültesi mezunu. İzmir'de ticaret yapan ağabeyi Fethullah'ın en önemli maddi destekçilerinden biri. Rüştü Kalyoncu, uzun yıllardır ABD'de bulunuyor. Bir dönem Amerikan Adalet Bakanlığı'nda çalıştı. Fethullah Gülen'in CIA ve Pentagon'la bağlantılarını sürdürüyor.
Kukla hükümet tezgahının her boyutunda Fethullahçılar devrede. Fethullah'ın Virginia'da kurduğu Amerikan Türk Dostluk Derneği de (American Turkish Friendship Association) kukla hükümetin ilk toplantısının düzenlendiği Fairfax Kütüphanesi'nin kiralanmasında rol aldı
Kukla hükümetin Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı üyeleri İsmail Cengiz, Abdülveli Can, Hızırbek Gayretullah'ın da Fethullah teşkilatı ile yakın bağı var.
Kukla Hükümetin "Basın Sözcüsü" ve "Turizm Bakanı" İsmail Cengiz, Doğu Türkistan Göçmen Dernekleri binasında basın toplantısı yaptı. Aydınlık'ın, “AKP hükümetiyle görüşüldü mü? sorusuna, Cengiz şu cevabı verdi. “Şahsi dostlarım var. Onlarla konuştum. Avrasya’yı; Çin’i, Rusya’yı iyi tanıyan hocalar var, araştırma merkezleri var onlara danıştım.” 17

17 Aydınlık, 26 Eylül 2004

Tayyip Erdoğan, Abdullah Gül,
Mehmet Aydın ve Abdülkadir Aksu'nin sorumluluğu

Kukla Hükümet operasyonu, Başbakan Tayyip Erdoğan, Dışişleri Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Abdullah Gül, Dış Türklerden Sorumlu Devlet Bakanı Mehmet Aydın'ın bilgisi dahilinde, MİT Müsteşarı Şenkal Atasagun ile Yardımcısı Kaşif Kozinoğlu ve İçişleri Bakanlığı'ndaki Fethullahçı ekibin eşgüdümüyle yürütüldü.
Sürgünde Hükümet kurulduğuna ilişkin İsmail Cengiz'in basın toplantısı haberi, AKP'nin kontrolündeki TRT 1 ve TRT 2 televizyon kanallarında 22 Eylül 2004 günü bütün haber bültenlerinde yer aldı. Doğu Türkistan örgütleri, bu gelişmeyi AKP yönetiminin, kukla hükümeti desteklediği işareti olarak birbirlerine müjdelediler.
Kukla Hükümet'in oluşturulmasında, bir başka Türkiye Cumhuriyeti resmi organının rolüne dikket çekiliyor: Dış Türkler Genel Müdürlüğü. Devlet Bakanı Mehmet Aydın'a bağlı. Dışişleri Bakanlığı Konsolosluk İşleri Genel Müdürlüğü bünyesinde de bu konuyla meşgul bir genel müdür yardımcılığı var. Devlet Bakanlığı'na bağlı Genel Müdürlük ile paralel çalışıyor. Bu GenelMüdürlük'te de Fethullah Gülen ekibinin ağırlığı fazla.

“Sovyet Talepleri” Söyleminin Dayanılmaz Hafifliği

Dr. Cüneyt Akalın
Marmara Üniv. İletişim Fakültesi

Uluslararası Avrasya Hareketi’ne….


ABD’nin ve AB’nin Türkiye üzerindeki çeşitli emellerini gerçekleştirme planlarına hız verdiği bir dönemde ülkemizi ziyaret eden Uluslararası Avrasya Hareketi’nin başkanı Rus düşünür G. Dugin’in dikkat çektiği konuların başında “ Stalin’in (Sovyetler) Türkiye üzerindeki Talepleri” iddiaları geliyordu. Dugin, Teori Dergisinin Aralık 2004 tarihli 179. sayısında yayımlanan yazısında bu iddiaları sorgularken haklıydı. Gerçekten de 20.Yüzyılın ikinci yarısındaki Türk-Sovyet/Rus ilişkilerini karalamada adı geçen iddialar çok etkili olmuştu.
A.Dugin bu iddiaların dayanaksızlığına dikkat çekiyor:
“ Hep Stalin’in Türkiye’nin Doğu bölgelerini ve Boğazlar’ı ele geçirme planları” olduğundan sözedildi. Bu planların belgesel bir kanıtı yoktur. Ama bu söylenti Ankara’ya Atlantikçiliğe çekmek için Amerikalılar tarafından başarıyla kullanılmıştır. (1)

Doğru söze ne denir? İddiaların kanıtları yoktu ama yankıları, belirtildiği gibi, büyük olmuştu, çünkü Dugin’in deyişiyle Amerikalılar tarafından başarıy- la kullanılmıştı. Giderek önem kazanan Türk-Rus ilişkilerinin geleceği açısın- dan olsun, Avrasya Hareketi’nin gelişimi açısından olsun, o iddialara geri dönmek, gerçekleri ortaya çıkarmak ödev olarak önümüzde duruyor.
İddiaların ögeleri şunlardır:
Sovyet hükümeti II. Savaş Sonrası Boğazlarda
- üs istedi
- Kars ve Ardahan’ı istedi.
Bu iddiaları kim ne şekilde öne çıkarıyor? Dugin’in “bu iddialar Amerikalılar tarafından kullanıldı” sözleri ne anlama geliyor?

Türk Kaynaklarında Sovyet Talepleri (2)

Türk kaynaklarında bu iddialar konusunda geniş bir görüş birliği söz konusudur. Bu görüşlere karşı çıkışlar sol yazarlardan gelir.(3)
Önce, tarihsel olayları anımsatarak egemen görüşü açalım: 1944 yılında, yani Savaşın Almanya’nın yenilgisi ile sonuçlanacağının belirginleşmesi üzerine
barış arayışları hızlanır. Savaşın iki büyük galibi, savaşın maddi ( araç-gereç) yükünü üstlenen ABD ile beşeri (20 milyon kayıp) yükünü çeken Sovyetlerdir.
Sovyet dışişleri bakanı Molotov Sovyet hükümetinin Türkiye ile Sovyet- ler Birliği arasında 17 Aralık 1925’te imzalanan ve süresi 7 Kasım 1945’de bitecek olan Türk-Sovyet Dostluk ve Saldırmazlık Antlaşması’nın İkinci Dünya Savaşı sırasında meydana gelen ” derin değişikler”den dolayı feshi arzusunu 19 Mart 1945’de Türkiye’nin Moskova büyükelçisi Selim Sarper’e duyurur.
Türk hükümeti, 4 Nisanda Ankara’daki Sovyet elçisine verdiği yanıtta Sovyet hükümetinin ne gibi önerileri olduğunu sorar ve her iki tarafın da çıkarlarına uygun bir başka paktın yapılabileceğini bildirir.( 4)
Buraya kadar sorun yok. Böyle bir kararı beklediği anlaşılan Türkiye hükümeti telaşa kapılmaz, Sovyetlerden önerilerini sorar.
Nisan başı ile ile Haziran başı arasında Türkiye’de bulunan Moskova elçisi Sarper ile Sovyetlerin Ankara elçisi Vinogradov arasında Ankara’da ve Mayıs ayında başbakan Hasan Saka ile Molotov arasında San Fransisco’da bu konuda görüşmeler yapılır. Buraya kadar da sorun yoktur.
Sorun ve çelişkili bilgiler 7 Haziran 1945’de Moskova’da gerçekleşen
Molotov-Sarper görüşmesinde başlıyor. Üstelik, bu görüşme talebinin Türk tarafından geldiğini hem Amerikan hem de Türk kaynakları belirtiyorlar (5) Selim Sarper’in bildirdiğine göre Sovyet dışişleri bakanı Molotov 1921 Antlaşması’nın Sovyetler’in zayıf olduğu bir anda aktedilmiş olduğunu önce bu meselesi düzeltmek gerektiğini söyler. Sarper buna “Türkiye’de bunu hiç bir hükümet kabul etmez, ben de bunu Türk hükümetine iletemem. Kaldı ki Sovyetlerin ne bu araziyle ne de birkaç bin nüfusa ihtiyacı vardır” der.

Molotov’“ Bu konuyu görüşmeyelim ama sorunları halletmiş olmayız, konuşmaya devam edelim” yanıtını verir. Özetle, iddialara bakılırsa, 7 Haziran 1945 görüşmesinde Sovyetler’in talepleri şunlardır:
- 1921 tarihli Moskova Antlaşması ile tespit edilen Türk-Sovyet sınırında Sovyetler Birliği lehinde düzeltmeler yapılması,
- Boğazlar’ın TC ile SB tarafından ortaklaşa savunulması,
- Montrö Sözleşmesi hakkındaki değişiklikler konusunda
Türkiye ile Sovyet hükümetlerinin anlaşması.
Bu görüşmenin tek belgesi, Selim Sarper’in Ankara’ya çekmiş olduğu uzun telgraftır. Bu telgrafın metni Dışişleri Bakanlığı tarafından Cumhuriyet’in 50. yılı nedeniyle yayımlanan “İkinci Dünya Savaşı Yılları (1939-1946) kitabın- da yeralıyor. (6) Türk tezinin dayandırıldığı kaynak budur. Yalçın Küçük buna bir de eski dışişleri bakanlarından F.Cemal Erkin’in anılarını (7) ekliyor.
Yalçın Küçük döneme ilişkin en yadsınamaz belgelerden sayılan ABD’ nin resmi yayını “Foreign Relations of US-Diplomatic Papers”ı (ABD Diploma- tik yazışmaları) dikkatle inceledikten sonra ulaştığı sonuçları kağıda döküyor:
- Türk elçisine ulaşan bilgilerin kaynağı belli değildir. (dezenformasyon)
- Sarper’in Mart sonunda Molotov’la ilk biraraya gelişinin izlenimle-
rini aktaran ABD elçisi Harriman “ Sarper’in Molotov’un davranışını tutarlı, dostça ve samimi bulduğunu, hareketlerinde bir kötü niyet ya da Türkiye üzerinde baskı yapma eğilimi yansıtan en küçük bir iz bulmadığını”
Washington’a bildiriyor. (8)
- Ankara’daki ABD elçisi (Steinhard) ne göre Sovyetlerin yaptığı,
gecikmiş bir rahatsızlığı ifade etmekten ibarettir. SB toprak istemiyor. (9)
Ankara’daki ABD işgüderi Porter de 28 Nisan tarihinde dışişleri bakanı
Sarper’le yaptığı görüşmeden sonra Washington’a gönderdiği raporda “Sar- per’in Moskova’nın bir toprak isteği öne sürmeye niyeti olduğuna inanmadı- ğını, kendisinin (Moskova’nın) Montrö Sözleşmesi’nin revizyonu için baskı yapacağına ihtimal verdiğini” belirtiyor. (10)
- Y.Küçük, haklı olarak, o sırada dünyanın dört bir yanındaki güçlerin (SB hakkında )iyimserlik yaydığına dikkat çekiyor.( BM kuruluş toplantısı San Fransisco Konferansı günleri; Mayıs 1945) O sıralarda Sovyetler’in yayılma peşinde olmadığını azılı Sovyet düşmanı Churchill dahil herkes teslim ediyor.

İşte bu koşullarda, Sovyetler Birliği ile Türkiye Cumhuriyeti her iki tarafın çıkarına ve yeni duruma uyan bir anlaşmaya doğru yöneliyorlar. Sarper Türkiye’de elçi Vinogradov’la başlatılan görüşmelerde ortaya çıkan taslağı imzalamak ümidi ile 7 Haziran’da Moskova’da Molotov’la biraraya geliyor.
Yalçın Küçük yukarda aktardığım, kaynak olarak kullandığımız Sarper telgrafından çıkan 7 Haziran buluşmasının sonuçlarını ciddiye almadığını yazı- yor, bunu “F. Cemal Erkin-Selim Sarper ikilisinin yalanı” olarak niteliyor. (11) Yalçın Küçük ulaştığı vargıyı bir cümle ile kağıda döküyor: “Sovyetler Birliği’ nin Türkiye’den toprak ve üs istediği masalı Ankara’da ve Dışişleri Bakanlığı’ nda yazılıyor.” (12) Bu ifade çok açık ve çarpıcı. Bence Y. Küçük haklı ama S. Sarper’den gelen telgraf da Dışişleri Bakanlığı’nın kitabında duruyor.
Peki, öteki kaynaklar, örneğin Basın bize bir fikir verebilir mi?
Sovyet basınının o sıralarda (1945 Yazı) Türkiye’ye sert eleştiriler yöneltmeye başladığı görülüyor. Bu eleştiriler Türk hükümetinin Savaş sırasında Alman Savaş gemilerinin Boğazlar’dan geçişine kayıtsız kalışı noktasında yoğunlaşıyor. Benzer sertlik dozajındaki eleştiriler Batılılara da yöneltiliyor. Ancak, Sovyetlerin bu yaklaşımına alışık olan Batılıların, üslubun sertliğinden telaşa kapılmadıkları anlaşılıyor. Çünkü, Potsdam’a gelene dek Sovyetler’i
barış arayışında müttefikleri olarak gören Batı, tutumunu sürdürüyor. Bu kanı, Potsdam sonrası adım adım değişecektir. Batılı çevrelerin rahatlığı Ankara’ yı da etkilemiş olacak ki, o tarihlerde Türk çevrelerde fazla gerginlik yaşanmıyor.
Şu açıkça belirtilmeli: Sovyet hükümeti’nin Türkiye’nin Doğu’su üzerin- de herhangi bir açık-resmi talebi olmamıştır. Kars ve Ardahan konusunda sonraları spekülasyonlara yol açan talep iki Gürcü profesörden geldi. 20 Aralık 1945’de bir Tiflis gazetesinde yayımlanan mektuplarında bu iki profesör Karadeniz sahilinin Gürcistan’a ait olduğunu ve Sovyetler’e iade edilmesi gerektiğini öne sürüyorlardı. Mektup Sovyet basınında da yeralmıştı. (13)
Yakın tarihimizde bir dönüm noktası olan Tan Matbaası baskını bile bu olaydan öncedir. (4 Aralık 1945) Tan Matbaası olayı tam bir tertipti. Saldırıya uğrayan gazeteci Zekeriya Sertel o sırada Sovyetlerle dostluğu savunuyordu ama fikren Batı tarzı bir demokrasi yanlısıydı. (14)
Peki iki Gürcü profesörün yazdığı bir metin SB hükümetini bağlar mı?
Soğuk Savaş’ın önde gelen propaganda malzemeleri arasında yeralan bu konu şöyle yorumlanıyordu: o dönemde SB Stalin’in “pençesi altında” idi. Totaliter bir sistem egemendi. Her şeyden haberi olan Stalin’in bu olaydan da haberli olmaması mümkün değildi.

Türk-Sovyet ilişkilerini yıllar yılı bozan ilişkilerin dayanakları bunlardır.
Türk-Sovyet ilişkileri, Batı-Sovyet ilişkilerindeki kötüleşmeye koşut olarak geriler. Batı-Sovyet ilişkilerinin o dönemdeki dönüm noktası, 5 Mart 1946’da Churchill’in Truman’ın seçim bölgesi Missouri eyaletinin Fulton kasabasında, başkan Truman’ın ve dışişleri bakanı Brynes’in önünde yaptığı ünlü “Demirperde” konuşmasıdır. Bu konuşma “Soğuk Savaş’ın resmen ilanı” olarak kabul edilir. Doğu-Batı, Churchill’in sözleriyle “Baltık Denizi’ndeki Stet- tin’den Adriyatik’deki Trieste’ye kadar uzanan hattın” iki yanında konuşlanır.
Türk-Sovyet ilişkilerine gelince, Yalçın Küçük’e göre Türk-Amerikan ilişkilerindeki dönüm noktası Sovyetler Birliği’ni hedef gösteren 15 Ağustos 1946 tarihli ABD memosudur. (not, y.n.) “Soğuk Savaş’ın bilinen nakaratı 1946 Ağustosunda ABD’nin resmi politikası haline gelir” diye yazar Y. Küçük (15)

1946’daki Sovyet Notaları

1946 yılı eski müttefiklerin yani ABD-İngiltere ile Sovyetlerin ilişkileri- nin hızlı kötüleştiği yıllardır. Eski dostlar düşman olur. Zaten ABD’de ölen Türk elçisi Münir Ertegün’ün cenazesini İstanbul’a getirme bahanesinin arkasına giz- lenerek Moskova’ya gözdağı verme amacını taşıyan Missouri’nin 5 Nisan 1946 tarihli ziyaretinin siyasal mesajını okuyan Sovyet hükümeti Ankara elçisini 1946 Temmuzunda geri çeker. Ankara’daki Sovyet diplomatik misyonu iki yıl işgüder tarafından yönetilir. (16)
Sovyet hükümetinin 1946 yazında ABD ve İngiltere’ye verdiği çeşitli notaları 7 Ağustos 1946’da Türkiye’ye verdiği nota izler. Sovyet hükümeti bu notada savaş sırasında meydana gelen olayların Montrö Sözleşmesi ile kurulan rejimin yetersiz kalışı örneklerle belirttikten sonra yeni bir rejim önerir.
- Boğazlar tümün ticaret gemilerinin geçişine sürekli açık olmalı
- Boğazlar Karadeniz devletlerinin savaş gemilerinin geçişine
sürekli açık olmalı
- Karadeniz’de sahili bulunmayan devletlere ait savaş gemilerinin
Boğazlar’dan geçmesi özel olarak belirtilen durumlar dışında
yasaktır.
- Boğazlar rejiminin tesisi Türkiye’nin ve Karadeniz sahil devletlerinin
yetkisinde olmalıdır.
- Boğazlar’da ticaret seyrüsefer serbestliğini ve Boğazlar’ın güvenliğini
sağlama bakımında en fazla ilgili ve bunu uygulamaya muktedir olma-
sıfatıyla Türkiye ve Sovyetler Birliği Boğazlar’ın savunmasını ortak
araçlarla temin etmelidirler.
Sovyetler Birliği notanın birer örneğini ABD ve İngiltere’ye verir.

ABD Sovyet notasını 19 Aralık 1946’da yanıtlar.(17) Türkiye’nin yanıtının 22 Ağustos tarihini taşıdığı dikkate alınırsa, Ankara’nın Amerikan/İngiliz tepkisini gördükten sonra tepki verdiği sonucuna ulaşmak zor olmaz.
ABD hükümeti adı geçen notanın ilk üç noktasına itirazda bulunma- makta, 4. nokta (sadece Karadeniz’de kıyı olan ülkeler rejimi düzenlesin) ve 5. nokta ( Boğazlar’ın güvenliği TC ile SB tarafından sağlansın) hakkında ise şunları söylemektedir:
- Boğazlar rejimi sadece Karadeniz devletlerini değil, ABD dahil tüm ülkeleri ilgilendiren bir sorundur.
- Türkiye Boğazlar savunmasının başlıca sorumlusu kalmayı sürdürmelidir. Bir saldırı durumunda BM Güvenlik Konseyi harekete geçer.
Devletler Hukuku otoritesi Prof. Seha L. Meray’a göre Amerikan notası İngiliz ve Fransız görüşlerini de yansıtmaktadır. (18)
Türk hükümeti Sovyet notasını 22 Ağustos 1946 tarihli nota ile yanıtlar. (19) Ankara bu nokada öncelikle Sovyetler’in “kimi savaşan ülke gemilerinin savaş sırasında Montrö Sözleşmesine aykırı olarak Boğazlar’dan geçirildiği “ yolundaki suçlamaları reddeder, Türk hükümeti “dengeli bir belge” olan Montrö Sözleşmesi’nin ortadan kaldırılması için bir neden görmediğini kaydeder, bu- nunla birlikte, gemilerin tanımı, nitelikleri ve tonajları gibi kimi teknik konular- da sözleşmenin “günün koşullarına uydurulmasının gereğini”ni teslim eder.
Ilımlı bir dille kaleme alınmış olan nota, Boğazlar üzerindeki yetkili devlet tartışması ile ilgili, öteki devletlerle yapılmış bir sözleşmenin yürürlükten kaldı- rılmasının, “öteki devletlerin çıkarlarına zarar vermesi” olasılığına işaret eder. Türk hükümeti Sovyet notasının 5. noktasını ise kesin bir dille reddeder. “Bu Sovyet önerisi, TC’nin hiçbir biçimde feragat edemeyeceği egemenlik haklarına aykırıdır” Türk hükümeti Boğazlar’ın güvenliğini ortaklaşa sağlama yolundaki Sovyet önerisini geri çevirdikten sonra “önerinin uluslararası toplum bakımın- dan da çok ciddi itirazlar davet edeceği”ni vurgulayarak, uluslararası toplumun desteğini arama yoluna gider.
Türkiye’nin Sovyet notasını geri çevirmesi, kuşkusuz doğal olanıdır ve haklıdır. Dikkat çekici olan, notadaki üslubun tokluğu ve ılımlılığıdır. Bu, Sovyetler Birliği ile diyalogu sürdürme niyetinin bir göstergesidir.
ABD notası Boğazlar’a müdahale tartışmasını Sovyet inisyatifinden çıka- rıp uluslararası toplumun alanına çekme çabası bakımından dikkat çekicidir.
Türkiye’nin yanıtından yaklaşık bir ay sonra, 24 Eylül 1946’da, Sovyet hükümeti Türkiye’ye ikinci bir nota verir. (20) Moskova, eski görüşlerini yinelemenin ardından ilk notadaki tartışmalı 4-5 noktalar üzerinde yoğunlaşır.

Sovyet hükümeti 4. noktadaki görüşünü “Karadeniz kapalı deniz” savuna dayandırır. Rusya ve öteki Karadeniz ülkelerinin çıkarlarının öncelik taşıdığını vurgular. Boğazlar’n güvenliğinin ortaklaşa savunulmasına ilişkin 5. noktaya gelince Moskova bu konuda “Sovyetler Birliği’nin Boğazlar’ın savunmasına doğrudan katılması gereğinin ülkenin yaşamsal çıkarlarından kaynaklandığı”na dikkat çeker. Ve Türk notasındaki dostluk sözlerine dokundurmada bulunur.
“SSCB’nin güvenliğinin ayrılmaz bir parçası olan bu önemli sorunu Sovyet hükümeti ile birlikte incelemeyi reddederken bir yandan da Sovyetler Birliği ile dostluk kurulmasını savunmak, çelişkiye düşmektir.” (21)
Rusya, notadan sonra Konferans toplanmasından önce iki hükümet arasında müzakareler yapılması önerisini ortaya attı. Bu öneri hükümet içinde yankı buldu. Başbakan Recep Peker ve kimi bakanlar öneriye karşı çıkarken, kimi bakanlar müzakereleri uygun gördüler. Zıt gibi görünen bu iki görüş, İnönü’nün müdahalesi ile bağdaştırıldı.
ABD ve İngiltere Sovyet notasını 9 Ekim 1946’da yanıtladılar. ABD Boğazlar sorununun çok taraıfla görüşmeler yoluyla çözümlenmesinde israr ediyor, Montrö Sözleşmesi’nde değişiklik yapmak üzere toplanacak bir konfe- ransa katılacağını belirtiyor, Boğazlar’a yapılacak bir saldırıyı BM Güvenlik Konseyi’ne götüreceğini duyuruyordu. İngiltere de benzer görüşleri dile getirdi.
Türkiye’nin ikinci karşı-notası 18 Ekim 1946’da yani ABD-İngiliz notalarından yaklaşık 10 gün sonra verildi. Bu notada Ağustos notasında belirtilen görüşler yineleniyor, Boğazlar’ın Sovyetlerle Batı dünyasını birbirine bağlayan bir halka durumunda olduğuna değiniliyor, Karadeniz devletlerine Boğazlar konusunda özel bir ayrıcalık tanınmayacağı belirtiyordu. Türk notası şöyle tamamlanıyordu: “ Cumhuriyet hükümeti bu yapılmış temasların Türkiye ile üç devletten (ABD-İngiltere-SB) her birinin Boğazlar sorunu hakkındaki durumlarını açıklıkla ve yeterli ölçüde açıklamış olduğu kanısındadır. (22) Yani Türkiye karşılıklı görüşlerin yeterli ölçüde dile getirildiğini belirterek tartışmayı kesmek istediğini anlatır.
Sovyetler Birliği bu notaya yanıt vermez. Bu, “Sükut ikrardan gelir” anlayışı içinde Türkiye’nin “tartışmayı keselim” yanıtına olumlu yanıttır.
Nitekim Sovyet hükümeti bir konferans toplanması talebini yinelemez, Normal süre bitiminde Montrö Sözleşmesi’nin sonlandırılmasını da talep etmez. Bunun sonucunda Montrö geçerliğini korur.
Buraya kadar anlatılanlardan, işi karışık hale getirenin Türk tarafı olduğu söylenebilir. Ancak, kargaşanın büyümesinde Sovyet hükümetinin payı olduğu belirtilmelidir. Olaylar şöyle gelişir:

Stalin’in ölümünden kısa bir süre sonra 30 Mayıs 1953’de Dışişleri bakanı Molotov Türk elçisine sözlü bir açıklama yaptıktan sonra yazılı bir metin sunar. Metinde, Sovyet hükümetinin eski bakış açısını gözden geçirdiği belirtildikten sonra “Sovyet hükümetinin Türkiye’ye karşı hiçbir toprak iddiası olmadığı” ve “Boğazlar”ı savunma isteğinden vazgeçtiği”(23) belirtilir. Türk kaynakları Sov- yet hükümetinin bu açıklamayla Mart 1945’de Molotov-Sarper görüşmesi ile başlayan gerginliği geride bırakmak istediğinde görüş birliği içindedir. Ancak bu, tersinden okunduğunda, “Sovyet hükümetinin Türkiye’ye karşı geçmişte toprak talebi“ olduğunu ikrar ettiği anlamına gelir mi? Türk kaynaklarının bü- yük çoğunluğu bu görüştedir. Dahası, aynı Türk kaynaklar Sovyet hükümetinin geçmişin sorumluğunu Stalin’in üzerine yıkmaya çalıştığı kanısındadır.
Sovyetler’in bu açılımı bile kimi Türk kaynaklarınca yeteri kadar açık bulunmaz. K. Gürün’e göre “Rusya yaptığı hatayı düzeltmek istiyordu. Ancak deklarasyonda toprak talebinin haksız bir iddia olduğu belirtilmemişti.” (24) F. Armaoğlu ise Sovyetlerin “Boğazlardaki taleplerinden vazgeçip geçmediklerinin anlaşılamadığından dem vurmaktadır. (25) Prof. Seha L. Meray ise 30 Mayıs 1953 tarihli Sovyet Deklarasyonu’nda Sovyet hükümetinin Türkiye’den bir toprak talebi olmadığını bildirdiğini “Documentation Française”in 16 Temmuz 1953 tarihli belgesine dayandırır. (26) Türk hükümeti (Demokrat Parti iktidarı) ise Molotov’ un açıklamasının olumlu yönünü öne çıkarmayı yeğler: “Türkiye hükümeti, Sovyetler Birliği’nin Türkiye’ye karşı hiçbir toprak iddiasında bulunmadığını beyan eden Sovyet hükümetinin beyanını memnuniyetle kaydeder” (27) Öyleyse, Sovyet Deklarasyonunda geçen “toprak talebimiz yoktur” ifadesi genel bir ifade midir yoksa 1945 Haziranındaki görüşmeye göndermeyle yapılan bir düzeltme midir? Bu can alıcı sorunun yanıtını öteki sayfalarda Mehmet Perinçek’in yazısında bulacaksınız. M. Perinçek 50 küsur yıllık bir çarpıtmayı doğru okuyarak, parçaları yerli yerine yerleştiriyor.
A.Dugin’in “Amerika bu işi ustaca kullandı” ifadesine dönmeden önce o yıllara ait Türkiye’den yükselen sesi anımsatmak yararlı olacaktır. Y. Küçük, bir Sovyet kaynağına dayanarak, Türk Solu’nun konuya ilişkin görüşünü aktarıyor: “Şefik Hüsnü’nün başında bulunduğu Türkiye Sosyalist Emekçi ve Köylü Parti- since çıkarılan Ses Gazetesi, 26 Ekim 1946’da şunları yazmıştı: Sovyet notala- rında endişe ve huzursuzluk kaynağı olabilecek ne savaş tehdidi ne toprak talebi vardır. (28) Bu satırlar ABD propagandasının gürültüsü içinde boğuldu.

Yukarda belirtildi: 30 Mayıs 1953 Sovyet Notasına TC hükümeti olumlu yanıt verir ancak araştırmacı Eren Tellal’ın İngiliz ve Sovyet kaynaklarına dayandır-
dığı bulgular, Menderes hükümetinin ABD ve İngiltere’ye ne denli bağımlı olduğunu ve “Sovyet tehdidi” iddialarını Batı’dan yardım koparmak için nasıl kullandığını ortaya koymaktadır. Menderes 30 Mayıs 1953 tarihli Sovyet nota- sını sıcağı sıcağına o sırada bulunduğu Londra’da İngiliz yetkililerle görüşür. Bu nota ile Türkiye’nin NATO üyeliği arasında bağ kuran İngiltere, bunun SSCB‘nin attığı bir geri adım olduğunu savunur. (29) Değerlendirmeden ABD ve Fransa’yı da haberdar eden İngiltere, Sovyet notasını kendisine yontar. Türkiye’yi bir kez daha SSCB’ye karşı kışkırtır.
TC’nin Sovyet hükümetinin notasına resmi yanıtı olumludur ama Batı’nın havanın yumuşamasından sonra yardımı azaltabileceği kaygıları başba -kan Menderes’in kafasını kurcalar. Menderes İngiltere başbakanıyla 1 Haziran 1953’de Londra’da yaptığı toplantıda bu kaygısını açıkça dile getirir. (30) Bu bile tek başına, Savaş sonrası Türk hükümetlerinin ABD’den yardım kopar- mak için Sovyet girişimlerini nasıl kötüye kullandıklarının açık bir kanıtıdır.
Sovyet notasının öteki öğesi olan Boğazlar konusundaki gelişmeler de Türk kamuoyundan gizlenmiştir. Sovyetler Birliği Tür hükümetinin yanıtından iki gün sonra 20 Temmuz 1953’de yeni bir nota vererek Boğazlar’da sayıları artan Amerikan ve İngiliz savaş gemilerinden yakınır. Türkiye bu itirazı geçiş tirir. (31) Burada daha açık ve daha iyiniyetli olan Sovyet tutumu değil midir?

“Toprak talepleri” iddialarının Ciddiyeti
“Sovyet talepleri” söyleminin o yıllarda Basında ve belli siyasal çevrelerde önemli yankılar yarattığını teslim etmek gerekir. Ancak, koparılan gürültüye karşın, iddiaların tutarsızlığı kolayca görülebilecek kadar açıktır. O yıllarda olgulara bağlılık konusunda, bugüne göre, daha duyarlı davranan Baskın Oran 1970’de yani Soğuk Savaş’ın gölgesinin ikili ilişkilere düşmeye devam ettiği yıllarda “toprak talepleri” iddiasının anlamsızlığına işaret eder:
“Türk-Sovyet sınırı zaten doğal sınır bakımından SSCB’nin lehinedir ve
herhangi bir değişiklik SSCB’ye bir şey kazandırmayacaktı. Sovyetlerin
bu isteği ileri sürmelerinde en akla yakın neden, Boğazlar’ın kendi
aleyhlerine kullanılmamasını sağlama isteğinde bir pazarlık gücü elde
etme çabasıdır. (32)
Yani Oran’a göre Sovyetler’in toprak talebi iddiaları ciddi değildir, Sovyetler bu talepleri Boğazlar’da pazarlık gücünü artırmak için kullandılar.

Eski asker Rahmi Apak “Hatıralar”ında çelişkileri çok daha açık ifadelerle ortaya koyar.
“Deniz Kuvvetlerimiz Rus Karadeniz Filosu ile boy ölçüşebile- cek halde
değildi…Türkiye ise bağlı olduğu deklarasyonlara ve anlaşmalara sadık
kalmadığından Batılı memleketlerle Amerika nezdinde tenkit ediliyordu...
Ruslar Rumeli’den ve Kafkaslardan Türkiye hudutlarını geçip İstanbul
ve İskenderun’a doğru ilerlemiş olsalardı, Amerikalılar ve İngilizler bu hareketi men mi edeceklerdi? Benim şahsi düşünceme göre, o zamanki duruma göre bu oldu bittiyi kabul edeceklerdi. Türkiye’nin kara gözleri için Rus Orduları ile çatışmayacaklardı….(33)
Açık sorular açık yanıtları beraberinde getirir. Apaçık sorulara apaçık
yanıtlar veren Apak’ın sonraki satırlarda soruların yanıtını bir türlü bulamamaktan yakınması, olsa olsa işin şakası olabilir.
Apak’ın sorup da nedenlerini fazla eşelemediği soruların kesin yanıtlarını W.Churchill verir. İngiliz lidere göre Rus Ordusu böylesi bir saldırı harekatına girişmemiştir çünkü böylesi bir harekata girişecek güce-kudrete sahip değildi. Çünkü II. Dünya Savaşı’nı zaferle de tamamlamış olsa, Sovyet Ordusu savaş yorgunu idi. Görüldüğü gibi Churchill’in yanıtı Apak’ınkinden de açıktır. Bu konuda tereddüdü olanlar Churchill’in ünlü “Soğuk Savaş Konuşması”na (Mart 1946) bakabilirler.
Sovyet notalarının ABD’deki Yankıları

Sovyet hükümetinin 7 Ağustos 1946’da Türkiye’ye verdiği nota ABD’yi tedirgin eder. O tarihe kadar Türk-Sovyet anlaşmazlığı konusunda sessiz kalma- yı tercih eden ABD sesini yükseltmeye karar verir. Daha doğrusu adı geçen Sovyet notası Sovyetler Birliği’ni uluslararası alanda hedef göstermek için fırsat kollayan ABD’deki kimi çevreleri harekete geçirir. Şahinlerin başını çekenler den Donanma bakanı James Forrrestal, Amerika’nın bir yol ayrımına geldiğini öne sürer. (34 ) Beyaz Saray’da 15 Ağustos 1946’da başkan Truman, Dışişleri bakanı D.Acheson, Donanma Bakanı Forrestal, Savaş Bakanı Patterson, Genelkurmay başkanı Eisenhower, Kuvvet komutanlarının katıldığı toplantıda D. Acheson Türkiye’nin kaderi ile baş başa bırakılamayacağını söyler (35) Amerikan kamuoyu Sovyetler’e karşı tavır alma konusunda o sıralarda boca- lıyor olsa da iktidardaki “şahinler” harekete geçmeyi kararlaştırmıştı bile. Başkan Truman da o saflardaydı. 15 Haziran 1946 Memosunu, Amiral Leahy’nin 23 Ağustos 1946 tarihli memosu (not) izler. Yalçın Küçük Sovyetler Birliği’ni hedef gösteren 15 Ağustos 1946 belgesini Türk-Amerikan ilişkilerindeki dönüm noktası olarak gösterirken, kanımca, haklıdır.

15 Ağustos 1946 toplantısında yapılan tespitler şunlardır:
- Savaş sonrası İngiltere’nin uluslararası alanda bıraktığı boşluğu ABD’nin doldurması zorunludur.
- SB’nin artık düşman olduğunu kamuoyuna anlatmak gerekir.
O yıllarda gelişen Mc Carthycilik, kamuoyunu hızla “bilinçlendirir”.
“Sovyet Talepleri” söylemini bu çerçevede değerlendirmek doğru olur.


S o n u ç

1921’de Sovyetler Birliği’nin Ankara hükümetini tanıması ile başlayan, Kurtuluş Savaşı yıllarında gelişen, 1925 Dostluk ve Saldırmazlık Antlaşması ile doruğa ulaşan Türk-Sovyet dostluğunun 1945’de bir krize sürüklendiği açıktır. Bu süreçte esas kabahat kimdedir?
Baştan beri açıklamaya çalışıldı. Türkiye’yi rahatsız eden “toprak talebi” iddialarının kaynağı 7 Haziran 1945 Molotov-Sarper görüşmesinin, Sarper telg-rafına dayanan resmi açıklamadır.

1) Sovyetler’in bu talepleri baskı amacıyla kullanmış olmaları akla gelen güçlü olasılıktır. Ayrıca Türk kaynaklarının israrla gözden kaçırdıkları hatalar örneğin Türk hükümetinin kimi Alman savaş gemilerinin Boğazlar’dan geçişine göz yumarak “ iyi komşuluk” ilişkilerini zedelemesi Sovyet tepkisinin nedenleri arasındadır.
2) Türkiye’de yansıtıldığı biçimiyle“Sovyetler’in Boğazlar’daki üs talebi”
hem doğru ifade edilmeli hem de doğru okunmalıdır. Sovyetler Ağustos ve Eylül 1946’da verdikleri notalarda dile getirilen, “Boğazlar’ın ortaklaşa savu- nulması” dır. Bunun ise, yukarda belirtilen, İkinci Dünya Savaşı yıllarının hataları ile ilgili olduğu açıktır.
3) Türkiye hükümeti Sovyetler’in “Boğazlar’ın Ortaklaşa savunulması” talebini geri çevirmekle doğru davranmıştır. Boğazlar Türkiye’nin münhasır egemenlik alanıdır. Bu noktada bir tereddüt olamaz. Sovyet hükümeti açısından doğru tutum, iyi komşuluk anlayışı çerçevesinde hataları iyi niyetli girişimlerle düzeltmeye çalışmak olmalıydı.
4) Başlarda öne sürdüğü Montrö Sözleşmesi’nin değiştirilmesi talebin-
de Moskova’nın israrcı olmaması, 1945’de Sovyet basınının Türkiye’ye karşı yürüttüğü ile kampanya ile birleşince anlamlanmaktadır. Sovyet hükümetinin niyeti baskı yapmaktı.
5) Sovyetler’in Atatürk’ün ölümünden sonra Türkiye ile ilişkilere kuşku
ile baktığı, 1939 Türk-İngiliz ve Türk-Fransız ittifak anlaşmalarından rahatsız olduğu açıktır. Sovyetler’i suçlayan Türk kaynakları İsmet İnönü’nün Atatürk ‘ün miras bıraktığı Türk-Sovyet dostluğunu sarsıntıya uğrattığı gerçeğini geçiştirmeye çalışıyorlar.
6) Sovyetler o sıralarda daha ileri gidebilirler miydi? Bunun yanıtını
1946 Martındaki ünlü “Demirperde Konuşması”nda bizzat W.Churchill veriyor. İngiliz lider Savaş sonrasında savaş istemediğini, savaşacak gücü de olmadı- ğını açıkça söylüyor. Stalin’in 1945’in ikinci yarısındaki tüm çabası, Batı ile savaş sırasında oluşan ittifakı sürdürerek yıkıma uğramış ülkesinin yaralarını sarmaktı. Ancak, başta ABD olmak üzere Batılılar buna izin vermedi.
7) Türkiye-ABD ilişkilerindeki dönüm noktası 15 Ağustos 1946 tarihli
Amerikan memosudur. ABD ve yandaşları o tarihten itibaren ellerindeki tüm olanaklarla Türk-Sovyet ilişkilerini kötülediler.
8) Türkiye’nin dış politikası açısından önemli olan, Sovyet baskısına
Türkiye’nin 1945-46 yıllarında tek başına göğüs germiş olmasıdır.
9) öte yandan Sovyetler konusundaki ABD baskısının 1946’nın ikinci yarısında yoğunlaştığı tespit edilmelidir. Bir Amerikalı tarihçinin deyişi ile “1946 yılı boyunca, İran ve Türkiye ile yaşanan krizlerde bile Truman Sovyet politikasını kesinlikle açıktan eleştirmedi. (36)
Türkiye’nin sonraki destek arayışları, olsa olsa öz-güven eksikliği ile, bağımsızlıktan uzaklaşma ile açıklanabilir.
9) Yazıyı, yakın tarihten çıkardığı dersleri Teori’nin Aralık 2004 sayı sında kağıda döken E. Amiral Tanju Erdem’in günümüzde pek çok aydının katıldığını bildiğimiz tespitini yineleyerek sonlandıralım: “ Türkiye’nin Savaş sonrası NATO ve ABD güdümüne giriş nedeni Sovyet tehdidi değil, egemen sınıfların tercihidir” (37)


(1) Alexander G. Dugin, Teori, Aralık 2004, s. 48
(2) F.Armaoğlu, 20. Yüzyıl Siyasal Tarihi; Olaylarla Türk Dış Politikası,
B.Oran (ed) Türk Dış politikası; Oral Sander, Siyasi Tarih (1918-1994);
K.Gürün,Türk-Sovyet İlişkileri (1920-1953); F.Cemal Erkin, Türk-Sovyet İlişkileri ve Boğazlar Meselesi, Rıfat Uçarol, Siyasi Tarih; Dışişleri Bakanlığı, İkinci Dünya Savaşı Yılları (1939-46), Zeki Kuneralp, Sadece Diplomat; Altan Öymen, Bir Dönem Bir Çocuk; Emre Kongar, 21. Yüzyılda Türkiye; B.Oran Türkiye’nin “Kuzeydeki Büyük Komşu Sorunu” Nedir (Türk-Sovyet İlişkileri 1939-1970)
(3) Niyazi Berkes, Unutulan Yıllar;Yalçın Küçük,Türkiye Üzerine Tezler-2, 1908-1978, Cüneyt Akalın, Soğuk Savaş ABD-Türkiye-1,
(4) B.Oran (ed) Türk Dış Politikası, F.Armaoğlu, 20.Yüzyıl Siyasal Tarihi vb.
(5) K.Gürün, Türk-Sovyet İlişkileri, s. 283;FRUS, Conf. of Berlin,V.I, s. 1031
(6) T.C. Dışişleri Bakanlığı, “İkinci Dünya Savaşı Yılları” (1939-1946)
(7) F. C. Erkin, Türk-Sovyet İlişkileri ve Boğazlar Meselesi, Ankara, 1968
(8) Yalçın Küçük, Türkiye Üzerine Tezler-2, 1908-1978, İst.1980, Tekin Yay. Küçük tereddütleri yoketmek için Harriman’ ın raporunun cümleciğini ingilizceden aynen aktarıyor: “Molotov’s attitude was consistently friendly and correct and there was no intimation on his part that the action reflected ill feeling or any tendency to bring pressure on Turkey”
(9) Y. Küçük, age, s. 293
(10) Y. Küçük, age, s. 296
(11) Y.Küçük, age, s. 302
(12) Y.Küçük, age, s. 307
(13) C. Akalın, Soğuk Savaş, ABD-Türkiye, s. 198
(14) Hıfzı Topuz, Türk Basın Tarihi, s.181
(15) Yalçın Küçük, age, s. 374
(16) Kâmuran Gürün, Türk-Sovyet İlişkileri, Türk Tarih Kurumu yayınları,
Ankara 1991, s. 305
(17) Ayın Tarihi, s. 153, Ağustos 1946, c.1, s. 74-75
(18) Seha L. Meray, Devletler Hukukuna Giriş, Ankara, 1959 s. 451
(19) Ayın Tarihi, s. 153, Ağustos 1946, s. 76-83
(20) Ayın Tarihi, sayı 154, Eylül 1946, s. 46-51
(21) S.L. Meray, age, s. 454
(22) K. Gürün, age, s. 308
(23) K. Gürün, age, s. 310
(24) K. Gürün, age, s. S. 310
(25) F.Armaoğlu, 20. Yüzyıl Siyasi Tarihi, İş Bank. Yay., Ank.,1994, s.521
(26) Seha L.Meray, age, s. 346
(27) K. Gürün, age, s. 311
(28) A.F. Muller, Turtsiya, Prolema Prolikov, Moskva, 1947 aktaran Y. Küçük, age, s. 376
(29) Eren Tellal, SSCB-Türkiye İlişkileri, 1953-1964, Mülkiyeliler Birliği
Yayınları, Ankara 2000, s. 67
(30) E.Tellal, age, s.67
(31) E. Tellal, age, s. 69
(32) Baskın Oran, Türkiye’nin “Kuzeydeki Büyük Komşu” Sorunu Nedir?
(Türk-Sovyet İlişkileri, 1939-1970), SBF Dergisi, Ankara 1970
(33) Rahmi Apak (E.Kur.Albay), Yetmişlik Bir Subayın Hatıraları, Atatürk
Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu, Ankara 1988
(34) W.Millis (ed), The Forrestal Diaries, New York 1951 s. 191
(35) W.Millis (ed), age, s. 192; The New York Times, 17 Ağustos, 1946
(36) Walter LaFeber, America, Russia and the Cold War, 1945-2002, McGrow-Hill, New York, p. 47
(37) Tanju Erdem, Teori, Aralık 2004